osoba samotnie wychowująca dziecko
AdobeStock
Prawo i finanse

Osoba samotnie wychowująca dziecko: definicja. Do jakiego wieku dziecka jest się samotnym rodzicem?

Osoba samotnie wychowująca dziecko nie musi wcale faktycznie sama sprawować opieki nad dzieckiem przez cały rok podatkowy, by korzystać ze wspólnego rozliczania się z małoletnim. Wyjaśniamy, jak brzmi definicja osoby samotnie wychowującej dziecko i jak to się przekłada na ulgi oraz PIT. Czy osobę żyjącą w związku partnerskim można uznać za samotnie wychowującą dziecko?

Osoba samotnie wychowująca dziecko to rodzic, który samodzielnie sprawuje codzienną opiekę i wykonuje wszystkie czynności przy dziecku bez pomocy drugiego rodzica. Co ważne, łożenie na dziecko, czyli np. alimenty od ojca, który mieszka osobno, nie wykluczają uznania matki za osobę samotnie wychowującą dziecko (lub odwrotnie: uznania ojca za samotnie wychowującego dziecko, jeśli to matka mieszka osobno i płaci alimenty).

Redaktorka Mamotoja.pl o śnie swoich córek: zaakceptuj fakt, że dzieci są różne

Osoba samotnie wychowująca dziecko: definicja

Definicja osoby samotnie wychowującej dziecko wg ustawy o PIT brzmi:

„Za osobę samotnie wychowującą dzieci uważa się jednego z rodziców albo opiekuna prawnego, jeżeli osoba ta jest panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem albo osobą w stosunku, do której orzeczono separację. Za osobę samotnie wychowującą dzieci uważa się również osobę pozostającą w związku małżeńskim, jeżeli jej małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności.” (Art. 6 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. Nr 22, poz. 270 z późn. zm.)

Aby jednak zostać uznanym za osobę samotnie wychowującą dziecko, trzeba faktycznie sprawować tę opiekę samodzielnie. Przy czym uwaga: niekoniecznie przez cały rok podatkowy. Teoretycznie wystarczy więc nawet jeden dzień bycia np. panną, kawalerem, i samotne wychowywanie dziecka w tym czasie.

Ważne! Związek nieformalny z partnerem, który nie jest ojcem dziecka, a także pomoc ze strony dziadków czy innej rodziny, zamieszkiwanie z dzieckiem u rodziców – to wszystko nie powoduje, że traci się status osoby samotnie wychowującej dziecko. Warunek: dziadkowie, rodzina czy partner nie mogą ingerować w wychowanie ani łożyć na dziecko. (IPPB4/415-38/12-4/JK3, 2012.03.22, Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie)

Osoba samotnie wychowująca dziecko: do jakiego wieku?

Osoba samotnie wychowująca dziecka może korzystać z preferencyjnego opodatkowania, jeśli posiada władzę rodzicielską nad dzieckiem:

  • małoletnim (do 18. roku życia);
  • w dowolnym wieku, jeśli otrzymywało ono dodatek pielęgnacyjny lub rentę socjalną;
  • do ukończenia 25. roku życia uczącym się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, przepisach o szkolnictwie wyższym lub w przepisach regulujących system oświatowy, lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w państwie innym niż Rzeczpospolita Polska, jeżeli w roku podatkowym nie uzyskały dochodów łącznej wysokości 3089 zł z wyjątkiem renty rodzinnej.

Osoba samotnie wychowująca dziecko a PIT

Rodzic samotnie wychowujący dziecko może korzystać z preferencji, wypełniając zeznanie roczne. Korzyść to niższa stawka podatku (podatek w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy rocznych dochodów), a także podwójna kwota wolna od podatku.

Uwaga, oboje rodzice nie mogą rozliczać się wspólnie z jednym, tym samym dzieckiem. Dopuszczalne jest jedynie rozliczenie się każdego z rodziców z innym wspólnym dzieckiem.

Osoba samotnie wychowująca dziecko: ulga prorodzinna

Nic nie stoi na przeszkodzie, by osoba samotnie wychowująca dziecko rozliczała się razem z dzieckiem, a jednocześnie korzystała z ulgi prorodzinnej. O ile tylko rodzic samotnie wychowujący dziecko spełnia opisane wyżej warunki, może skorzystać z niższej stawki podatku oraz odliczyć od podatku kwotę 1112,04 zł na jedno dziecko.

Źródło: pit.pl, Dz.U. z 2000 r. Nr 22, poz. 270 z późn. zm.

Zobacz też:

500 plus zmiany 2021
Prawo i finanse
500 plus na dziecko: zmiany zasad przyznawania w 2022/2023 roku
500 plus w 2022 roku jest przyznawane na pierwsze i każde kolejne dziecko. Trzeba tylko w odpowiednim czasie złożyć wniosek. Oto przewodnik po aktualnych zasadach przyznawania świadczenia 500 plus w 2022 roku. Podajemy też informacje o zmianach, które czekają rodziców: kiedy i jak złożyć wniosek przez internet? Wymieniamy kluczowe terminy.

Świadczenie 500 plus na pierwsze i każde kolejne dziecko jest wypłacane w ramach rządowego programu pomocy rodzinom o nazwie Program Rodzina 500 plus . Obecne zasady przyznawania pieniędzy obowiązują od 1 lipca 2019 roku (wcześniej, przez ponad 3 lata trwania programu, świadczenie było wypłacane tylko na drugie i kolejne dziecko). W 2022 roku wprowadzono zmiany w programie – obowiązuje nowy okres rozliczeniowy i nowe terminy składania wniosków. Dokumenty można składać tylko przez internet. Spis treści: Komu przysługuje 500 plus? 500 plus: do jakiego wieku?  500 plus w 2022 roku: terminy Inne zmiany w 500 plus w 2022 roku Kiedy wypłata 500 plus w 2022 roku? Gdzie złożyć wniosek o 500 plus? Opieka naprzemienna a 500 plus na dziecko 500 plus a alimenty 500 plus dla osób mieszkających za granicą Kiedy można stracić 500 plus? Komu przysługuje 500 plus na dziecko? Program Rodzina 500 plus powstał z myślą o regularnym wsparciu finansowym rodzin i ma być kontynuowany w kolejnych latach. W przeciwieństwie do Rodzinnego Kapitału Opiekuńczego ( 12 tysięcy zł na dziecko ),  becikowego czy „ kosiniakowego ” wypłacanie tych środków nie jest ograniczone do krótkiego czasu: każde dziecko otrzyma 500 złotych miesięcznie do uzyskania pełnoletności bez względu na wysokość zarobków jego rodziców. Jedynym warunkiem otrzymania świadczenia w roku 2022 jest złożenie wniosku 500 plus drogą elektroniczną. Świadczenie mogą otrzymać: rodzice; opiekunowie prawni (osoby ustanowione przez sąd jako opiekunowie prawni dziecka); rodziny zastępcze; rodzinne domy dziecka; dzieci w placówkach opiekuńczo-wychowawczych typu socjalizacyjnego, interwencyjnego i specjalistyczno-terapeutycznego (to duża zmiana, do tej pory nie przysługiwało im ono); interwencyjne ośrodki preadopcyjne....

opieka nad zdrowym dzieckiem
Adobe Stock
Prawo i finanse
Opieka na dziecko 2022: jakie zmiany w przepisach?
Zasiłek opiekuńczy na zdrowe dziecko przysługuje rodzicowi, który z powodu sytuacji losowej (np. choroby niani lub drugiego rodzica) musi zająć się zdrowym dzieckiem. Aby otrzymać zasiłek, należy spełniać określone kryteria i złożyć wymagane dokumenty. Tłumaczymy, jakie zmiany weszły w życie w opiece nad dzieckiem w 2022 roku, a jakie będą obowiązywały w roku kolejnym.

Opieka na dziecko to wygodne rozwiązanie. Jeśli musisz zostać w domu i opiekować się zdrowym dzieckiem, nie musisz brać urlopu – zgodnie z prawem przysługuje ci zasiłek. Jeśli spełniasz wymagane kryteria, masz prawo do maksymalnie 60 dni opieki nad dzieckiem, za które otrzymasz zasiłek opiekuńczy. Prawo do zasiłku opiekuńczego na ogólnych zasadach daje także  opieka nad dzieckiem na kwarantannie .  Pracownikowi na etacie wychowującemu przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat przysługuje również zwolnienie od pracy na 2 dni z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. 2 dni na opiekę nad dzieckiem reguluje art. 188 Kodeksu pracy. Za sprawą dyrektywy unijnej „work-life balance” od sierpnia 2022 roku tych dni będzie więcej. Sprawdź, jakie zmiany w przepisach w tzw. opiece nad dzieckiem obowiązują w 2022 roku. Spis treści:  Opieka na dziecko – ile dni Zasady przyznawania opieki na zdrowe dziecko Kiedy przysługuje opieka na zdrowe dziecko? Kto może otrzymać dni na opiekę na zdrowe dziecko? Ile wynosi zasiłek na opiekę nad zdrowym dzieckiem? Co zrobić, aby otrzymać opiekę na zdrowe dziecko: jakie dokumenty są potrzebne? Kto wypłaca zasiłek opiekuńczy za opiekę nad zdrowym dzieckiem? Opieka na dziecko – ile dni Liczba dni przysługujących na dziecko zależy od jego wieku: 60 dni opieki nad zdrowym dzieckiem do 8. roku życia – przysługuje 80 proc. wynagrodzenia 60 dni opieki nad dzieckiem chorym w wieku 8-14 lat – przysługuje 80 proc. wynagrodzenia 14 dni opieki nad chorym dzieckiem powyżej 14. roku życia – przysługuje 80 proc. wynagrodzenia 2 dni na opiekę nad dzieckiem w wieku do 14. roku życia – z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. Dwa dni opieki przysługują poza limitem 60 dni opieki nad dzieckiem zdrowym...

ulga na dziecko po rozwodzie
© emiekayama - Fotolia.com
Prawo i finanse
Ulga na dziecko po rozwodzie 2022: komu przysługuje ulga podatkowa?
Ulga na dziecko po rozwodzie może być przyczyną konfliktu. Jeśli bowiem zarówno mama, jak i tata nie tracą po rozwodzie praw rodzicielskich, obojgu należy się ulga podatkowa. Wyjaśniamy, jak ją rozliczyć, i jak zasady rozliczania ulgi na dziecko zmienia Nowy Polski Ład.

Ulga na dziecko przysługuje rodzicom także po rozwodzie. Kwotę tę można odliczyć od podatku w częściach równych, a jeśli między byłymi małżonkami brakuje zgody – oddać tylko jednemu rodzicowi. Jak rozliczyć ulgę podatkową po rozwodzie według zasad Nowego Polskiego Ładu? Spis treści: Ulga na dziecko po rozwodzie Komu przysługuje ulga na dziecko po rozwodzie? Jak rozliczyć ulgę na dziecko po rozwodzie? Ulga prorodzinna a rozwód rodziców: co z pełnoletnimi dziećmi? Ulga na dziecko po rozwodzie Prawo do ulgi podatkowej przysługuje obojgu rodzicom, jeśli oboje mają władzę rodzicielską (nawet jeżeli jest ona ograniczona). Każdy z rodziców może odliczyć ulgę podatkową w granicach przysługującego limitu na dziecko, także po rozwodzie . Komu przysługuje ulga na dziecko po rozwodzie? Rozwód czy separacja nie muszą oznaczać utraty przez rodzica prawa do wykonywania władzy rodzicielskiej. Sąd rodzinny, ogłaszając separację bądź rozwiązując związek małżeński, określa także prawa rodzicielskie. Jeżeli zatem nie pozbawia jednego z rodziców zupełnie tego prawa, to nadal może on skorzystać z ulgi na dziecko w podatku dochodowym. Obydwoje rodzice mają prawo odliczyć ulgę na małoletnie dziecko, wobec którego: wykonywali władzę rodzicielską (czyli nie tylko posiadali prawo rodzicielskie, ale z niego korzystali, dbali o zaspokajanie potrzeb dziecka, spotykali się z nim, wspomagali jego utrzymanie także poza obowiązkiem alimentacyjnym ); pełnili funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nimi zamieszkiwało; sprawowali opiekę w rodzinie zastępczej (na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą). Jak rozliczyć ulgę na dziecko po rozwodzie? Przysługującą kwotę ulgi rodzice dziecka mogą odliczyć od podatku w częściach równych. Dotyczy to zarówno rodziców pozostających w...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach

Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19

Partner
Miasteczko Zmysłów 2
Małe dziecko

Odwiedź Miasteczko Zmysłów i poznaj jego atrakcje!

Partner
KINDER Niespodzianka WSCW
Rozwój dziecka

Poznaj świat emocji dziecka! Ruszyła akcja Widzę, Słyszę, Czuję, Wiem

Partner
Polecamy
Porady
ile dać na komunię
Święta i uroczystości

Ile dać na komunię w 2022: ile do koperty od gościa, dziadków, chrzestnej i chrzestnego

Maria Nielsen
Podróż kleszczowy
Poród naturalny

Poród kleszczowy: wskazania, powikłania, skutki dla matki i dziecka

Ewa Janczak-Cwil
co kupić na chrzest
Święta i uroczystości

Co kupić na chrzest? Prezenty praktyczne i pamiątkowe [GALERIA]

Joanna Biegaj
zapłodnienie
Starania o dziecko

Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia

Magdalena Drab
400 plus na żłobek
Aktualności

400 plus dla dziecka na żłobek: zasady, warunki, wniosek

Ewa Janczak-Cwil
Pierwsza komunia święta
Święta i uroczystości

Prezent na komunię: pomysły na prezenty modne i tradycyjne (lista)

Magdalena Drab
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży

Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem

Ewa Janczak-Cwil
Pieniądze na dziecko
Prawo i finanse

Świadczenia na dziecko: co przysługuje po urodzeniu dziecka 2022? [ZASIŁKI, ULGI]

Małgorzata Wódz
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu

Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?

Joanna Biegaj
plan porodu
Lekcja 2

Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku

Małgorzata Wódz
wyprawka dla noworodka wiosna
Noworodek

Wyprawka dla noworodka: wiosną to obowiązkowa lista! (ubranka i rzeczy do wózka)

Małgorzata Wódz
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży

Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?

Ewa Cwil
pozytywny test ciążowy
Ciąża

Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?

Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży

Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?

Małgorzata Wódz
jak ubrać dziecko na spacer
Pielęgnacja

Jak ubrać niemowlę i starsze dziecko na spacer, by nie było mu za zimno ani za gorąco?

Małgorzata Wódz
Pozycje wertyklane do porodu
Poród naturalny

Pozycje wertykalne do porodu: dlaczego warto rodzić w pozycji wertykalnej?

Dominika Bielas
wody płodowe
Przygotowania do porodu

Jak wyglądają wody płodowe? Jak je rozpoznać?

Beata Turska
9 miesięcy w 4 minuty: tak powstaje życie
Przebieg ciąży

Rozwój płodu tydzień po tygodniu – ten film wzruszy każdego!

Joanna Biegaj