opieka nad zdrowym dzieckiem
Adobe Stock
Prawo i finanse

Opieka na dziecko 2022: jakie zmiany w przepisach?

Zasiłek opiekuńczy na zdrowe dziecko przysługuje rodzicowi, który z powodu sytuacji losowej (np. choroby niani lub drugiego rodzica) musi zająć się zdrowym dzieckiem. Aby otrzymać zasiłek, należy spełniać określone kryteria i złożyć wymagane dokumenty. Tłumaczymy, jakie zmiany weszły w życie w opiece nad dzieckiem w 2022 roku, a jakie będą obowiązywały w roku kolejnym.

Opieka na dziecko to wygodne rozwiązanie. Jeśli musisz zostać w domu i opiekować się zdrowym dzieckiem, nie musisz brać urlopu – zgodnie z prawem przysługuje ci zasiłek. Jeśli spełniasz wymagane kryteria, masz prawo do maksymalnie 60 dni opieki nad dzieckiem, za które otrzymasz zasiłek opiekuńczy.

Prawo do zasiłku opiekuńczego na ogólnych zasadach daje także opieka nad dzieckiem na kwarantannie

Pracownikowi na etacie wychowującemu przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat przysługuje również zwolnienie od pracy na 2 dni z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. 2 dni na opiekę nad dzieckiem reguluje art. 188 Kodeksu pracy. Za sprawą dyrektywy unijnej „work-life balance” od sierpnia 2022 roku tych dni będzie więcej. Sprawdź, jakie zmiany w przepisach w tzw. opiece nad dzieckiem obowiązują w 2022 roku.

Spis treści: 

Redaktorka Mamotoja.pl o śnie swoich córek: zaakceptuj fakt, że dzieci są różne

Opieka na dziecko – ile dni

Liczba dni przysługujących na dziecko zależy od jego wieku:

  • 60 dni opieki nad zdrowym dzieckiem do 8. roku życia – przysługuje 80 proc. wynagrodzenia
  • 60 dni opieki nad dzieckiem chorym w wieku 8-14 lat – przysługuje 80 proc. wynagrodzenia
  • 14 dni opieki nad chorym dzieckiem powyżej 14. roku życia – przysługuje 80 proc. wynagrodzenia
  • 2 dni na opiekę nad dzieckiem w wieku do 14. roku życia – z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. Dwa dni opieki przysługują poza limitem 60 dni opieki nad dzieckiem zdrowym lub chorym. Tylko jeden z rodziców może korzystać z tego świadczenia. Jeśli więc jako pierwsza wniosek o opiekę nad dzieckiem złożyła matka, aby np. wykorzystać tylko część z przysługującego czasu np. 1 dzień lub 6 godzin, to do końca roku już tylko ona mogła korzystać z pozostałego limitu dni/godzin na dziecko.
Uwaga: nadchodzą zmiany w przepisach w opiece nad dzieckiem! Dyrektywa work-life balance, którą Polska jest zobowiązana wprowadzić najpóźniej do 2 sierpnia 2022, wydłuży 2 dni opieki na dziecko – do 5 dni w roku i rozszerzy możliwość skorzystania z tej formy opieki także na innych krewnych. Wolne będzie można więc wziąć także na dziecko powyżej 14 roku życia, na matkę, ojca czy męża. Dni wolne od pracy z tytułu opieki nad członkiem rodziny będą jednak dniami bezpłatnymi. Zmiana ta będzie najprawdopodobniej obowiązywać od 2023 roku.

Łącznie w roku rodzic lub opiekun prawny może wziąć:

  • 62 dni – 60 dni opieki nad dzieckiem zdrowym (lub chorym) i 2 dni opieki nad dzieckiem do 8 roku życia,
  • 62 dni – 60 dni opieki nad dzieckiem chorym i 2 dni opieki nad dzieckiem w wieku 8-14 lat
  • 14 dni opieki nad dzieckiem chorym (lub chorym innym członkiem rodziny) w wieku powyżej 14 lat.

Zasady przyznawania opieki na zdrowe dziecko

Prawo do zasiłku opiekuńczego na zdrowe dziecko jest zagwarantowane Kodeksem pracy. Opieka na dziecko przysługuje rodzicom zatrudnionym na etat, którzy muszą zostać w domu i zaopiekować się zdrowym dzieckiem, które ma mniej niż 8 lat, lub dzieckiem z niepełnosprawnością, które ma mniej niż 18 lat. Do wykorzystania w roku kalendarzowym jest nie więcej niż 60 dni:

  • jest to łączna liczba dni do wykorzystania – wspólnie dla ojca i matki – na wszystkie zasiłki opiekuńcze w roku kalendarzowym;
  • liczba dni nie zmienia się – niezależnie od tego, ile masz dzieci pod opieką;
  • dni na opiekę nad zdrowym dzieckiem nie przechodzą na następny rok kalendarzowy. W przypadku ich niewykorzystania w danym roku po prostu przepadają.
Jednym z warunków uzyskania zasiłku jest brak możliwości zapewnienia opieki dziecku przez inne osoby we wspólnym gospodarstwie domowym. 

Kiedy przysługuje opieka na zdrowe dziecko?

Opiekę na zdrowe dziecko możesz wykorzystać, gdy nie jesteś w stanie podjąć pracy, gdyż musisz opiekować się dzieckiem. W Kodeksie pracy wyszczególnia się kilka powodów uprawniających do otrzymania zasiłku:

  • niespodziewanie zamknięto żłobek, klub dziecięcy, przedszkole, szkołę dziecka, odwołano lekcje albo zajęcia w całej grupie lub klasie (rodzic dowiedział się o tym w terminie krótszym niż 7 dni przed jej zamknięciem);
  • zachorowała niania, która podpisała umowę uaktywniającą, albo zachorował dzienny opiekun dziecka;
  • inspektor sanitarny podejrzewa, że dziecko jest nosicielem choroby zakaźnej, i wydał decyzję o izolacji dziecka lub kwarantannie;
  • współmałżonek lub rodzic dziecka, który do tej pory zajmował się dzieckiem, jest chory lub przebywa w szpitalu;
  • matka z powodu porodu nie może opiekować się dzieckiem.

Kto może otrzymać dni na opiekę na zdrowe dziecko?

Aby otrzymać zasiłek opiekuńczy na zdrowe dziecko, należy spełnić dwa warunki.

1. Nie możesz podjąć pracy, bo opiekujesz się zdrowym dzieckiem, które ma mniej niż 8 lat, lub dzieckiem z niepełnosprawnością, które nie ukończyło 18 lat i jesteś:

  • jego rodzicem,
  • jego rodzicem adopcyjnym,
  • jego rodzicem zastępczym,
  • jego opiekunem prawnym,
  • lub nie jesteś rodzicem, ale wychowujesz i utrzymujesz dziecko.

2. Przysługuje ci ubezpieczenie chorobowe obowiązkowe lub dobrowolne i:

  • masz umowę o pracę,
  • masz umowę agencyjną, umowę zlecenia lub inną umowę o świadczenie usług, także jeśli pracujesz na podstawie umowy uaktywniającej jako niania,
  • współpracujesz ze zleceniobiorcą,
  • wykonujesz pracę nakładczą na podstawie umowy o pracę nakładczą,
  • prowadzisz działalność pozarolniczą albo współpracujesz z taką osobą,
  • jesteś członkiem rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub spółdzielni kółek rolniczych.
Zasiłek na opiekę nad zdrowym dzieckiem wypłacany jest jednemu rodzicowi. Rodzice muszą między sobą ustalić, które z nich będzie się opiekowało dzieckiem. Nie otrzymasz zasiłku, jeśli w gospodarstwie domowym są inne osoby, które mogą się opiekować zdrowym dzieckiem.

Ile wynosi zasiłek za opiekę nad zdrowym dzieckiem?

Zasiłek opiekuńczy wynosi:

  • 80 proc. podstawy wymiaru zasiłku, czyli średniego wynagrodzenia,
  • przeciętny miesięczny przychód wyliczony na podstawie ostatnich 12 miesięcy i pomniejszony o 13,71 procent (praca na zlecenie o dzieło lub prowadzenie działalności gospodarczej).

Zasiłek wypłaca się za każdy dzień, w którym mama lub tata dziecka sprawuje nad nim opiekę, również za dni ustawowo wolne od pracy.

Co zrobić, aby otrzymać dni na opiekę na zdrowe dziecko: dokumenty

Aby skorzystać z prawa do opieki nad zdrowym dzieckiem, musisz w zależności od zaistniałej sytuacji skompletować dokumenty:

  • oświadczenie o przyczynie zaistniałej sytuacji, np. zamknięciu żłobka, przedszkola, lub wypełnić formularz formularzu ZAS-36;
  • decyzję inspektora sanitarnego o konieczności izolacji dziecka;
  • zaświadczenie lekarskie wystawione na zwykłym druku (np. ZAS-38), które stwierdza, że rodzic dziecka stale opiekujący się dzieckiem jest chory lub leczy się w szpitalu albo z powodu porodu nie może opiekować się dzieckiem;
  • dokument, który potwierdza, że niania lub dzienny opiekun są chorzy (np. wydruku e-ZLA, który niania dostała od lekarza);
  • orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności w przypadku dziecka niepełnosprawnego.

Niezbędne dokumenty i kopię dowodu osobistego należy złożyć osobiście w jednostce ZUS albo u płatnika składek (np. pracodawcy). Dokumenty możesz także wysłać pocztą.

Kto wypłaca zasiłek opiekuńczy na opiekę nad zdrowym dzieckiem?

Świadczenie wypłacane jest w ramach ubezpieczenia chorobowego. Jest finansowane z funduszu ubezpieczeń społecznych w ramach Zakład Ubezpieczeń Społecznych, nawet jeżeli wypłaca je pracodawca.

Zobacz także:

Jakie dokumenty do becikowego
AdobeStock
Prawo i finanse
Becikowe 2022 – jakie warunki trzeba spełnić, by dostać 1000 złotych?
Becikowe w 2022 roku dostaną rodzice lub opiekunowie dziecka spełniający określone kryteria, m.in. kryterium dochodowe. Dochód na osobę w rodzinie nie może wynosić więcej niż 1922 zł netto. Aby otrzymać becikowe, należy złożyć wniosek oraz wymagane dokumenty. Wyjaśniamy, jak obliczyć dochód do becikowego i co przygotować, by ubiegać się o to świadczenie.

var _gde_zeotfomfnr = new Image(1,1); _gde_zeotfomfnr.src='https://edipresse.hit.gemius.pl/redot.gif?l=8/tstamp='+(new Date()).getTime()+'/id=bPeb60emSJwO4jTM6JAwzJPZfdoi6IcSW.siPTsyFrj.p7/stparam=zeotfomfnr/fastid=llqnzmhhcxjmsdbktcqfkjlqhakp'; Becikowe to potoczne określenie jednorazowej zapomogi przyznawanej przez państwo z tytułu urodzenia lub przysposobienia dziecka. Świadczenie jest wypłacane rodzicom bądź opiekunom i wynosi 1000 zł. W niektórych gminach rodzice mogą liczyć na becikowe w wyższej kwocie. Jakie warunki trzeba spełnić, żeby otrzymać becikowe w 2022 roku? Becikowe 2022: Kto dostaje becikowe? Kiedy nie przysługuje becikowe? Jak obliczyć dochód do becikowego?   Jakie dokumenty do becikowego? Zaświadczenie lekarskie Wniosek o becikowe Gdzie złożyć wniosek o becikowe: online i tradycyjny?   Ile czeka się na becikowe? Gminne becikowe Kto dostaje becikowe? O becikowe możesz ubiegać się, jeśli: w danym roku kalendarzowym urodziło ci się dziecko (dotyczy urodzenia żywego dziecka); dochód w rodzinie w przeliczeniu na osobę nie przekracza 1922 zł netto; mama dziecka pozostawała pod opieką lekarską od 10. tygodnia ciąży aż do porodu (nie dotyczy: opiekunów prawnych, opiekunów faktycznych, osób, które przysposobiły dziecko ). O becikowe mogą ubiegać się nie tylko rodzice. Świadczenie jest wypłacane także faktycznym lub prawnym opiekunom dziecka, o ile spełnią oni kryterium dochodowe. Opiekun faktyczny to osoba, która sprawuje rzeczywistą opiekę nad dzieckiem, a nie jest jego rodzicem. Opiekun prawny zaś to osoba, która sprawuje opiekę nad dzieckiem na zasadach określonych w kodeksie rodzinnym i opiekuńczym. Becikowe mogą otrzymać obywatele Polski, a także zamieszkujący w naszym kraju cudzoziemcy (obywatele Unii Europejskiej i krajów spoza Unii,...

kosiniakowe
Adobe Stock
Prawo i finanse
Kosiniakowe – świadczenie rodzicielskie 1000 zł na dziecko przez rok. Dla kogo w 2022 roku?
Kosiniakowe to świadczenie rodzicielskie w wysokości 1000 złotych, które przysługuje osobom bez prawa do zasiłku macierzyńskiego. Zasady przyznawania 1000 złotych na dziecko w 2022 roku nie uległy zmianie. Dowiedz się, jak uzyskać kosiniakowe, gdzie złożyć wniosek i jak długo można je otrzymywać.

Kosiniakowe w wysokości 1000 zł miesięcznie na dziecko przysługuje osobom, które nie mają prawa do pobierania zasiłku macierzyńskiego. Nazwa świadczenia pochodzi od nazwiska jego pomysłodawcy, ministra Władysława Kosiniaka-Kamysza. Zasady przyznawania świadczenia kosiniakowego w 2022 roku są takie same, jak w poprzednich latach. Spis treści: Kosiniakowe 2022: dla kogo? Kosiniakowe a zasiłek macierzyński Przez jaki okres wypłacane jest kosiniakowe? Wniosek o kosiniakowe: jak złożyć? Kosiniakowe 2022 – dokumenty do wniosku Kosiniakowe a becikowe Kosiniakowe a zasiłek dla bezrobotnych Czy kosiniakowe wlicza się do dochodu? Ile się czeka na kosiniakowe? Kosiniakowe 2022: dla kogo? Świadczenie rodzinne w kwocie 1000 złotych (netto, czyli na rękę) może być wypłacane: rodzicom (matce lub ojcu, choć pierwszeństwo mają matki) faktycznemu opiekunowi dziecka rodzinie zastępczej, pod warunkiem, że nie jest to zawodowa rodzina zastępcza osobie, która przysposobiła dziecko (przed ukończeniem 7. roku życia).  Kosiniakowe a zasiłek macierzyński Kosiniakowe jest odpowiednikiem zasiłku macierzyńskiego . Świadczenie jest wypłacane co miesiąc przez rok i przysługuje osobom, które nie mają praw do zasiłku macierzyńskiego , czyli: zatrudnionym na umowy cywilnoprawne (umowy zlecenie, o dzieło) osobom bezrobotnym (niezależnie, czy są zarejestrowane w Urzędzie Pracy, czy nie) studentom. Przez jaki okres wypłacane jest kosiniakowe? Świadczenie rodzinne jest wypłacane przez okres:  52 tygodni  od dnia urodzenia dziecka w przypadku jednego dziecka 65 tygodni w przypadku dwójki dzieci 67 tygodni – trójki 69 tygodni – czwórki 71 tygodni przy piątce i więcej. Wniosek o kosiniakowe: jak...

dni wolne od szkoły 2021
Adobe Stock
Aktualności
Dni wolne od szkoły 2022: kalendarz ferii, świąt i wakacji
Podajemy ważne daty dotyczące organizacji roku szkolnego oraz terminy ferii i dni wolnych od nauki. Dzięki temu łatwiej zaplanujesz wyjazdy i wypady weekendowe. Sprawdź, kiedy wypada wolne od szkoły w 2022 roku.

Kiedy uczniowie zostaną zwolnieni z obowiązku szkolnego, kiedy wypadają najbliższe dni wolne, a kiedy ferie? Oto kalendarz dni wolnych od nauki w 2022 roku.  Spis treści: Dni wolne od szkoły 2022: majówka, Boże Ciało i inne święta Dni wolne: egzamin ósmoklasisty w 2022 roku Dni wolne: matury w 2022 roku Wakacje 2022 – kiedy zaczyna się wolne? Dni wolne od pracy w 2022 roku Dni wolne od szkoły 2022 Wolne dni od nauki związane ze świętami, które mają jeszcze przed sobą uczniowie w 2022 roku: 2 maja 2022, poniedziałek – majówka (w większości szkół tego dnia jest wolne),  3 maja 2022, wtorek – majówka: Święto Narodowe Trzeciego Maja,  16 czerwca 2022, czwartek – Boże Ciało, 1 listopada 2022, wtorek – uroczystość Wszystkich Świętych 11 listopada 2022, piątek – Święto Niepodległości 23-31 grudnia 2022 – przerwa świąteczna na Boże Narodzenie. Dni wolne w związku z egzaminem ósmoklasisty 2022 Wielu uczniów zastanawia się, czy podczas egzaminu ósmoklasisty 2022 jest wolne w szkole. Tak, młodsze dzieci będą miały wtedy wolne od zajęć . Egzamin ósmoklasisty w roku szkolnym 2021/2022 będzie przeprowadzony w dniach 24-26 maja: 24 maja – egzamin z języka polskiego, 25 maja – egzamin z matematyki, 26 maja – egzamin z języka obcego nowożytnego. Dni wolne: matury 2022 Czy podczas matur 2022 jest wolne w szkole? Owszem, uczniowie szkół ponadpodstawowych nie będą mieć w tym czasie zajęć lekcyjnych. Oznacza to dla nich kilka dni przerwy w nauce. Dotyczy to jednak tylko terminów podstawowych egzaminów maturalnych, czyli 4-6 maja . W niektórych szkołach może to wyglądać nieco inaczej, ponieważ dyrektorzy mogą wykorzystać...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach

Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19

Partner
Miasteczko Zmysłów 2
Małe dziecko

Odwiedź Miasteczko Zmysłów i poznaj jego atrakcje!

Partner
KINDER Niespodzianka WSCW
Rozwój dziecka

Poznaj świat emocji dziecka! Ruszyła akcja Widzę, Słyszę, Czuję, Wiem

Partner
Polecamy
Porady
ile dać na komunię
Święta i uroczystości

Ile dać na komunię w 2022: ile do koperty od gościa, dziadków, chrzestnej i chrzestnego

Maria Nielsen
Podróż kleszczowy
Poród naturalny

Poród kleszczowy: wskazania, powikłania, skutki dla matki i dziecka

Ewa Janczak-Cwil
co kupić na chrzest
Święta i uroczystości

Co kupić na chrzest? Prezenty praktyczne i pamiątkowe [GALERIA]

Joanna Biegaj
zapłodnienie
Starania o dziecko

Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia

Magdalena Drab
400 plus na żłobek
Aktualności

400 plus dla dziecka na żłobek: zasady, warunki, wniosek

Ewa Janczak-Cwil
Pierwsza komunia święta
Święta i uroczystości

Prezent na komunię: pomysły na prezenty modne i tradycyjne (lista)

Magdalena Drab
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży

Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem

Ewa Janczak-Cwil
Pieniądze na dziecko
Prawo i finanse

Świadczenia na dziecko: co przysługuje po urodzeniu dziecka 2022? [ZASIŁKI, ULGI]

Małgorzata Wódz
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu

Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?

Joanna Biegaj
plan porodu
Lekcja 2

Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku

Małgorzata Wódz
wyprawka dla noworodka wiosna
Noworodek

Wyprawka dla noworodka: wiosną to obowiązkowa lista! (ubranka i rzeczy do wózka)

Małgorzata Wódz
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży

Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?

Ewa Cwil
pozytywny test ciążowy
Ciąża

Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?

Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży

Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?

Małgorzata Wódz
jak ubrać dziecko na spacer
Pielęgnacja

Jak ubrać niemowlę i starsze dziecko na spacer, by nie było mu za zimno ani za gorąco?

Małgorzata Wódz
Pozycje wertyklane do porodu
Poród naturalny

Pozycje wertykalne do porodu: dlaczego warto rodzić w pozycji wertykalnej?

Dominika Bielas
wody płodowe
Przygotowania do porodu

Jak wyglądają wody płodowe? Jak je rozpoznać?

Beata Turska
9 miesięcy w 4 minuty: tak powstaje życie
Przebieg ciąży

Rozwój płodu tydzień po tygodniu – ten film wzruszy każdego!

Joanna Biegaj