noworodek, sen noworodka
Fotolia
Noworodek

Tajemnica szyfru noworodka

Nie wiesz, dlaczego noworodek płacze? Masz wątpliwości, czy w ogóle coś słyszy, niepokoi cię, że tak krótko śpi? Spróbuj z nami rozwiązać zagadki, które intrygują wszystkich rodziców.

Jeżeli pierwszy raz masz do czynienia z noworodkiem, możesz czuć się jak Sherlock Holmes w trakcie śledztwa. Jedno malutkie dziecko i niewiadomych! Z początku będzie ci trudno je zrozumieć. Ale z każdym dniem, gdy przybędzie kolejnych obserwacji, poczujesz, że zaczynasz panować nad sytuacją.

Od kiedy noworodek widzi?

To jedno z pytań, które zadaje sobie większość rodziców. Odpowiedź na nie jest prosta. Dziecko przychodzi na świat, widząc, ponieważ zmysł wzroku rozwija się już w życiu płodowym. W brzuchu płód przyzwyczaja się do półmroku, więc tuż po narodzinach noworodek może źle reagować na ostre światło, zwłaszcza gdy pojawia się raptownie - np. ktoś nagle zapala mocną lampę. Wzrok noworodka jest idealnie dostosowany do jego potrzeb. Dziecko w oddali dostrzega tylko plamy. Takie ograniczenie pola widzenia jest korzystne dla delikatnego systemu nerwowego, który chroni noworodka przed nadmiarem wrażeń. Mimo to każde nowo narodzone dziecko umie skupić wzrok na przedmiocie lub osobie, która pojawia się w odległości 25–30 cm od jego oczu. Tam zwykle znajduje się twarz pochylonej nad nim mamy. Tuż po narodzinach, mimo zmęczenia trudami pokonywania drogi na świat, noworodek nie zasypia, ale próbuje „zapatrzeć się” w swoją mamę. Umożliwienie mu tego w pierwszej godzinie życia służy m.in. nawiązaniu więzi uczuciowej. Jeśli narodzinom dziecka towarzyszy tata, dziecko ma szansę „zapatrzeć się” również w niego.

Sześć odmian płaczu noworodka

O swoich potrzebach nowo narodzone dziecko daje znać płacząc lub nie. Krzyczy, gdy jest mu źle i szuka pomocy. Dziecko może płakać, kiedy:

  • jest mu potrzebna zmiana pieluszki,
  • chce jeść,
  • przytulić się,
  • jest mu zimno.

Stwierdzono, że płacz noworodka różni się w zależności od przyczyny. Inaczej brzmi, gdy dziecko jest głodne, inaczej kiedy chce pić, spać, jeżeli jest mu niewygodnie, coś je boli albo gdy potrzebuje towarzystwa (wbrew pozorom poczucie samotności jest częstym powodem niezadowolenia najmłodszych dzieci). Choć w pierwszych dniach możesz sprawiać ci trudność ustalenie, co dokucza w tej chwili twojemu dziecku, z czasem coraz lepiej będziesz rozumieć jego potrzeby.

Czytaj też: Dlaczego noworodek płacze?

Wieczorny niepokój noworodka

Większość nowo narodzonych dzieci około siódmej wieczorem staje się niespokojna. Takie zachowanie zaczyna się zwykle w drugim, trzecim tygodniu życia i mija około trzeciego miesiąca. Niektóre dzieci płaczą długo i trudno je utulić, inne cichną po kilkunastu minutach. Na wieczorne smutki, nazywane również marudzeniem fizjologicznym, może wpływać niepokój związany ze schyłkiem dnia i zbliżaniem się nocy. Ale też emocje z całego dnia albo zmęczenie i zdenerwowanie mamy. Noworodek, ale i starsze dziecko również, jest bowiem niezwykle czułym barometrem stanu emocjonalnego swych opiekunów!

Zobacz też: Jak nie pomylić kolki z marudzeniem fizjologicznym?

Popłakiwanie - uspokajać noworodka czy nie?

Przekonanie, że dziecko musi sobie popłakać, jest błędne. Lepiej przyjąć, że płacz jest formą wołania. Jeśli nie zostawiasz płaczącego dziecka, uczysz je, że jest dla ciebie ważne, sprawiasz, że czuje się bezpieczne, kochane i rozumiane. Nie wierz w teorię, że noworodka można rozpieścić częstym noszeniem. Dzieci, które przez co najmniej trzy godziny dziennie były noszone na rękach, płakały mniej, niż te, które tulono krócej.

Sprawdź: Czy można rozpieścić niemowlę?

Drzemki i sen noworodka

Noworodek śpi prawie całą dobę, zazwyczaj siedem razy dziennie, po trzy, cztery godziny, z przerwami na karmienie. Ale słowo „zazwyczaj” ma w tym wypadku szczególną moc. Fazy snu i czuwania wynikają z indywidualnych potrzeb i temperamentu. Niektóre dzieci przesypiają tylko 15–20 minut na raz. Inne, odwrotnie, śpią cztery, pięć godzin lub dłużej (lekarze zalecają budzenie małego śpioszka do jedzenia po trzech, czterech godzinach). Trudno tu o jedną wspólną dla wszystkich dzieci zasadę.

Sen noworodka jest dość płytki. Jego mózg pracuje niemal jednakowo w fazie snu i czuwania. Dzięki temu dziecko może często budzić się na karmienie.

Noworodek lubi patrzeć na twarze

Mimo słabego wzroku, nowo narodzone dzieci mają już swoje ulubione obrazy. Bardzo lubią patrzeć na twarze. W pierwszych dwóch tygodniach nie odróżniają jeszcze rodziców od obcych. Brytyjscy naukowcy dowiedli jednak, że podobnie jak dorośli, wolą przyglądać się ładnym osobom. Podobają im się również przedmioty w ruchu i o kontrastujących barwach: czarno-białe, czerwono-niebieskie. Nie zwracają uwago ma pastelowe odcienie. Pamiętaj o tym, wybierając pierwsze zabawki.

Anielski uśmiech noworodka

Pierwszy uśmiech dziecka na pewno zapamiętasz na długo. Na ten moment musisz jednak poczekać, aż dziecko skończy pierwszy miesiąc. „Uśmiechy”, które zauważysz wcześniej, czasem nawet już kilka dni po urodzeniu, to jedynie odruchowe grymasy. Ich przyczyna jest bardzo prozaiczna - przesuwanie się w jelitach pęcherzyków gazu. W pewnym sensie są one również dowodem zadowolenia, ponieważ taka „minka” pojawia się najczęściej po karmieniu - noworodek jest syty, nic mu nie dolega i sprawia wrażenie, jakby uśmiechał się do aniołków – stąd też nazwa pierwszych „uśmiechów”.

Prawdziwy uśmiech dziecka jest wyraźnie skierowany do kogoś. Jego adresatem nie muszą być jednak rodzice, zdarza się, że dziecko obdarza nim pluszaka. Gdy dziecko śmieje się świadomie, angażuje całą buzię, widać np. jak mruży oczy.

Sprawdź, jak rozwija się twoje dziecko - zobacz kalendarz rozwoju dziecka

Smółka: co to jest, jak wygląda, o czym świadczy brak smółki u noworodka [WIDEO]

sen dziecka, niemowlę, noworodek
Fotolia
Rozwój
10 pytań o to, ile powinno spać dziecko
Zadają je wszyscy młodzi rodzice. Poznaj odpowiedzi, a wreszcie przestaniesz się martwić.

Co to jest spowijanie i czy pomaga na sen? To tradycyjna metoda zawijania noworodka dość ciasno razem z rączkami w kocyk lub rożek. Stwarza to warunki zbliżone do tych w brzuszku mamy. W pierwszych tygodniach po porodzie spowijanie noworodka sprzyja pogłębieniu jego snu, pomaga wyregulować oddech, poprawia pracę serca. Pozwala łagodniej przystosować się do spania poza łonem mamy. Czy budzić dziecko do karmienia? Zdrowe niemowlę samo reguluje sobie cykl snu i czuwania. Trzeba je budzić tylko w wyjątkowych sytuacjach: gdy ma nasiloną żółtaczkę po porodzie. Może ona powodować taką ospałość, że dziecko, mimo głodu, nie budzi się. Trzeba je wybudzać do karmienia co 3-4 godziny. gdy dziecko słabo przybiera na wadze gdy mocno uderzyło się w głowę. Przedłużający się sen może być oznaką powikłań pourazowych, więc po 2-3 godzinach sprawdź, czy malec da się obudzić. Jeśli nie, natychmiast skontaktuj się z lekarzem. Ile powinien spać noworodek? Są dzieci, które śpią 20 godzin na dobę, innym wystarcza znacznie mniej snu. W kolejnych miesiącach, im niemowlę starsze, tym mniej czasu przesypia. Jego układ nerwowy dojrzewa i organizm więcej czasu przeznacza na czuwanie, zabawę, poznawanie nowego świata. Synek ma miesiąc, śpi płytko i bardzo krótko. Trochę się tym martwię. Powinnam? Jeśli dziecko budzi się wyspane i zadowolone z życia, oznacza to, że wszystko jest w porządku. Czasem jednak mała ilość snu świadczy o jakimś problemie. Można tak jednak podejrzewać tylko wówczas, jeśli nakładają się na to inne objawy: częsty niepokój, płacz dziecka, problemy z karmieniem. Warto wówczas pójść z maluszkiem do lekarza i o wszystkim opowiedzieć. Kiedy dziecko powinno zacząć odróżniać dzień od nocy? Niemowlak początkowo ma zupełnie inny rytm dobowy. Będąc w brzuszku mamy, nie zwracał uwagi na dzień i noc. Po urodzeniu jedne dzieci...

noworodek, wygląd noworodka
Fotolia
Noworodek
Noworodek nie jest śliczny jak z reklamy
Kiedy zobaczysz swoje nowo narodzone dziecko po raz pierwszy, możesz się przestraszyć, bo noworodek nie przypomina dzieci z reklam. Sprawdź, co budzi niepokój młodych rodziców.

Bierzesz w ramiona ślicznego, różowego noworodka. Ma piękną buźkę i patrzy szeroko otwartymi oczami. Tak to zwykle jest, ale w filmie. Twoje dziecko nie będzie z początku wyjątkowo urodziwe. Spiczasta główka i siniak na czole nie zakłócą ci jednak radości, jeśli będziesz wiedzieć, że to nic groźnego. Uprzedźmy fakty i sportretujmy noworodka. 1. Noworodek ma dziwne proporcje Dziecko przychodzi na świat z główką bardzo dużą w stosunku do reszty ciałka. Jej obwód jest większy nawet od obwodu klatki piersiowej! Tak właśnie powinno być. Te proporcje z czasem się na pewno zmienią. Wielkość główki jest spowodowana dużym mózgiem. Waży on 380 g, to 10 procent masy ciała. Czytaj też: Pierwsze pomiary noworodka 2. Noworodek ma guzy i siniaki Dziecko miewa na ciele ślady trudów związanych z przeciskaniem się przez kanał rodny. Główka jest wydłużona, na skórze widać wybroczyny i siniaki. Częstym zniekształceniem jest przedgłowie – miękka, obrzęknięta, czasem zasiniona część główki . Może mieć wielkość mandarynki! Ustąpi w ciągu kilku dni. Dzieci narodzone przez cesarskie cięcie mają bardziej okrągłe główki i mniej spłaszczone noski. 3. Noworodek ma ciemiączka Są to przestrzenie między kośćmi ciemieniowymi czaszki. Pokrywa je tylko warstwa tkanki włóknistej. To mocna błona, dlatego możesz dziecko pielęgnować bez obaw. Taka budowa główki ułatwia dziecku wydostanie się na świat (kości mogą nieco się „ścieśnić”). A potem umożliwia swobodny rozrost mózgu. Ciemiączka są dwa – duże i małe. Mniejsze trudniej dostrzec, bo znajduje się z tyłu główki. Łatwiej zobaczyć duże, na czubku głowy. Czasem widać, jak pulsuje. Gdy dziecko płacze, może się lekko uwypuklić. Zapadnięte ciemiączko może oznaczać odwodnienie – jeśli dziecko wcześniej wymiotowało, ma biegunkę albo gorączkę i mało...

Noworodek
Noworodek nie tylko je i śpi
Karmienie dziecka i zapewnienie mu spokojnego snu to połowa sukcesu. Już wiesz, że tulenie i mówienie do niego jest tak samo ważne.

Karmienie dziecka i zapewnienie mu spokojnego snu to połowa sukcesu. Już wiesz, że tulenie i mówienie do niego jest tak samo ważne. Ale właściwie dlaczego. Sprawdź to. Czy z noworodkiem można nawiązać kontakt? Ależ oczywiście! Wybitny amerykański pediatra i psychoanalityk dr n. med. T. Berry Brazelton, zajmujący się rozwojem emocjonalnym dzieci, przypomina, że już w okresie życia płodowego maluch reaguje na bodźce z zewnątrz. Na USG udało mu się podpatrzeć, jak maleństwo wpatruje się w światło latarki przyłożonej do jej brzucha. Obserwując nowo narodzone dziecko, możesz się wiele dowiedzieć o jego wrażliwości. Naukowcy z Harvard Medical School, we współpracy z dr Brazeltonem, wyróżnili sześć stanów świadomości noworodka. Sprawdź, jak je rozpoznać i jak postępować, by dziecko czuło się bezpieczne i uczyło się świata. SEN GŁĘBOKI U NOWORODKA Dziecko w tej fazie snu miarowo i spokojnie oddycha. Potrafi odciąć się od bodźców (hałasów, domowego zamętu) płynących z otoczenia. Ma zamknięte oczka, leży bez ruchu albo porusza się tylko bardzo delikatnie. Co możesz robić, gdy noworodek śpi głębokim snem Sprawdź, jak przystosowuje się do nieprzyjemnych bodźców. Poświeć latarką przez dwie sekundy w jego zamknięte oczka (nie obawiaj się, to nie zaszkodzi). Na trzy pierwsze świecenia z pewnością zareaguje gwałtownymi ruchami ciała. Przy czwartym, piątym bodźcu zapewne uspokoi się, a jego oddech się wyrówna. To oznacza, że nie musisz zachowywać bezwzględnej ciszy, gdy śpi, bo twoje dziecko umie spać w różnych warunkach. A jeśli maluch nie przyzwyczaił się do świecenia i na kolejne próby reagował gwałtownie? Masz małego nadwrażliwca. Musisz mu stworzyć idealne warunki, by mógł spać: absolutna cisza, spokój, przyciemnione światło. LEKKI SEN U NOWORODKA Dziecko od czasu do czasu porusza usteczkami, ssie piąstkę lub palec. Oczka...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
mata na piknik
Pielęgnacja
Jedziecie na piknik? Oto 6 wskazówek, dzięki którym się uda
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Podróże z Marko BeSafe
Rozwój
Oto sposób na przewożenie dziecka 5 razy bezpieczniej niż dotąd!
Partner
Polecamy
Porady
jak ubierać noworodka latem
Noworodek
Jak ubierać noworodka latem, żeby go nie przegrzać?
Małgorzata Wódz
Nowe urlopy dla rodziców
Prawo i finanse
Nowe urlopy dla rodziców w 2022 roku: od kiedy więcej dni wolnych?
Małgorzata Sztylińska-Kaczyńska
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Rabarbar w ciąży
Dieta w ciąży
Czy w ciąży można jeść rabarbar? Tak, ale trzeba pamiętać o jednej rzeczy
Luiza Słuszniak
imiona unisex
Imiona
Imiona unisex – jak nazwać dziecko bez wskazywania na płeć? 168 propozycji!
Ewa Janczak-Cwil
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży
Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem
Ewa Janczak-Cwil
bon turystyczny do kiedy
Aktualności
Bon turystyczny 2022 – ważność bonu. Do kiedy można wykorzystać?
Małgorzata Wódz
zapłodnienie
Starania o dziecko
Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia
Magdalena Drab
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu
Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?
Joanna Biegaj
wyprawka noworodka
Niemowlę
Wyprawka dla noworodka na lato: ubranka i rzeczy do szpitala [LISTA ZAKUPÓW]
Małgorzata Wódz
uczulenie na jad pszczeli / uczulenie na jad osy
Zdrowie
Uczulenie na jad pszczeli i jad osy: objawy, co robić i jak przebiega leczenie
Katarzyna Pinkosz
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania
Dieta w ciąży
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania 
Luiza Słuszniak
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
domowe sposoby na komary
Aktualności
Domowe sposoby na komary: co robić, żeby komary nie gryzły?
Joanna Biegaj
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży
Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?
Ewa Cwil
plan porodu
Lekcja 2
Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku
Małgorzata Wódz
pozytywny test ciążowy
Ciąża
Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?
Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży
Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?
Małgorzata Wódz