obwód główki noworodka
Adobe Stock
Noworodek

Obwód główki noworodka, wzrost i masa ciała – pierwsze pomiary noworodka

Obwód główki noworodka, podobnie jak inne pomiary nowo narodzonego dziecka, to dla lekarzy ważna informacja o stanie zdrowia dziecka i punkt wyjścia do monitorowania rozwoju. Parametry te często pozwalają wychwycić różne zaburzenia, które można z powodzeniem leczyć.
Wojciech Trzeciakowski - pediatra, neonatolog
lek. med. Wojciech Trzeciakowski
Konsultacja merytoryczna

Zaraz po urodzeniu dziecko zostaje zważone i zmierzone. Sprawdza się także obwód główki noworodka i obwód klatki piersiowej. Wartości te oddzielnie porównywane są z normami, ale znaczenie też ma proporcja poszczególnych wymiarów, np. początkowo u zdrowego noworodka główka ma większy obwód niż klatka piersiowa, ale to szybko się zmienia. 

Jakie błędy popełniają młodzi rodzice? Opowiada mama 1,5-rocznej Michaliny

Prawidłowy obwód głowy noworodka

Normy obwodu główki niemowlęcia i dziecka można wyczytać z siatek centylowych – wartości powyżej 97. i poniżej 3. centyla oznaczają, że obwód główki dziecka nie mieści się w normie. Poniżej podajemy wartości graniczne norm wynikające z siatek centylowych – oddzielne normy są dla chłopców i oddzielne dla dziewczynek.

Normy obwodu główki noworodka i niemowlęcia płci żeńskiej:

  • noworodek: 32-36 cm
  • 1. miesiąc: 34-38,8 cm
  • 2. miesiąc: 36-40,5 cm
  • 3. miesiąc: 37,2-42 cm
  • 4. miesiąc: 38,2-43 cm
  • 5. miesiąc: 39-44 cm
  • 6. miesiąc: 39,8-44,6 cm
  • 7. miesiąc: 40,2-45,2 cm
  • 8. miesiąc: 40,8-45,8 cm
  • 9. miesiąc: 41,2-46,2 cm
  • 10. miesiąc: 41,6- 46,8 cm
  • 11. miesiąc: 42-47,1 cm
  • 12. miesiąc: 42,4-47,5 cm


Normy obwodu główki noworodka i niemowlęcia płci męskiej:

  • noworodek: 32-37 cm
  • 1. miesiąc: 35-39,5 cm
  • 2. miesiąc: 37-40,5 cm
  • 3. miesiąc: 38,5-43 cm
  • 4. miesiąc: 39,5-4 cm
  • 5. miesiąc: 40,5-45 cm
  • 6. miesiąc: 41-45,5 cm
  • 7. miesiąc: 41,5-46,2 cm
  • 8. miesiąc: 42-46,8 cm
  • 9. miesiąc: 42,5-47,5 cm
  • 10. miesiąc: 43- 47,8 cm
  • 11. miesiąc: 43,3-48,2 cm
  • 12. miesiąc: 43,6-48,5 cm

Jak mierzyć obwód głowy noworodka?

Obwód główki dziecka najłatwiej mierzyć centymetrem krawieckim. Jeśli go nie masz, możesz użyć wstążki, którą najpierw opaszesz główkę dziecka, a potem przyłożysz do miarki lub linijki, aby odczytać wymiar. 

Jak mierzyć główkę dziecka?

  • Znajdź miejsce, w którym obwód głowy jest największy,
  • Przyłóż centymetr do potylicy,
  • Przeprowadź go tuż nad uszkami,
  • Złącz na czole nad łukami brwiowymi,
  • Odczytaj pomiar.


Warto wiedzieć, że nie zawsze udaje się precyzyjnie dokonać pomiaru – gdy dziecko się wierci, centymetr może się przesunąć, fałszując wynik. Dlatego przy wątpliwościach, można powtórzyć mierzenie obwodu głowy noworodka czy niemowlęcia w bardziej dogodnej chwili.

Kolejne pomiary obwodu głowy dziecka najczęściej utrzymują się na podobnym centylu. Niepokoić powinno, gdy zmiana nagle jest duża – np. z niskiego centyla obwód główki „przeskakuje” powyżej średniej lub odwrotnie.

Wzrost noworodka

Noworodek zwykle ma 52-56 cm wzrostu, a właściwie długości ciała, bo o wzroście mówić można dopiero, gdy dziecko pewnie stanie na nóżkach i będzie je można dokładnie zmierzyć. Pomiar długości ciała przy urodzeniu często jest niedokładny, bo noworodkowi nie wolno rozprostowywać nóżek – mogłoby to zaszkodzić jego stawom biodrowym. Mierzy się więc malca od główki do uda, potem od uda do kolanek i od kolan do stóp.

Masa ciała noworodka

Zdrowy, donoszony noworodek (czyli taki, który urodził się między 38 a 42 tygodniem ciąży) waży około 3,5 kg. Średnio, bo różnice między maluchami mogą być spore: jednemu wskazówka wagi pokaże 2,5 kg, drugiemu – 4,5 kg. I obaj są zdrowymi, dobrze rozwiniętymi dziećmi. A to dlatego, że każde dziecko ma swój własny, niepowtarzalny rytm rozwoju.

Tak, jak dorośli różnią się wzrostem, wagą czy budową ciała, tak samo waga i wzrost noworodka jest sprawa indywidualną. Dlatego lepiej nie porównuj swojego noworodka z jego rówieśnikami! Skąd biorą się różnice między dziećmi urodzonymi w tym samym czasie? Ma na to wpływ kilka czynników:

  • Płeć noworodka. Chłopcy przy urodzeniu najczęściej ważą nieco więcej niż dziewczynki, jednak nie jest to regułą.
  • Geny noworodka. Dzieci dużych, rosłych i nieco cięższych rodziców zazwyczaj ważą więcej, ponieważ budowa ciała jest dziedziczna.
  • Kolejność ciąż. Zazwyczaj drugie i następne dzieci są nieco cięższe od pierworodnego.

Noworodek poza skalą

Jak wytłumaczyć, że dziecko urodzone o czasie waży poniżej 2,5 kg, albo powyżej 5 kg? Wpływ na wagę urodzeniową dziecka ma m.in. sposób odżywiania mamy podczas ciąży. Liczy się nie tylko to, ile jadła, ale również co wybierała. Jeśli w jej diecie było sporo tłuszczu, mało owoców i warzyw, dziecko może być otyłe. Gdy jadła mało białka – nnoworodek może być za szczupły. Na niską wagę dziecka ma też wpływ styl życia mamy (np. unikanie papierosów, alkoholu) oraz choroby przebyte przez mamę w ciąży.

Noworodek traci na wadze

W pierwszych dniach życia noworodek straci na wadze nawet 5-10 proc. swojej wagi urodzeniowej. Jeśli więc ważył 3,5 kg, po 2-3 dniach może mieć nawet o 350 g mniej! Powód: przystosowywanie się do świata. W trakcie życia płodowego dziecko miało stałe dostawy jedzenia, a teraz uczy się samodzielnie ssać. Poza tym mama często w pierwszych dniach po porodzie ma niewiele pokarmu. Dziecko będzie ważyło tyle samo, co po narodzinach dopiero po 10-14 dniach. Ale uwaga: zostaniecie wypisani ze szpitala, gdy dziecko zacznie choć trochę przybierać na wadze.

Dalsze pomiary dziecka

W pierwszym roku życia niemowlę powinno być mierzone i ważone przy okazji obowiązkowych wizyt w przychodni. Pomiary dobrze jest nanosić na siatki centylowe (znajdują się np. w książeczce zdrowia, znajdziesz je też w naszym serwisie). Najlepiej, gdy wyniki są proporcjonalne (tzn. jeśli np. wzrost mieści się między 75. a 90. centylem, to w tym samym przedziale powinny się znajdować parametry wagi, obwodu główki i klatki piersiowej). A jeśli tak nie jest? Lekarz skieruje niemowlę na dodatkowe badania. Na szczęście, często okazuje się, że dziecko jest całkiem zdrowe.

Zobacz także:

Rozwój
Jak zmienia się waga dziecka w pierwszym roku życia?
Po porodzie dziecko traci około 10 procent masy urodzeniowej. Później zaczyna przybierać na wadze. Zobacz, jak zmienia się waga niemowlaka.

Już w chwili narodzin dzieci różnią się między sobą wagą i wzrostem. Lekarze przyjmują, że przeciętny donoszony zdrowy noworodek waży od 2,8 do 4,2 kg (zazwyczaj chłopcy są nieco ciężsi niż dziewczynki; często także drugie dziecko waży troszkę więcej niż pierwsze) i mierzy od 48 cm do 56 cm. Różnica w wadze oraz wzroście chłopców i dziewczynek wynosi przeciętnie 5%. Dlaczego noworodek waży mniej? Większość noworodków w pierwszych trzech dobach życia traci swoją masę urodzeniową o około 5-10%. Młoda mama często jest bardzo rozczarowana, gdy maleństwo, z którym wychodzi ze szpitala do domu, waży mniej niż w chwili urodzenia. To normalne zjawisko spowodowane: oddaniem smółki oraz moczu; parowaniem przez skórę oraz utratą wody z oddechem. Inne przyczyny zmniejszenia wagi urodzeniowej to: niepobieranie przez dziecko pokarmu przez kilka lub kilkanaście godzin po urodzeniu (w łonie mamy maluch był odżywiany "na bieżąco", zaś po urodzeniu często zasypia lub z różnych powodów jest oddzielony od mamy). Nawet wczesne przystawienie do piersi (w ciągu dwóch godzin po porodzie) sprawia, że maluch zjada tylko niewielką ilość siary , która poprzedza pojawienie się mleka; spożywanie małej ilości mleka przez pierwsze godziny, a nawet dni życia (dzieci przesypiają niemal całą dobę, zasypiają często podczas karmienia); zmiana środowiska (stres poporodowy, zmiana temperatury otoczenia, światło - to wszystko może wpływać na spadek masy ciała dziecka ). Kiedy noworodek wraca do masy urodzeniowej? Dziecko jest wypisywane wraz z mamą ze szpitala, gdy potrafi efektywnie ssać . Powrót do masy ciała z chwili narodzin odbywa się około dziesiątego dnia życia (normy przewidują nawet dwa tygodnie). Jak niemowlę przybiera na wadze? Przez pierwsze trzy miesiące życia dziecko przybiera na wadze około 1 kg miesięcznie (jest to...

mama, lekarz, waga, noworodek, ważyć
Rozwój
Od czego zależy waga i wzrost dziecka?
Skąd biorą się różnice we wzroście i wadze między rówieśnikami? Ma na to wpływ kilka czynników. Jakich? Zdradzamy najważniejsze z nich!

Waga noworodka i jego wzrost określane są zaraz po urodzeniu: od razu po porodzie noworodek jest ważony i mierzony. Te badania powtarza się potem podczas każdej wizyty u lekarza. Wymiary niemowlaka wiele mówią o jego kondycji. Na ich podstawie pediatra może stwierdzić, czy dziecko rośnie zdrowo i prawidłowo się rozwija. Ale jeśli martwisz się, że twoje dziecko jest zbyt pulchne , albo za malutkie, pamiętaj, że wzrost i waga dziecka zależą m.in. od tych 6 rzeczy: 1. Geny a waga i wzrost dziecka Zdrowy, donoszony noworodek waży około 3,5 kg . Tak mówi statystyka, ale różnice między wagą noworodka mogą być spore: jednemu wskazówka wagi pokaże 2,5 kg, drugiemu – 4,5 kg. W kolejnym miesiącu jeden z nich przytyje 600 g, a drugi dwa razy więcej. I obaj są zdrowymi, dobrze rozwiniętymi niemowlętami. Każde dziecko ma swój własny, niepowtarzalny rytm rozwoju. Jeśli ty i twój partner jesteście wysocy, najprawdopodobniej wasze dziecko także będzie mieć imponującą sylwetkę, jeżeli zaś jesteście drobni i niscy – pewnie tak jak wy, dziecko przez całe życie będzie musiało w towarzystwie innych zadzierać głowę. To dlatego, że za wymiary dziecka w ogromnej mierze odpowiadają geny. Według badaczy o wzroście dziecka decydują geny taty. Z kolei geny mamy wpływają na wagę dziecka. Dlatego nie porównuj niemowlaka z jego rówieśnikami, tylko zapytaj swoją mamę, jakim ty byłaś niemowlęciem. Pewnie okaże się, że tak samo drobnym (lub pulchniutkim) jak twoje dziecko! Preparaty witaminowe dla dzieci - sprawdź opinie 2. Przebieg ciąży a waga noworodka Ogromny wpływ na wagę urodzeniową malca ma m.in. sposób odżywiania się mamy w ciąży. Liczy się nie tylko to: ile, ale także: co jadła. Jeśli jej dieta ciążowa zawierała sporo tłuszczu, a mało warzyw, dziecko może być otyłe. Gdy zaś w jej diecie było za mało białka, noworodek może urodzić się...

Panthermedia
Noworodek
Pierwsze badania noworodka w szpitalu
Sam widok dorodnego noworodka to dla lekarzy za mało. Aby sprawdzić, czy dziecko jest zdrowe, potrzebne są różne badania.

Czasem przez całą ciążę, a czasem tylko w ostatnich tygodniach przed porodem może ci towarzyszyć irracjonalny strach, że dziecko może urodzić się chore. Na szczęście tuż po narodzinach maleństwo poddawane jest wnikliwym badaniom, których wyniki mają rozwiązać wszystkie obawy.   Skala Apgar W pierwszej minucie życia oceniany jest ogólny stan zdrowia dziecka według skali Apgar. Wynik, jaki dostaje noworodek, przez kilka miesięcy będzie punktem odniesienia podczas wizyt u pediatry. Lekarz lub położna punktują zabarwienie skóry, sposób oddychania, pracę serduszka oraz reakcje na drażnienie okolic noska i buzi (patrz ramka poniżej). Maleństwo, które otrzymało 7–10 punktów, jest w dobrej kondycji.       Skala Apgar w szczegółach Za co dziecko otrzymuje punkty podczas oceniania kolejnych wskaźników?   2 PKT 1 PKT 0 PKT ODDECH głośny krzyk słaby krzyk brak PRACA SERCA powyżej 100 uderzeń/min poniżej 100 uderzeń/min brak akcji serca NAPIĘCIE MIĘŚNI prawidłowe obniżone wiotkie ZABARWIENIE SKÓRY cała różowa tułów różowy, rączki i nóżki sine bladosina ODRUCHY żywo reaguje pojawia się tylko grymas brak reakcji     Waga i wzrost noworodka Stan zdrowia po urodzeniu pomaga ocenić ważenie i mierzenie dziecka. Pomiary odbywają się w pierwszej dobie. Donoszone noworodki ważą średnio 2800–3800 g i mierzą 46–55 cm. Mierzy się też obwód główki (zwykle 33–37 cm) i klatki piersiowej (1–2 cm mniejszy od główki). Badania lekarskie noworodka W 1. dobie życia maluszka wnikliwie bada neonatolog ,...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Kobieta czyta książkę
Zakupy
Tej książce ufają miliony rodziców! Czy masz ją na półce?
Partner
łojotokowe zapalenie skóry
Pielęgnacja
Test zakończony sukcesem! 99% osób poleca te kosmetyki
Partner
Polecamy
Porady
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
ukraińskie imiona
Imiona
Ukraińskie imiona: męskie i żeńskie + tłumaczenie imion ukraińskich
Joanna Biegaj
cytaty na urodziny
Cytaty i przysłowia
Mądre i piękne cytaty na urodziny –​ 22 sentencje urodzinowe
Joanna Biegaj
Ile dać na Chrzest?
Święta i uroczystości
Ile wypada dać na chrzciny w 2022 roku? – kwoty dla rodziny, chrzestnych i gości
Luiza Słuszniak
gdzie nad morze z dzieckiem
new badge ranking small
Niemowlę
Gdzie nad morze z dzieckiem? TOP 10 sprawdzonych miejsc dla rodzin z maluchami
Hanna Szczesiak
ospa u dziecka a wychodzenie na dwór
Zdrowie
Ospa u dziecka a wychodzenie na dwór: jak długo będziecie w domu? Czy podczas ospy można wychodzić?
Milena Oszczepalińska
5 dni opieki na dziecko
Prawo i finanse
5 dni opieki (urlop na dziecko) – wszystko, co trzeba wiedzieć o nowym urlopie
Joanna Biegaj
pesel po 2000
Prawo i finanse
PESEL po 2000 - zasady jego ustalania
Agnieszka Majchrzak
hiszpańskie imiona
Imiona
Najczęściej nadawane hiszpańskie imiona - ich znaczenie oraz polskie odpowiedniki
Joanna Biegaj
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Urlop ojcowski
Prawo i finanse
Urlop ojcowski 2022: ile dni, ile płatny, wniosek, dokumenty
Magdalena Drab
przedmioty w 4 klasie
Aktualności
Przedmioty w 4 klasie szkoły podstawowej – jakie i ile?
Ewa Janczak-Cwil
300 plus
Prawo i finanse
300 plus 2022 – dla kogo, kiedy składać wniosek?
Małgorzata Wódz
na komary dla niemowląt
Zdrowie
Co na komary dla niemowląt: co wolno stosować, czego unikać?
Ewa Janczak-Cwil
urwany kleszcz
Zdrowie
Urwany kleszcz: czy usuwać główkę kleszcza, gdy dojdzie do jej oderwania?
Ewa Janczak-Cwil
Bon turystyczn atrakcje dla dzieci
Czas wolny
Bon turystyczny – atrakcje dla dzieci, za które można płacić bonem
Ewa Janczak-Cwil
300 plus dla zerówki 2021
Aktualności
300 plus dla zerówki w 2022 roku – czy Dobry Start obejmuje sześciolatki?
Joanna Biegaj
rekrutacja do liceum
Wychowanie
Jak wygląda rekrutacja do liceum 2022/2023? Jak dostać się do dobrego liceum?
Joanna Biegaj