Wychowanie

Tożsamość płciowa: kiedy dziecko kształtuje swoją seksualność? Wyjaśnia seksuolog kliniczny

Tożsamość płciowa rozwija się u dzieci aż do wczesnych lat szkolnych. Przedszkolaki chętnie eksperymentują ze swoją seksualnością, sięgając np. po zabawki uznane za typowe dla przeciwnej płci. Z czasem to mija, choć nie zawsze. Dr Agnieszka Izdebska wyjaśnia, kiedy tak się dzieje.

Tożsamością płciową nazywamy własne przekonanie o swojej płci w kontekście społeczno-kulturowym. Jest to wewnętrzne poczucie, że jest się kobietą lub mężczyzną. Gdy dziecko przychodzi na świat, nie od razu ma tę tożsamość, jest ona kształtowana przez pierwsze lata życia. 

Dziecięca seksualność bywa przedmiotem wielu dyskusji. Podczas jednej z nich, na 11. Ogólnopolskiej Konferencji „Ostrożnie dziecko! Profilaktyka krzywdzenia małych dzieci” zorganizowanej przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę oraz Zakład Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, dr Agnieszka Izdebska, psycholog i seksuolog kliniczny, tłumaczyła, kiedy kształtuje się u dziecka jego tożsamość płciowa oraz jakie są sygnały nieakceptowania swojej płci biologicznej.

Spis treści:

Tożsamość płciowa przedszkolaków

Dr Agnieszka Izdebska wyjaśnia, że aż do końca przedszkola i początku szkoły podstawowej kształtuje się w dziecku jego tożsamość płciowa. „To jest okres, kiedy dzieci zastanawiają się nad kwestami dotyczącymi płci, co to dla nich znaczy być chłopcem czy dziewczynką” – mówi. Dzieci mogą w tym czasie eksperymentować i chętnie przebierać się, na przykład w ubrania innej płci albo bawić się zabawkami powszechnie uznanymi za typowo dziewczęce przez chłopców lub chłopięce przez dziewczynki.

Zobacz także: Jaką rolę w rozwoju przedszkolaka odgrywa zabawa?

Eksperymentowanie z rolami społecznymi

W niektórych domach dziecięce przebieranki są traktowane jako coś naturalnego. „Jest zupełnie oczywiste, że chłopiec może bawić się lalką, bo przecież kiedyś będzie ojcem. Więc czemu nie miałby się nauczyć, jak się pcha wózek?” – podkreśla seksuolog. W innych domach może budzić to lęk, jako sygnał czegoś nieprawidłowego, choć, jak przyznaje dr Izdebska, „w większości przypadków nie ma w tym nic niepokojącego”. Jest to po prostu wyraz eksperymentowania z różnymi rolami społecznymi.

Zobacz także: Gdy dziecko pyta o różnice płci

Biologiczna pomyłka płci

Seksuolog podkreśliła również, że w niektórych sytuacjach zdarza się, że już we wczesnym latach życia pojawia się u dziecka tzw. dysforia płciowa, czyli nieakceptowanie swojej płci biologicznej. „To są dosyć wyraziste sytuacje, w których dziecko bardzo uparcie, powtarzalnie i często z dużym cierpieniem twierdzi, że urodziło się w niewłaściwej płci, że nastąpiła pomyłka” – wyjaśnia seksuolog.

Dr Izdebska podkreśla, że w toku rozwoju dziecka na ogół ten stan ustępuje, ale u niektórych dzieci pozostaje. „Część osób rozwija się w kierunku transseksualności, dzisiaj już wiemy, że uwarunkowanej przede wszystkim czynnikami biologicznymi” – przyznaje ekspertka.

Dr Agnieszka Izdebska – psycholog i seksuolog kliniczny z Instytutu Psychologii oraz Pracowni Seksuologii Społecznej i Klinicznej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Zobacz także:

dotykanie narządów płciowych
AdobeStock
Wychowanie
Dotykanie przez dziecko narządów płciowych – czy jest powód do niepokoju? [WIDEO]
Zaciekawienie rocznego dziecka narządami płciowymi to nie powód do niepokoju – wyjaśnia psycholog i seksuolog kliniczny dr Agnieszka Izdebska. Dzieci w tym czasie są zafascynowane całym swoim ciałem i jest to jak najbardziej normalne.

Temat seksualności dzieci był jednym z przedmiotów dyskusji 11. Ogólnopolskiej Konferencji "Ostrożnie dziecko! Profilaktyka krzywdzenia małych dzieci" zorganizowanej w czerwcu przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę oraz Zakład Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Czy jest się czym niepokoić? "To jest jak najbardziej normalne" – mówi psycholog i seksuolog kliniczny Agnieszka Izdebska z Instytutu Psychologii Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, rozwiewając pojawiające się czasami wątpliwości rodziców w tej sprawie. Jak wyjaśnia psycholog, roczne dziecko jest zaciekawione całym światem, a więc również swoim ciałem, które jest dla niego fascynujące . "Tak samo, jak ciekawe jest ucho, czy nos tak samo ciekawią dziecko jego narządy płciowe" – powiedziała Izdebska. Nie ma w tym nic dziwnego Seksuolog podkreśliła, że przyczyna, dla której małe dzieci tak chętnie dotykają swoich narządów płciowych, wynika także z tego, iż narządy mają bardzo dużo zakończeń nerwowych . Stąd ich dotyk sprawia szczególną przyjemność. "Z punktu widzenia seksuologii nie ma w tym nic dziwnego, że dziecko lubi się dotykać i to robi" – dodała. Dr Agnieszka Izdebska jest psychologiem i seksuologiem klinicznym z Instytutu Psychologii oraz Pracowni Seksuologii Społecznej i Klinicznej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Czy uważacie, że dotykanie narządów płciowych przez roczne dziecko to powód do niepokoju? Napiszcie, co o tym myślicie w komentarzach. Zobacz też: Jak rozmawiać z dzieckiem o seksie? Jak rozwijać zmysły dziecka w wieku 0-3 miesiące Pornografia w sieci: nigdy nie wiadomo z kim rozmawia twoje dziecko [WIDEO]

ekspresja seksualna dzieci
Adobe Stock
Małe dziecko
Dlaczego chłopcy są bardziej ekspresyjni seksualnie? [WIDEO]
U chłopców ekspresja seksualna jest akceptowana, a nawet wspierana, zaś od dziewczynek oczekuje się większego jej hamowania – wyjaśnia psycholog i seksuolog kliniczny dr Agnieszka Izdebska. W naszym filmie ekspert tłumaczy, jak poprzez wychowywanie dzieci kształtujemy ich postawy seksualne.

Temat seksualności dzieci był jednym z przedmiotów dyskusji 11. Ogólnopolskiej Konferencji "Ostrożnie dziecko! Profilaktyka krzywdzenia małych dzieci" zorganizowanej w czerwcu przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę oraz Zakład Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Czy chłopcy są bardziej ekspresyjni? Zdaniem seksuolog, różnice w ekspresji seksualnej między chłopcami a dziewczynkami mogą wynikać z odmiennych wzorców socjalizacyjnych. "Od wczesnego dzieciństwa u dziewczynek bardziej stereotypowo oczekuje się większego hamowania ekspresji seksualnej, a u chłopców taka ekspresja jes t akceptowana albo czasami nawet wspierana " – powiedziała dr Izdebska. Seksuolog podkreśliła, że małe dziecko przyjmuje nieświadomie komunikaty zwrotne na temat swoich zachowań i rejestruje, jaką wzbudza reakcję. "Jeżeli coś się podoba, to dziecko może nasilać pewne zachowania " - mówi psycholog. Stąd pewne informacje zwrotne mają wpływ na to, czy dziecko będzie miało silniejszą, czy słabszą ekspresję seksualną. Sterotypy wpływają na nasze spostrzeganie Dr Izdebska podkreśliła, że jeżeli żyjemy pod wpływem stereotypu, iż mężczyźni mają większe potrzeby seksualne i są bardziej seksualni, to łatwiej interpretujemy u płci męskiej, w tym również u chłopców pewne zachowania jako wyraz ich seksualności, zaś dziewczynkom przypisujemy inne znaczenie. Jak opisała seksuolog, jeżeli np. dziewczynka dąży do przytulenia , to jest to odbierane jako potrzeba bliskości , podczas gdy w przypadku chłopca może być to odebrane jako coś seksualnego. Dr Agnieszka Izdebska jest psychologiem i seksuologiem klinicznym z Instytutu Psychologii oraz Pracowni Seksuologii Społecznej i Klinicznej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Czy uważacie, że chłopcy mają większą ekspresję seksualną? Napiszcie, co o tym sądzicie w...

Rzecznik Praw Dziecka o edukacji seksualnej w szkołach
Adobe Stock
Aktualności
Rzecznik Praw Dziecka mówi „nie” edukacji seksualnej dzieci według Deklaracji LGBT+
To naruszenie konstytucyjnego prawa rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami – uważa Rzecznik Mikołaj Pawlak.

    Mikołaj Pawlak zaapelował do Rzecznika Praw Obywatelskich Adama Bodnara o podjęcie wspólnych działań na rzecz obrony prawa rodziców do wychowywania swoich dzieci zgodnie z własnym światopoglądem. Ale chyba nie znajdzie w tej sprawie sojusznika, bo wiele wskazuje na to, że Rzecznik Praw Obywatelskich nie podziela jego zdania.     Rzecznik: narzucamy dzieciom ideologię wyznawaną przez wąską grupę Chodzi o warszawską Deklarację LGBT+ na temat społeczności lesbijek, gejów, biseksualistów i osób transseksualnych (LGBT), podpisaną w lutym przez prezydenta stolicy Rafała Trzaskowskiego. To pierwszy tego typu dokument w polskim samorządzie tak zdecydowanie sprzeciwiający się homofobii i nietolerancji w szkołach. Zakłada on m.in. budowę hostelu interwencyjnego dla osób LGBT wykluczonych przez swoje rodziny, powstanie centrum społeczno-kulturalnego dla takich ludzi, przeciwdziałanie przemocy wobec nich oraz zajęcia edukacyjne dotyczące tematyki osób LGBT. Mają się one odbywać zgodnie ze standardami i wytycznymi Światowej Organizacji Zdrowia – WHO.  Deklaracja wywołała szeroką dyskusję na temat edukacji seksualnej dzieci w szkołach. Ze strony prawicy padają zarzuty promowania m.in. pedofilii. W internecie pojawiły się opinie, że dzieci będą "uczyć się w szkole masturbować". Rzecznik Praw Dziecka uznał, że deklaracja narusza normy, tradycję i wzory kulturowe w naszym kraju oraz prawo zapisane w Konstytucji RP. Zdaniem Pawlaka nie można wychowania dziecka prowadzić bez uwzględnienia jego dojrzałości, a także wolności jego sumienia, wyznania oraz przekonania. A deklaracja - w jego opinii- narusza te zasady. „Pod pozorem realizacji szczytnych haseł tolerancji i zakazu dyskryminacji, w sferze wychowania dzieci narzuca ona ogółowi rodziców ideologię afirmowaną jedynie przez wąską grupę społeczną ” -...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
mata na piknik
Pielęgnacja
Jedziecie na piknik? Oto 6 wskazówek, dzięki którym się uda
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Podróże z Marko BeSafe
Rozwój
Oto sposób na przewożenie dziecka 5 razy bezpieczniej niż dotąd!
Partner
Polecamy
Porady
jak ubierać noworodka latem
Noworodek
Jak ubierać noworodka latem, żeby go nie przegrzać?
Małgorzata Wódz
Nowe urlopy dla rodziców
Prawo i finanse
Nowe urlopy dla rodziców w 2022 roku: od kiedy więcej dni wolnych?
Małgorzata Sztylińska-Kaczyńska
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Rabarbar w ciąży
Dieta w ciąży
Czy w ciąży można jeść rabarbar? Tak, ale trzeba pamiętać o jednej rzeczy
Luiza Słuszniak
imiona unisex
Imiona
Imiona unisex – jak nazwać dziecko bez wskazywania na płeć? 168 propozycji!
Ewa Janczak-Cwil
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży
Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem
Ewa Janczak-Cwil
bon turystyczny do kiedy
Aktualności
Bon turystyczny 2022 – ważność bonu. Do kiedy można wykorzystać?
Małgorzata Wódz
zapłodnienie
Starania o dziecko
Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia
Magdalena Drab
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu
Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?
Joanna Biegaj
wyprawka noworodka
Niemowlę
Wyprawka dla noworodka na lato: ubranka i rzeczy do szpitala [LISTA ZAKUPÓW]
Małgorzata Wódz
uczulenie na jad pszczeli / uczulenie na jad osy
Zdrowie
Uczulenie na jad pszczeli i jad osy: objawy, co robić i jak przebiega leczenie
Katarzyna Pinkosz
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania
Dieta w ciąży
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania 
Luiza Słuszniak
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
domowe sposoby na komary
Aktualności
Domowe sposoby na komary: co robić, żeby komary nie gryzły?
Joanna Biegaj
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży
Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?
Ewa Cwil
plan porodu
Lekcja 2
Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku
Małgorzata Wódz
pozytywny test ciążowy
Ciąża
Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?
Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży
Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?
Małgorzata Wódz