gorączka u niemowląt
Adobe Stock
Zdrowie

Gorączka u niemowląt: przyczyny, jak zbić gorączkę u niemowlaka

Gorączka u niemowląt może być spowodowana wieloma przyczynami – stresem, przeziębieniem, przegrzaniem. Sprawdź, kiedy i jak zbijać gorączkę u niemowląt. Wyjaśniamy także, jakich leków pod żadnym pozorom nie należy podawać dziecku w pierwszym roku życia.

Nie każde podwyższenie temperatury u niemowląt można uznać za gorączkę. O gorączce u niemowląt i małych dzieci mówimy, gdy temperatura jest wyższa niż 38°C (temperatura mierzona w uchu lub w pupie przekroczy 38,5°C). Gdy niemowlę ma 37,5°C – nie jest to gorączka, tylko stan podgorączkowy. 

Spis treści:

Jak podnosić niemowlę – 2 techniki i instrukcja na filmie

Gorączka u niemowlaka – przyczyny

Gorączka u niemowląt może być spowodowana:

  • infekcją wirusową,
  • infekcją bakteryjną,
  • przegrzaniem,
  • stresem.
Ząbkowanie nie powinno wywoływać gorączki, wbrew temu, co przyjęło się uważać. Gorączka przy ząbkowaniu ma zwykle inne przyczyny, niż wyrzynanie się zębów, dlatego jeśli twoje niemowlę ma gorączkę podczas ząbkowania, pokaż je pediatrze!

Gorączka u niemowlaka – kiedy należy ją zbijać?

Od jakiej temperatury zbijać gorączkę u niemowlaka? Gdy temperatura ciała niemowlęcia przekroczy 38,5°C, musisz ją obniżać. Gorączka u niemowlaka (szczególnie młodszego niż 6 miesięczne, może być niebezpieczna i doprowadzić do:

  • drgawek gorączkowych,
  • odwodnienia organizmu,
  • nadmiernego obciążenia serca i nerek.  


Ze względu na różne termometry stosowane przez rodziców do pomiaru temperatury u dzieci, zawsze warto sprawdzić w instrukcji, jaki jest zakres prawidłowej temperatury dla używanego przez nas modelu termometru.

  

Co na gorączkę u niemowlaka – jakie leki podawać?

Jeśli niemowlę ma gorączkę powyżej 38,5°C, podaj lek przeciwgorączkowy. Kolejne dawki podawaj systematycznie, zachowując odpowiednie odstępy między nimi. W ten sposób możesz zapobiec wysokiej gorączce, którą może być potem trudno obniżyć. 

Niemowlętom można podawać na gorączkę tylko leki zawierające paracetamol lub ibuprofen:

  • paracetamol można podawać niemowlęciu od 1. dnia życia.
  • ibuprofen można podawać powyżej 3. miesiąca.


Wybór leku przeciwgorączkowego dla niemowlaka powyżej 3. miesiąca życia zależy od tego, po którym dziecku szybciej spada gorączka i które lepiej toleruje (zdarzają się wymioty).

Co robić, gdy gorączka wzrasta po podaniu leku?

Jeśli 2-3 godziny po podaniu niemowlakowi leku przeciwgorączkowego, temperatura znowu wzrasta, zastosuj lek przeciwgorączkowy z innej grupy, np. gdy dałaś dziecku paracetamol, a po 2 godzinach nadal ma wysoką gorączkę, podaj mu ibuprofen.

Ważne są właściwe odstępy między dawkami tego samego leku:

  • paracetamol – co 4 godz.,
  • ibuprofen – co 7-8 godz.

Czy można łączyć różne leki przeciwgorączkowe?

Nie powinnaś stosować jednocześnie leków z tej samej grupy, np.:

  • niesterydowych przeciwzapalnych (Ibufenu razem z Naproxenem)
  • preparatów zawierających paracetamol (APAP razem z Panadolem).

Możesz jednak podawać na przemian leki z różnych grup, np.: paracetamol z lekami niesterydowymi przeciwzapalnymi, zachowując odpowiednie odstępy między dawkami.

Uwaga! Dokładny sposób dawkowania leków przeciwgorączkowych u niemowlaka zaleci pediatra. Nie zmniejszaj dawek leków przeciwgorączkowych. Dawkowanie musi być zgodne z zaleceniem lekarza lub informacją dołączoną do leku.

Zakazane leki przeciwgorączkowe dla niemowląt

Podczas gorączki niemowlęciu nigdy nie podawaj na własną rękę:

  • Pyralginy. Może być stosowana tylko na wyraźne zlecenie lekarza. Pyralgina to lek bardzo skuteczny w obniżaniu gorączki, jednak może wywoływać anemię oraz zaburzenia pracy szpiku kostnego.
  • Aspiryny oraz polopiryny. Zawierają kwas acetylosalicylowy, którego nie wolno podawać małym dzieciom. Kwas acetylosalicylowy jest dopuszczony do stosowania u dzieci powyżej 12. roku życia. U młodszych istnieje ryzyko wystąpienia zespołu Reye’a (nieodwracalne uszkodzenie mózgu i wątroby po przebyciu zakażenia wirusowego z jednoczesnym stosowaniem kwasu acetylosalicylowego). U dzieci z alergią na aspirynę może wystąpić duszność (astma aspirynowa).

Jak zbić gorączkę u niemowlaka – domowe sposoby

Poza lekami istnieją domowe sposoby, którymi można spróbować zbić gorączkę u maluszka. Są to między innymi:
 
  • Okłady – przykładaj je na rozpalone czoło dziecka, a także brzuch, łydki, przedramiona i pachwiny.
  • Nawadnianie dziecka – często przystawiaj niemowlę do piersi albo podawaj mu wodę do popicia.
  • Chłodna kąpiel – woda w wannie powinna mieć temperaturę o 1–2°C niższą niż temperatura ciała dziecka. Kąpiel nie powinna trwać także dłużej niż 5-7 minut.
  • Częste wietrzenie pokoju – nagrzane i duszne pomieszczenia sprzyja rozwijaniu się bakterii. Pamiętaj jednak, że w czasie wietrzenia pokoju, maluch powinien przebywać w innym pomieszczeniu.

Gorączka u niemowlaka: kiedy do lekarza?

Idź z dzieckiem do lekarza, gdy:

  • ma gorączkę przekraczającą 38,5°C. Dla niemowlęcia poniżej 3. miesiąca może być niebezpieczna ze względu na niedojrzały ośrodkowy układ nerwowy (dziecko wymaga pilnej pomocy lekarskiej, można wzywać karetkę);
  • jest nienaturalnie senne, ma kłopoty z oddychaniem (mogą to być objawy zapalenia opon mózgowych lub zapalenia krtani);
  • gorączka trwa ponad 3 dni;
  • trudno obniżyć gorączkę, pomimo stosowanych leków;
  • gorączce towarzyszą inne objawy: wysypka, wymioty, biegunka;
  • dziecko miało już kiedyś drgawki gorączkowe podczas wysokiej gorączki.

Drgawki gorączkowe u niemowlaka

Pojawienie się drgawek gorączkowych u niemowlaka jest związane z indywidualną, genetycznie uwarunkowaną wrażliwością na gorączkę. Przyczyna nie jest do końca wyjaśniona. U ok. 80 proc. dzieci drgawki gorączkowe trwają kilka sekund lub minut (nie dłużej niż 15). Nie powtarzają się podczas tej samej choroby, zwykle występują 1–3 razy w życiu dziecka. U co piątego dziecka drgawki trwają ponad 15 min. przy temperaturze poniżej 38°C. Najczęściej dochodzi do nich nocą, gdy temperatura szybko rośnie powyżej 39°C lub zaczyna gwałtownie spadać.

Co robić, kiedy niemowlę ma drgawki gorączkowe?

Gdy niemowlę ma napad drgawek gorączkowych, nie wpadaj w panikę. Musisz:

  • odsunąć od dziecka przedmioty, o które mogłoby się uderzyć;
  • ułożyć dziecko na boku, rozpiąć ubranie;
  • nie dawać dziecku nic do buzi, by się nie zakrztusiło;
  • skontaktować się z lekarzem lub zadzwonić po pogotowie. Jeśli jesteś z dzieckiem sama, zrób to, kiedy atak minie – gdy trwa, nie wolno oddalać się od malucha!
Drgawki gorączkowe nie powodują żadnych następstw, ale po ataku niemowlę musi zbadać lekarz. To on zdecyduje, czy zostawić je na obserwacji i badaniach w szpitalu. Trzeba wykluczyć inne przyczyny drgawek, np. zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, padaczkę.


Konsultacja: dr n. med. Alicja Karney, pediatra, kieruje Oddziałem Pediatrycznym Hospitalizacji Jednego Dnia w Instytucie Matki i Dziecka w Warszawie.

Zobacz także:

Zdrowie
Prawdy i mity o gorączce
Niskiej gorączki nie trzeba obniżać! Gdy niemowlę ma powyżej 38 stopni Celsjusza dzwoń do szpitala! Najlpesza jest zimna kąpiel! Które z tych zdań jest prawdziwe? Które wręcz niebezpiecznym mitem? Sprawdź!

Nieważne, ile razy twoje dziecko chorowało, za każdym razem, gdy niebieski słupek w termometrze zbliża się do 39°C, wpadasz w panikę. Spokojnie, nie denerwuj się: gorączka to znak, że organizm walczy z infekcją. Ale zbyt wysoka jest niebezpieczna. Co robić? Gdy tylko się pojawi, trzeba ją szybko obniżyć PRAWDA i MIT. Wysoką temperaturę u niemowlęcia należy jak najszybciej zbić, ale gdy słupek rtęci pokazuje 38°C u starszego dziecka – nie ma pośpiechu. W takiej temperaturze organizm m.in. produkuje więcej interferonu, który nie pozwala wirusom namnażać się. Jednak jeszcze wyższa gorączka może spowodować dreszcze, bóle mięśni, uczucie ogólnego rozbicia, odwodnienie , a nawet drgawki gorączkowe. Dlatego koniecznie trzeba ją obniżyć! Najlepszy sposób to wykąpać dziecko w chłodnej wodzie PRAWDA. To rzeczywiście najszybszy sposób zbicia gorączki. Woda powinna mieć temperaturę tylko o 2–3°C niższą od ciepłoty ciała. Czyli jeśli malec ma 40°C, woda – 38°C. Skuteczne są też zimne okłady na ciałko. Poleca się je wtedy, gdy maluch ma bardzo wysoką temperaturę lub trzeba poczekać na działanie lekarstwa przeciwgorączkowego. Niestety, tego typu metody powodują spadek gorączki tylko na pewien czas. Często potem konieczne jest podanie leku obniżającego temperaturę. Skuteczniej obniża gorączkę ibuprofen niż paracetamol PRAWDA i MIT. Obydwa lekarstwa mają dużą skuteczność, nieco inne są jednak wskazania do ich podawania. Paracetamol (czyli np. Apap, Panadol Baby, Paracetamol) jest bardzo bezpieczny, nie podrażnia żołądka i trudno go przedawkować. Mogą go dostawać nawet najmłodsze niemowlęta. Działa przeciwgorączkowo oraz przeciwbólowo. Ibuprofen natomiast (czyli np. Nurofen, Ibuprom, Ibufen, Ibum) ma dodatkowo działanie przeciwzapalne, dlatego warto go podawać, gdy maluszek ma infekcję gardła czy uszu, bolą go...

Niemowlę ma gorączkę
AdobeStock
Zdrowie
Sposoby na obniżenie gorączki u niemowląt i starszych dzieci
Jak pomóc dziecku, który ma wysoką temperaturę? Czego lepiej nie robić? Sprawdź!

Zbyt wysoka temperatura wyczerpuje i może prowadzić do komplikacji (m.in. drgawek), dlatego jeśli przekracza 38,5°C (u niemowląt 38°C) trzeba ją obniżać. Jak to robić? Zapytaliśmy o to pediatrę, dr n.med. Małgorzatę Czyżewską , konsultanta wojewódzkiego ds. Neonatologii Akademii Medycznej we Wrocławiu. Jakie leki podawać dziecku na obniżenie gorączki? Co robić, jeśli przepisany lek na gorączkę nie wystarcza? Kąpiel na zbicie gorączki Chłodne okłady na czoło Odpowiednie nawodnienie organizmu Lekkie ubranie i cienka kołdra Ustal przyczynę gorączki u dziecka Kiedy u gorączkującego dziecka potrzebny jest lekarz? Jakie leki podawać dziecku na obniżenie gorączki? Najmłodszym dzieciom podaje się jedynie paracetamol (np. Apap, Calpol, Panadol). U dzieci powyżej 3. miesiąca życia można stosować także ibuprofen (np. Ibufen, Ibum, Nurofen). Niemowlętom najwygodniej zaaplikować lek w czopku (chyba, że mają biegunkę), starszym dzieciom – w syropie (chyba, że wymiotują). Przyjmuje się, że leki obniżające temperaturę zaczynają działać po 20–30 minutach, jednak na efekt trzeba niekiedy (np. infekcjach bakteryjnych) czekać do godziny. Co robić, jeśli przepisany lek na gorączkę nie wystarcza? Czasem, zwłaszcza na początku choroby, leki działają zbyt krótko (np. lekarz zalecił podawanie syropu co 8 godzin, tymczasem już po 4 godzinach malec jest rozgrzany jak piec). Lepiej nie przekraczać wówczas zalecanej dawki na własną rękę, lecz stosować na zmianę leki z dwóch różnych grup (np. najpierw podać paracetamol, a po czterech godzinach ibuprofen). Przy takim postępowaniu łączy się skuteczność obydwu specyfików, a skutki uboczne się nie kumulują, bo między kolejnymi dawkami jednego leku zachowany jest bezpieczny odstęp. W przypadku niemowląt do 6. miesiąca życia trzeba jednak skonsultować to...

Gorączka u dziecka
AdobeStock
Zdrowie
Nie obniżaj gorączki bez potrzeby…
Gdy twoje dziecko ma podwyższoną temperaturę, natychmiast podajesz mu środki przeciwgorączkowe, w przekonaniu, że jeśli tylko uda ci się ją obniżyć maluch będzie zdrowy? To błąd.

var _gde_rejkkrfsfd = new Image(1,1); _gde_rejkkrfsfd.src='https://edipresse.hit.gemius.pl/redot.gif?l=8/tstamp='+(new Date()).getTime()+'/id=zNDlprQnkQTtw.nL4hRXysWofSUBpiOGjrX.xe2tpR..z7/stparam=rejkkrfsfd/fastid=asadpeaefhkcvpibkbcgrmxzixjg'; Konsultacja lek. med. Alina Małmyszko – Czapkowicz Gorączki około 38 stopni w większości przypadków nie należy zbijać, bo robiąc to, zamiast skrócić okres chorowania, możemy go przedłużyć. Po co nam gorączka Podwyższona temperatura wskazuje na to, że organizm walczy z jakimś zagrożeniem. Mogą to być na przykład wirusy bakterie albo toksyny – to dlatego gorączka może się pojawić zarówno przy grypie, przeziębieniu i anginie, jak i przy zatruciu pokarmowym. To podnoszenie temperatury nie jest bezcelowe – przy około 38 stopniach C układ odpornościowy produkuje bowiem aż dwudziestokrotnie więcej przeciwciał, czyli białek, których zadaniem jest zwalczanie zakażenia, a drobnoustroje chorobotwórcze namnażają się wolniej. Obniżając gorączkę, nie pomagamy więc organizmowi w zdrowieniu, bo zwalczając objaw choroby, utrudniamy mu pokonanie samej choroby. Kiedy obniżać, a kiedy nie Przyjmuje się, że jeśli temperatura nie jest wyższa niż 38,5 stopnia C lepiej jej nie obniżać. W takiej sytuacji dziecko trzeba położyć do łóżka, zapewnić mu spokój i pilnować, by dużo piło. Jeśli jednak gorączka utrzymuje się dłużej niż 1-2 dni, a maluch czuje się coraz gorzej (nie ma energii, jest ospałe i nie chce się bawić ani oglądać bajek w telewizji), to nie należy dłużej czekać aż przejdzie, tylko jak najszybciej wybrać się do lekarza. Podobnie postępujemy, gdy gorączce towarzyszą objawy takie jak dreszcze czy niechęć do bycia dotykanym. Temperaturę trzeba też zawsze obniżać u dzieci, które mają za sobą epizod drgawek gorączkowych, a także u tych, których rodzeństwo doświadczyło takich komplikacji. ...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
mata na piknik
Pielęgnacja
Jedziecie na piknik? Oto 6 wskazówek, dzięki którym się uda
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Podróże z Marko BeSafe
Rozwój
Oto sposób na przewożenie dziecka 5 razy bezpieczniej niż dotąd!
Partner
Polecamy
Porady
jak ubierać noworodka latem
Noworodek
Jak ubierać noworodka latem, żeby go nie przegrzać?
Małgorzata Wódz
Nowe urlopy dla rodziców
Prawo i finanse
Nowe urlopy dla rodziców w 2022 roku: od kiedy więcej dni wolnych?
Małgorzata Sztylińska-Kaczyńska
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Rabarbar w ciąży
Dieta w ciąży
Czy w ciąży można jeść rabarbar? Tak, ale trzeba pamiętać o jednej rzeczy
Luiza Słuszniak
imiona unisex
Imiona
Imiona unisex – jak nazwać dziecko bez wskazywania na płeć? 168 propozycji!
Ewa Janczak-Cwil
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży
Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem
Ewa Janczak-Cwil
bon turystyczny do kiedy
Aktualności
Bon turystyczny 2022 – ważność bonu. Do kiedy można wykorzystać?
Małgorzata Wódz
zapłodnienie
Starania o dziecko
Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia
Magdalena Drab
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu
Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?
Joanna Biegaj
wyprawka noworodka
Niemowlę
Wyprawka dla noworodka na lato: ubranka i rzeczy do szpitala [LISTA ZAKUPÓW]
Małgorzata Wódz
uczulenie na jad pszczeli / uczulenie na jad osy
Zdrowie
Uczulenie na jad pszczeli i jad osy: objawy, co robić i jak przebiega leczenie
Katarzyna Pinkosz
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania
Dieta w ciąży
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania 
Luiza Słuszniak
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
domowe sposoby na komary
Aktualności
Domowe sposoby na komary: co robić, żeby komary nie gryzły?
Joanna Biegaj
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży
Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?
Ewa Cwil
plan porodu
Lekcja 2
Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku
Małgorzata Wódz
pozytywny test ciążowy
Ciąża
Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?
Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży
Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?
Małgorzata Wódz