Kiedy wypadają mleczaki? Kolejność wypadania zębów mlecznych i wyrastania zębów stałych

Jeszcze niedawno ogromnym przeżyciem był pierwszy ząbek dziecka, a już wypadają mleczaki i pora na powitanie nowych, mocnych zębów stałych. Sprawdź, kiedy zwykle wypadają zęby mleczne, co trzeba o nich wiedzieć i kiedy spodziewać się u dziecka kolejnych stałych zębów.

Kiedy wypadają zęby mleczne?

Dzieci cieszą się zwykle pełnym kompletem zębów mlecznych do ok. 6. roku życia (niektóre jeszcze rok dłużej). Wszystkie mleczaki w liczbie 20 sztuk (od jedynek do piątek) mają zwykle dzieci, które idą do przedszkola, czyli około 3. roku życia. Natomiast pod koniec okresu przedszkolnego przychodzi pora na wypadanie zębów mlecznych. Proces ten jest rozłożony na kilka lat. Przez pewien czas dziecko będzie miało w buzi jednocześnie i zęby mleczne, i część zębów stałych.

Mleczaki pozostają na swoim miejscu tak długo, jak długo nie zaczną rosnąć zęby stałe. To one wypychają mleczaki. Pierwszym objawem tego procesu jest chwianie się zębów mlecznych.

W jakiej kolejności wypadają mleczaki?

Zęby mleczne wypadają w podobnej kolejności, w jakiej wyrastały. Najpierw dziecko powinno zgubić jedynki dolne i górne, potem dwójki. W dalszej kolejności wypadają czwórki i trójki, a na końcu piątki. Wypadanie zębów mlecznych rozłożone jest na lata. Pierwsze mleczaki dziecko może stracić już w wieku około 6 lat, a ostatnie (piątki), dopiero około 12. roku życia. 

Kalendarz wypadania zębów mlecznych

• dolne, potem górne jedynki – 6, 7 rok życia
• dolne, potem górne jedynki i dwójki  – 7, 8 rok życia
• dolne i górne czwórki – 9-10 rok życia
• dolne i górne piątki – 9-11 rok życia
• dolne i górne trójki – 10-12 rok życia

Dzieci, które później rozpoczęły ząbkowanie, mogą również później tracić ząbki. Podane wyżej okresy, w których wypadają mleczaki, są orientacyjne. Jeśli niepokoi cię czas, w jakim twoje dziecko gubi mleczaki, poradź się stomatologa. I pamiętaj, że małe dziecko powinno chodzić na wizyty kontrole do dentysty co 3-6 miesięcy – w zależności od indywidualnych potrzeb.
 

Mleczaki są mniejsze niż zęby stałe. Aby te ostatnie zmieściły się w buzi dziecka, od około 4. roku życia zaczynają rosnąć szczęki dziecka. Między zębami mlecznymi tworzą się wtedy przestrzenie, dzięki którym zęby stałe mają dla siebie miejsce. Czasem jednak szczęka okazuje się za wąska – warto obserwować proces wyrzynania się zębów stałych, aby w porę zapobiegać wadom zgryzu. Jeśli masz wątpliwości, czy zęby twojego dziecka rosną prawidłowo, zgłoś się na wizytę do ortodonty, czyli lekarza, który zajmuje się leczeniem wad zgryzu.

Co robić, kiedy dziecku wypadnie ząbek mleczny?

Największe wrażenie robi na dziecku (na rodzicach również) wypadanie pierwszych jedynek. Potem dziecko się przyzwyczaja. Kłopot może pojawić się przy wypadaniu czwórek, które wypychane są przez zęby trzonowe (to bywa bolesne). Wypadaniu mleczaków może towarzyszyć ból czy krwawienie dziąseł i jest to zupełnie normalne. Dziecko może płukać usta wodą z solą. Jeśli dziąsło krwawi, można przyłożyć jałowy gazik. Ból pomoże złagodzić zimny okład (również z użyciem namoczonego w zimnej wodzie gazika). Najważniejsze, by nie panikować, bo niepokój rodzica w tej sytuacji może spotęgować strach dziecka.

Ząbki mleczne mogą trafić pod poduszkę, skąd zabierze je Wróżka Zębuszka. Dzieci bardzo lubią tę tradycję. U większości maluchów wizja nagrody od Zębuszki szybko przegania dyskomfort spowodowany wypadaniem ząbka.

Kalendarz wyrzynania się zębów stałych

Zobacz, jak ząb po ząbku, wyrastają dziecku zęby stałe. Poniżej sprawdzisz, kiedy rosną dziecku:

• stałe jedynki – dolne: 6-7 r. ż., górne: 7-8 r. ż.
• stałe dwójki – dolne: 7-8 r. ż., górne: 8-9 r. ż. 
• stałe trójki – dolne: 10-11 r. ż., górne: 11-12 r. ż.
• stałe czwórki – dolne i górne: 10-11 r. ż.
• stałe piątki – dolne i górne: 11-12 r. ż.
• stałe szóstki – dolne i górne: 6-7 r. ż.
• stałe siódemki – dolne i górne: 11-13 r. ż.
• stałe ósemki – dolne i górne: 17-21 r. ż.

Wypadanie zębów mlecznych i wyrzynanie się stałych zachodzi stopniowo. Pierwszymi zębami stałymi, które najczęściej rosną dzieciom, są górne i dolne zęby trzonowe (szóstki). Dzieje się to zwykle między 6-7 rokiem życia. Bardzo często równocześnie ze wzrostem trzonowców pojawiają się górne i dolne siekacze przyśrodkowe tzw. jedynki i nie jest to oznaką żadnych nieprawidłowości. Zęby dolne wyrastają zazwyczaj trochę wcześniej niż ich górne odpowiedniki. Wzrost zębów stałych (w przeciwieństwie do mlecznych) nie jest dla dziecka bolesny.

Kolejnymi wyrzynającymi się zębami stałymi są dolne i górne dwójki. Oczywiście, zanim wyrosną, wypadają ich mleczne odpowiedniki. Najczęściej wzrost tych zębów przypada na 7-8 rok życia dziecka.

Zębami mlecznymi, które wypadają najpóźniej – jako przedostatnie – są górne kły, czyli trójki. Dzieje się to około 9-11 roku życia dziecka.

Zobacz też: Oswajanie z borowaniem.

Miedzy 9. a 11. rokiem życia obserwujemy u dziecka utratę pierwszych *trzonowców mlecznych (czwórek) i pojawienie się na ich miejsce zębów stałych. Wypadanie większych zębów mlecznych, do których należą trzonowce zwykle jest nieco trudniejsze niż jedynek, dwójek i trójek, gdyż są to zęby większe i większą powierzchnią przylegają do dziąseł.

*Warto wiedzieć, że w przypadku zębów mlecznych nie występują przedtrzonowce – czwórki i piątki mleczne są zaliczane do trzonowców mlecznych. Natomiast w uzębieniu stałym czwórki i piątki to przedtrzonowce, natomiast szóstki i siódemki to zęby trzonowe. 

Sprawdź też: Skąd się biorą zdrowe zęby?
 

Górnych i dolnych stałych piątek (przedtrzonowców) możesz spodziewać się u swojego dziecka między 10. a 12. rokiem życia. Bezpośrednio przed ich wyrzynaniem się wypadają mleczne piątki – najgłębiej umieszczone w jamie ustnej mleczne zęby twojego dziecka.

Zobacz też: Czego nie wiesz o myciu zębów?

Między 12-13 rokiem życia, gdy wypadły już wszystkie zęby mleczne dziecka, a w ich miejsce wyrosły ich stałe odpowiedniki, wyrzynają się dolne i górne stałe trzonowce – siódemki. Nie mają one odpowiedników w uzębieniu mlecznym, podobnie jak szóstki.

Cztery ostatnie zęby stałe – ósemki (zwane zębami mądrości), wyrzynają się znacznie później, od ok. 17–21 roku życia. Mogą też nie pojawić się wcale, jeżeli dany człowiek nie posiada ich zawiązków.

Wymiana uzębienia u dzieci przebiega zwykle w sposób bezproblemowy. Należy pamiętać, że jest to proces fizjologiczny i każdy rodzic musi go przejść razem ze swoim dzieckiem.

Zobacz też:

• 4 ważne powody, by dbać o mleczaki
• Jak prawidłowo szczotkować zęby dziecka?
• Próchnica u dzieci – jak ją leczyć?

Konsultacja: dr n. med. Emma Kiworkowa, stomatolog, lekarz ortodonta, właścicielka kliniki Villa Nova Dental Clinic na warszawskim Wilanowie. Wspólnie z mamą Dżuliettą Kiworkową założyła i prowadzi Fundację Wiewiórki Julii, która ma pod opieką dzieci z domów dziecka oraz podopiecznych fundacji Budzik i Akogo?