wielowodzie
AdobeStock
Zdrowie w ciąży

Wielowodzie: przyczyny, objawy i leczenie wielowodzia w ciąży

Wielowodzie oznacza, że w pęcherzu płodowym jest za dużo płynu owodniowego. Objawem wielowodzia w ciąży jest duży i napięty brzuch. Zarówno niedobór wód płodowych jak i wielowodzie są patologią ciąży, czyli stanem nieprawidłowym, który może mieć konsekwencje dla dziecka.

Wielowodzie może być tak samo groźne, jak sytuacja, w której wód jest za mało. Odpowiednia ilość wód płodowych ma bowiem bardzo duże znaczenie dla rozwijającego się dziecka. To one stanowią barierę ochronną dla płodu na wypadek urazu i odpowiadają za utrzymanie stałej, prawidłowej temperatury w macicy. Wielowodzie może być przyczyną powikłań, zwłaszcza w okresie okołoporodowym.

Spis treści:

Kiedy wykonuje się USG w ciąży i które jest najważniejsze? Sprawdź, żeby nie przegapić!

Czym jest wielowodzie?

Wielowodzie (łac.: polyhydramnion) w ciąży to stan, w którym w worku owodniowym jest za dużo wód płodowych (płynu owodniowego). Wody płodowe są stale „odświeżane”. Wielowodzie powstaje, gdy dochodzi do zaburzenia równowagi między produkcją płynu owodniowego, a jego usuwaniem. Do wielowodzia może dojść, gdy dziecko produkuje za dużo moczu lub za słabo połyka wody płodowe, co skutkuje tym, że wód płodowych jest zbyt dużo. Nadmiar wód płodowych nie jest najczęściej jedyną nieprawidłowością, ale towarzyszy innym patologiom ciąży.

Jak się rozpoznaje wielowodzie?

Wielowodzie diagnozuje się, gdy objętość płynu owodniowego jest większa niż 2 litry w trzecim trymestrze ciąży lub wskaźnik AFI (wskaźnik ilości płynu owodniowego) wynosi powyżej 25, a pod koniec ciąży – powyżej 20.

Ilość wód płodowych lekarz może ocenić podczas badania USG. Objawem wielowodzia jest wyraźnie za duży brzuch w stosunku do danego tygodnia ciąży. Najwięcej płynu owodniowego jest między 30. a 36. tygodniem ciąży. Po tym czasie jego ilość zmniejsza się do około 800 ml w czasie porodu.

Objawy wielowodzia w ciąży

Kobieta może przypuszczać, że ma wielowodzie, jeśli:

  • odczuwa duszność
  • brzuch jest przesadnie napięty, duży i kulisty
  • niespodziewanie szybko rośnie waga w ciąży
  • występuje nadmierna aktywność skurczowa macicy
  • lekarz podczas badania USG ma problemy z usłyszeniem tętna dziecka (w nadmiernej ilości wód płód bardziej się przemieszcza).

Wielowodzie – przyczyny

Wielowodzie najczęściej pojawia się, gdy płód ma problem z połykaniem wód płodowych albo ich wydalaniem. Dziecko w brzuchu stale bowiem połyka wody płodowe i potem nimi siusia. Wielowodzie może świadczyć o tym, że płód z jakiegoś powodu wydala za dużo płynu owodniowego. Może mieć wady układu moczowo-płciowego albo siusia więcej, bo jest duży (sprawdź: Wielkość dziecka w ciąży). Wielowodzie pojawia się również, gdy dziecko połyka za mało wód płodowych. Przyczyną mogą być wady płodu, np. zarośnięcie przełyku. W około połowie ciąż z wielowodziem nie da się jednak ustalić konkretnej przyczyny problemu.

Nadmiar wód płodowych może wywołać także: 


Wielowodzie często towarzyszy też ciążom, w których rozwijają się płody z wadami genetycznymi: np. zespół Downa, zespół Edwardsa, bezmózgowie, z których część stanowi wady letalne płodu.

Wielowodzie – skutki

Skutki nadmiaru wód płodowych mogą być poważne. W większości związane są z komplikacjami okołoporodowymi, takimi jak:


Wielowodzie zwiększa ryzyko porodu przedwczesnego, gdyż zwiększona ilość płynu owodniowego nadmiernie obciąża szyjkę macicy i sprzyja powstawaniu jej niewydolności. Z tego powodu aż do 34 tygodnia ciąży należy regularnie oceniać jej stan za pomocą USG przezpochwowego. Nadmierna ilość wód płodowych niesie także ze sobą podwyższone ryzyko wypadnięcia pępowiny podczas porodu, co stanowi wskazanie do natychmiastowego cięcia cesarskiego.

Leczenie wielowodzia

W pierwszej kolejności należy ustalić przyczynę powstania nadmiaru wód płodowych. Po badaniu USG, na którym wykrywa się wielowodzie, ciężarna otrzymuje skierowanie na konieczne badania diagnostyczne, np. w kierunku cukrzycy ciążowej.

Przyszła mama powinna je wykonać, nawet jeśli ma już za sobą takie badanie. Lekarz może podjąć decyzję o wykonaniu amnioredukcji. To zabieg, który polega na zredukowaniu ilości płynu owodniowego. Wykonuje się go, nakłuwając powłoki brzuszne. Nie zawsze udaje się w ten sposób utrzymać ilość wód płodowych na właściwym poziomie. Jeśli nie uda się znaleźć przyczyny wielowodzia i jej zlikwidować, w macicy znów może pojawić się nadmiar płynu owodniowego.

Zobacz także:

Ciąża i poród
Adobe Stock
Przebieg ciąży
Wody płodowe: jak wyglądają, do czego służą? [odejście wód płodowych]
Wody płodowe, zwane też płynem owodniowym, chronią płód przed urazami mechanicznymi, infekcjami i wysychaniem. Tworzą też idealne środowisko do rozwoju dziecka i dają mu możliwość poruszania się. Jednak nie w każdej ciąży ilość wód płodowych jest odpowiednia, a ich kolor (np. zielony) również ma ogromne znaczenie.

Wody płodowe wokół zarodka pojawiają się już ok. 38. dnia ciąży, czyli na początku 6. tygodnia ciąży. Są one produkowane przez komórki nabłonka owodni (stąd nazwa płyn owodniowy), zarówno matczyne, jak i zarodkowe. Wody płodowe podlegają stałej wymianie. Część płynu owodniowego ulega wchłonięciu, a w to miejsce wytwarzany jest nowe, i tak przez całą ciążę. Dzięki temu płód aż do porodu przebywa w zdrowym dla niego środowisku. Spis treści: Czym są wody płodowe? Skład wód płodowych Jak wyglądają wody płodowe? Do czego służą wody płodowe? Funkcje Prawidłowa ilość wód płodowych Badanie wód płodowych w ciąży Odejście wód płodowych Czym są wody płodowe? Mniej więcej miesiąc po zapłodnieniu wokół zarodka zamyka się pęcherz płodowy. Szczelny woreczek zbudowany jest z dwóch warstw: wewnętrznej błony płodowej (zwanej inaczej owodnią) i z zewnętrznej błony płodowej (zwanej też kosmówką). Komórki zewnętrzne owodni wydzielają specjalny płyn, zwany wodami płodowymi lub płynem owodniowym. Wody płodowe są zamknięte w przestrzeni pomiędzy błonami płodowymi. Niewielka ilość produkowana jest też przez sam organizm płodu. Skład wód płodowych Płyn owodniowy nie ma identycznego składu w trakcie całej ciąży. Zmienia się on w zależności od tego, jak rozwija się płód i na jakim etapie jest ciąża. Wody płodowe zawierają (w różnych proporcjach): witaminy, tłuszcze, sole organiczne i nieorganiczne, albuminy, enzymy, hormony, meszek pokrywający skórę dziecka na późniejszym etapie ciąży, maź płodową. Jak wyglądają wody płodowe? Wiele ciężarnych zastanawia się, jak wyglądają wody płodowe – chcą mieć pewność, że na pewno je rozpoznają. Prawidłowe wody płodowe są bezbarwne i bezwonne. Czasami są leciutko...

wody płodowe
AdobeStock/demphoto
Przygotowania do porodu
Jak wyglądają wody płodowe? Jak je rozpoznać?
Wody płodowe (płyn owodniowy) przypominają zwykłą wodę – są przezroczyste i bezwonne. Mają jednak zupełnie inny skład i inne pH, co umożliwia odróżnienie ich od wydzielin z pochwy czy moczu. Wody płodowe pełnią niebagatelną rolę – chronią płód i zapewniają zdrowy rozwój. Wyciekanie płynu owodniowego może świadczyć o komplikacjach ciąży lub rozpoczynającym się porodzie.

Wody płodowe to potoczna nazwa płynu owodniowego. Wypełniają one pęcherz płodowy, w którym przez całą ciążę znajduje się płód. Nie jest to zwykła woda. Oprócz drobinek mazi płodowej, złuszczonych komórek i produktów przemiany materii płyn owodniowy zawiera również substancje odżywcze, takie jak: glukoza, białka, tłuszcze. Rola wód płodowych jest nie do przecenienia – to dzięki nim dziecko może zdrowo się rozwijać, ćwiczyć oddychanie i swobodnie się poruszać. Wody płodowe zapewniają ochronę przed drobnoustrojami oraz urazami, transportują substancje odżywcze i dają stałą temperaturę wewnątrz macicy. Spis treści: Jak wyglądają wody płodowe? Wody płodowe – kolor Zielone wody płodowe Sączące się wody płodowe Jak wyglądają odchodzące wody płodowe Jak sprawdzić, czy to wody płodowe? Jak wyglądają wody płodowe? Jak rozpoznać wody płodowe? Prawidłowe wody płodowe są przezroczyste, bezbarwne lub białawe (jak woda z mydlinami), mogą być lekko połyskliwe (opalizujące). W końcówce ciąży czasem są zmętniałe, ale wciąż nie powinny mieć innego zabarwienia poza białawym. Za normę uznaje się też płyn owodniowy, który pachnie słodkawo. Wody płodowe są zawsze świeże, bo podlegają nieustannej wymianie. Ich wytwarzaniem i wchłanianiem zajmuje się nabłonek owodni (błony płodowej otaczającej maleństwo). Jak wyglądają wody płodowe na wkładce higienicznej? Śluz jest ciągnący, gęstszy i ma białawe zabarwienie. Mokre, bezbarwne plamy na wkładce higienicznej czy bieliźnie mogą świadczyć o sączeniu wód płodowych. Taki objaw powinien skłonić nas do wizyty u specjalisty. Na wszelki wypadek lepiej sprawdzić, czy wszystko jest w porządku.  Poniżej zdjęcie, na którym widać ludzki płód w worku owodniowym wypełnionym wodami płodowymi:...

Odklejenie łożyska w ciąży
AdobeStock
Zdrowie w ciąży
Odklejenie łożyska: przyczyny i objawy oddzielenia się łożyska w ciąży
Przedwczesne odklejenie łożyska w ciąży stanowi przyczynę ok. 30 proc. krwawień z pochwy u ciężarnej. Jest poważnym ciążowym powikłaniem, groźnym dla zdrowia kobiety.

Prawidłowe odklejenie łożyska od macicy następuje kilka minut po narodzinach dziecka. O przedwczesnym odklejeniu łożyska mówimy, gdy oddziela się ono od macicy wcześniej, jeszcze w trakcie trwania ciąży. U przyszłej mamy pojawia się wówczas krwawienie. Jakie są przyczyny tej poważnej ciążowej dolegliwości i czym może ona skutkować? Spis treści Odklejenie łożyska: przyczyny Oddzielenie łożyska: objawy Odklejenie się łożyska: rozpoznanie i leczenie Przedwczesne odklejenie łożyska: zagrożenia Odklejenie łożyska: przyczyny Przedwczesne oddzielenie łożyska od macicy może nastąpić na skutek: upadku lub urazu brzucha, zaburzeń endometrium, zaburzeń krążenia maciczno-łożyskowego, obecności  mięśniaków macicy , dojrzałego wieku ciężarnej, ciąży mnogiej, zbyt krótkiej pępowiny, niedoboru kwasu foliowego , nadciśnienia tętniczego ciężarnej (oraz stanu przedrzucawkowego ), stosowania używek, takich jak alkohol, papierosy, narkotyki, wad w budowie macicy, gwałtownego wypłynięcia wód płodowych tuż przed porodem. Oddzielenie łożyska: objawy Sygnałem świadczącym o tym, że mogło dojść do odklejenia się łożyska w ciąży, może być krwawienie z dróg rodnych , które pojawia się w ostatnich tygodniach ciąży (choć zdarza się, że odklejenie następuje wcześniej, nawet w drugim trymestrze ciąży). Krwawieniu z pochwy mogą towarzyszyć: ból podbrzusza, rytmiczne skurcze, bolesność brzucha przy uciskaniu, uczucie twardego brzucha w ciąży , zanik lub wzmożenie ruchów dziecka, nudności, wymioty. Nie zawsze jednak krwawienie musi wystąpić przy oddzieleniu się łożyska. Brak krwawienia przy całkowitym odklejeniu się łożyska od macicy występuje, gdy pojawiają się dodatkowo zaburzenia układu krzepnięcia....

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
mata na piknik
Pielęgnacja
Jedziecie na piknik? Oto 6 wskazówek, dzięki którym się uda
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Podróże z Marko BeSafe
Rozwój
Oto sposób na przewożenie dziecka 5 razy bezpieczniej niż dotąd!
Partner
Polecamy
Porady
jak ubierać noworodka latem
Noworodek
Jak ubierać noworodka latem, żeby go nie przegrzać?
Małgorzata Wódz
Nowe urlopy dla rodziców
Prawo i finanse
Nowe urlopy dla rodziców w 2022 roku: od kiedy więcej dni wolnych?
Małgorzata Sztylińska-Kaczyńska
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Rabarbar w ciąży
Dieta w ciąży
Czy w ciąży można jeść rabarbar? Tak, ale trzeba pamiętać o jednej rzeczy
Luiza Słuszniak
imiona unisex
Imiona
Imiona unisex – jak nazwać dziecko bez wskazywania na płeć? 168 propozycji!
Ewa Janczak-Cwil
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży
Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem
Ewa Janczak-Cwil
bon turystyczny do kiedy
Aktualności
Bon turystyczny 2022 – ważność bonu. Do kiedy można wykorzystać?
Małgorzata Wódz
zapłodnienie
Starania o dziecko
Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia
Magdalena Drab
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu
Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?
Joanna Biegaj
wyprawka noworodka
Niemowlę
Wyprawka dla noworodka na lato: ubranka i rzeczy do szpitala [LISTA ZAKUPÓW]
Małgorzata Wódz
uczulenie na jad pszczeli / uczulenie na jad osy
Zdrowie
Uczulenie na jad pszczeli i jad osy: objawy, co robić i jak przebiega leczenie
Katarzyna Pinkosz
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania
Dieta w ciąży
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania 
Luiza Słuszniak
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
domowe sposoby na komary
Aktualności
Domowe sposoby na komary: co robić, żeby komary nie gryzły?
Joanna Biegaj
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży
Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?
Ewa Cwil
plan porodu
Lekcja 2
Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku
Małgorzata Wódz
pozytywny test ciążowy
Ciąża
Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?
Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży
Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?
Małgorzata Wódz