Bezpłodność a niepłodność
Adobe Stock
Problemy z zajściem w ciążę

Bezpłodność a niepłodność: czym się różnią?

Bezpłodność i niepłodność to pojęcia często używane wymiennie – niesłusznie. Bezpłodność to stan nieodwracalny, z kolei niepłodność może być skutecznie leczona. Sprawdź, jak rozpoznać bezpłodność i niepłodność, co jest przyczyną bezpłodności, a także jak wygląda leczenie niepłodności u kobiet i u mężczyzn.

Bezpłodność i niepłodność nie są wymiennymi terminami, choć często tak się ich używa. Różnice powinni poznać szczególnie ci, którzy bezskutecznie starają się o dziecko. Kiedy udać się do lekarza w kierunku diagnozy bezpłodności lub niepłodności, a także jak wygląda leczenie?

Trudne rozmowy o męskiej niepłodności - film

Co to jest bezpłodność?

Bezpłodność jest trwałą niezdolnością do poczęcia dziecka. Jeśli kobieta lub mężczyzna cierpi na bezpłodność, leczenie farmakologiczne nie pomoże w poczęciu dziecka. Jedynym sposobem na cieszenie się potomstwem jest zapłodnienie pozaustrojowe (in vitro), ewentualnie adopcja.

Bezpłodność a niepłodność

Bezpłodność jest cechą trwałą i – zgodnie z obecnie posiadanym stanem wiedzy medycznej i farmakologicznej – nieuleczalną. Z kolei niepłodnością zgodnie z definicją WHO nazywa się stan, w którym niezdolność zajścia w ciążę lub spłodzenia dziecka są odwracalne. Niepłodność, w przeciwieństwie do bezpłodności, da się leczyć. Niezbędne jest wykonanie szeregu badań, by poznać jej przyczynę.

O niepłodności można mówić, jeśli po 12 miesiącach starań o dziecko (regularnego współżycia bez zabezpieczenia 3-4 razy w tygodniu) nadal nie dochodzi do zapłodnienia. Oczywiście, nie każdą sytuację da się zmierzyć tą samą miarą. Jeśli kobieta skończyła 35 lat, warto zasięgnąć porady lekarza wcześniej, niż po roku starań, opowiedzieć mu o swoich planach, przeprowadzić podstawowe badania. Leczenie może potrwać, dlatego nie warto odwlekać tego momentu zbyt długo.

Przyczyny bezpłodności: jak można stać się bezpłodnym?

Do przyczyn bezpłodności u kobiet należą:

  • brak macicy,
  • brak jajników,
  • wczesna menopauza.


W przypadku męskiej bezpłodności mogą to być powikłania po przebytej (także w dzieciństwie) chorobie. Jedną z niebezpiecznych chorób, mogących prowadzić do powikłań groźnych dla męskiej płodności, jest świnka. Bezpłodni staja się również mężczyźni, którzy stracili jądra, np. w wyniku wypadku lub podczas operacji, a także gdy w wyniku mechanicznego urazu zostały nieodwracalnie uszkodzone nasieniowody.

Jak rozpoznać bezpłodność i niepłodność?

Diagnostyka zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn rozpoczyna się od wywiadu lekarskiego. Lekarz pyta o ogólny stan zdrowia pacjenta lub pacjentki, urazy, choroby, na które obecnie choruje oraz te przebyte w przeszłości. Pojawiają się również pytania o zażywane leki, stosowane używki czy styl życia.

Następnie w przypadku kobiet przeprowadzane jest badanie ginekologiczne (fizykalne i obrazowe). Konieczne jest także wykonanie szeregu badań: m.in. hormonalnych (estrogeny, FSH, prolaktyna czy hormony tarczycowe), często bywa zlecane badanie AMH, które pozwala określić tzw. rezerwę jajnikową. W przypadku mężczyzn bada się jądra, sprawdza się nasienie (oceniana jest ilość plemników, ich żywotność i ruchliwość). Lekarz często zleca także badania genetyczne i wykluczające różne choroby zakaźne.

Przyczyny niepłodności

Przyczyn niepłodności jest wiele, różnią się one u kobiet i mężczyzn. Często u kobiet są to:

  • zaburzenia hormonalne lub zaburzenia jajeczkowania,
  • torbiele jajników i mięśniaki macicy,
  • przyjmowanie niektórych leków,
  • endometrioza,
  • zespół policystycznych jajników,
  • choroby nowotworowe, radio- i chemioterapia,
  • wady anatomiczne, takie jak wady budowy jajowodów lub macicy, tyłozgięcie macicy,
  • zabiegi chirurgiczne (skutki uboczne operacji w obrębie jamy brzusznej np. zrosty unieruchamiające jajowód).


U mężczyzn najczęstszymi przyczynami niepłodności są:

  • zaburzenia hormonalne,
  • przeciwciała przeciwplemnikowe,
  • wady wrodzone i wady nabyte jąder, prącia i dróg wyprowadzających nasienie,
  • nowotwory, radio- i chemioterapia,
  • przyjmowanie niektórych leków,
  • stosowanie używek,
  • uwarunkowania genetyczne.
Przyczyn niepłodności jest dużo więcej, każdy przypadek jest inny i podchodzi się do niego indywidualnie. Dlatego jeśli macie problemy z zajściem w ciążę, nie zwlekajcie, zasięgnijcie porady lekarza jak najszybciej.

Leczenie niepłodności

Leczenie niepłodności musi mieć indywidualny przebieg. Kluczem do sukcesu jej leczenia jest postawienie prawidłowej diagnozy i dobranie odpowiedniej terapii. Bardzo często leczenie obejmuje parę, a nie tylko niepłodną kobietę lub niepłodnego mężczyznę. Można wyróżnić następujące grupy metod leczenia niepłodności:
 

  • leczenie farmakologiczne – obejmuje głównie podawanie preparatów hormonalnych;
  • leczenie chirurgiczne – zabiegowa korekta wad w budowie narządów rozrodczych, usuwanie mięśniaków, czy zrostów;
  • techniki rozrodu wspomaganego medycznie: ART (traktuje się jako metodę ostatniej szansy po wyczerpaniu innych, mniej inwazyjnych metod leczenia niepłodności).


Zobacz także:

powikłania po śwince
Adobe Stock
Zdrowie
Powikłania po śwince: zapalenie mięśnia sercowego, problemy z tarczycą, niepłodność i inne
Powikłania po śwince to między innymi: utrata słuchu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu. Powikłania po śwince u mężczyzn mogą prowadzić nawet do niepłodności. Dlatego właśnie warto zaszczepić dziecko.

Powikłania po śwince mogą być naprawdę groźne, są nimi między innymi: zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, tarczycy. Mogą one nawet prowadzić do niedosłuchu lub trwałej głuchoty. Świnka jest chorobą nieprzewidywalną. Może mieć przebieg łagodny, bezobjawowy. Może jednak też powodować poważne powikłania. Od 2004 roku szczepienie przeciw śwince jest w Polsce obowiązkowe. Od tej pory liczba zachorowań znacznie spadła. Przed wprowadzeniem szczepionek na świnkę chorowało nawet ponad 200 tysięcy dzieci rocznie. Spis treści:  Jakie mogą być powikłania świnki? Powikłania po śwince u mężczyzn Co to jest świnka? Jakie są objawy świnki? Jaka szczepionka przeciw śwince? Jakie są przeciwwskazania do szczepienia przeciw śwince? N iepożądane odczyny poszczepienne po szczepionce przeciw śwince Jakie mogą być powikłania świnki? Powikłaniami świnki może być świnkowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu, zapalenie trzustki. Do zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych może dojść u 1 na 10 chorych. Inne powikłania świnki to: zapalenie jądra i najądrza, zapalenie trzustki, zapalenie jajników, zapalenie gruczołu krokowego, zapalenie tarczycy, zapalenie ucha środkowego , zapalenie nerwu słuchowego, które może prowadzić do niedosłuchu lub trwałej głuchoty, zapalenie stawów, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie oka. Nie ma skutecznego leku przeciw śwince. Jedynym sposobem zapobiegania tej chorobie jest szczepienie. Powikłania po śwince u mężczyzn Świnkowe zapalenie jąder jest powikłaniem świnki, dotykającym 20-30 % mężczyzn, którzy chorują w okresie dojrzewania. Konsekwencją świnkowego zapalenia jąder może być zbyt mała liczba plemników w nasieniu lub całkowity ich brak. Aż u 50% chorych mężczyzn dochodzi do zaburzenia funkcji plemników. Stan...

Badania niepłodności immunologicznej
fotolia
Starania o dziecko
Śląscy specjaliści jako nieliczni w kraju leczą niepłodność immunologiczną!
Niepłodność immunologiczna to niestety coraz częstsza przyczyna kłopotów z zajściem w ciążę. Wciąż brakuje specjalistycznych poradni, w których można by leczyć to schorzenie. Specjaliści z Katowic pokazują, jak wczesna diagnostyka niepłodności immunologicznej i odpowiednia terapia zwiększa szansę na ciążę. Tam już od 2 lat działa poradnia - pierwsza w Polsce.

Niepłodność immunologiczna – co to takiego? Niepłodność immunologiczna według badań może być źródłem 6-12 proc. przypadków niepłodności. Układ immunologiczny ma za zadanie chronić nasz organizm przed chorobami, wirusami, bakteriami, wszystkim tym, co może wyrządzić nam krzywdę. Co jednak, kiedy nasz własny "obrońca" zamiast nas wspierać, zwraca się przeciwko nam i tym samym  uniemożliwia zajście w ciążę? Mamy wtedy do czynienia z tzw. niepłodnością immunologiczną . Nie każdy z nas zdaje sobie sprawę, że przyczyną problemów z zajściem w ciążę lub też przyczyną wczesnych poronień mogą być właśnie zaburzenia immunologiczne. To one sprawiają, że organizm traktuje komórki rozrodcze – zarówno żeńskie, jak i męskie jako potencjalne zagrożenie i niszczy je, skazując tym samym nasze marzenia o dziecku na niepowodzenie. - Niepłodność immunologiczna ma źródło w naszym układzie odpornościowym. U osób z zaburzeniami immunologicznymi dochodzi do nieprawidłowych reakcji, które uniemożliwiają poprawne zapłodnienie. 90 proc. przypadków tego rodzaju niepłodności wynika z zaburzeń immunologicznych , kiedy np. organizm kobiety wytwarza przeciwciała, małe białka, które atakują jej własną komórkę jajową – tłumaczy dr n. med. Wojciech Sydor, immunolog z Kliniki Leczenia Niepłodności Gyncentrum w Katowicach. Dodaje przy tym: - Drugą grupą, odpowiedzialną za ok. 10 proc. niepowodzeń implantacji i poronień są zaburzenia alloimmunologiczne, gdy kobiecy układ immunologiczny utożsamia męskie komórki rozrodcze jako wrogie, obce i również je zwalcza. Po stronie mężczyzny wygląda to podobnie, czyli z kolei to jego organizm produkuje przeciwciała atakujące plemniki lub inne składniki nasienia. W efekcie albo plemniki w ogóle nie docierają do celu i są niszczone, albo nie dochodzi do zapłodnienia komórki jajowej. Skutek zawsze jest...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
mata na piknik
Pielęgnacja
Jedziecie na piknik? Oto 6 wskazówek, dzięki którym się uda
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Podróże z Marko BeSafe
Rozwój
Oto sposób na przewożenie dziecka 5 razy bezpieczniej niż dotąd!
Partner
Polecamy
Porady
jak ubierać noworodka latem
Noworodek
Jak ubierać noworodka latem, żeby go nie przegrzać?
Małgorzata Wódz
Nowe urlopy dla rodziców
Prawo i finanse
Nowe urlopy dla rodziców w 2022 roku: od kiedy więcej dni wolnych?
Małgorzata Sztylińska-Kaczyńska
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Rabarbar w ciąży
Dieta w ciąży
Czy w ciąży można jeść rabarbar? Tak, ale trzeba pamiętać o jednej rzeczy
Luiza Słuszniak
imiona unisex
Imiona
Imiona unisex – jak nazwać dziecko bez wskazywania na płeć? 168 propozycji!
Ewa Janczak-Cwil
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży
Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem
Ewa Janczak-Cwil
bon turystyczny do kiedy
Aktualności
Bon turystyczny 2022 – ważność bonu. Do kiedy można wykorzystać?
Małgorzata Wódz
zapłodnienie
Starania o dziecko
Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia
Magdalena Drab
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu
Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?
Joanna Biegaj
wyprawka noworodka
Niemowlę
Wyprawka dla noworodka na lato: ubranka i rzeczy do szpitala [LISTA ZAKUPÓW]
Małgorzata Wódz
uczulenie na jad pszczeli / uczulenie na jad osy
Zdrowie
Uczulenie na jad pszczeli i jad osy: objawy, co robić i jak przebiega leczenie
Katarzyna Pinkosz
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania
Dieta w ciąży
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania 
Luiza Słuszniak
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
domowe sposoby na komary
Aktualności
Domowe sposoby na komary: co robić, żeby komary nie gryzły?
Joanna Biegaj
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży
Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?
Ewa Cwil
plan porodu
Lekcja 2
Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku
Małgorzata Wódz
pozytywny test ciążowy
Ciąża
Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?
Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży
Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?
Małgorzata Wódz