tłuszcze, olej, kuchnia
Żywienie

Dobre i złe tłuszcze

Oglądając reklamy, sama już nie wiesz: posmarować dziecku kanapkę masłem czy margaryną i który tłuszcz jest lepszy do zupki dla malca. Wyjaśniamy.

Prawda jest taka: tłuszcze są maluszkowi niezbędne. Bo to nie tylko świetne źródło energii, ale potrzebuje ich też mózg, który w 60 proc. składa się właśnie z tłuszczów. A ponieważ jego największy rozwój przypada na pierwsze trzy lata życia, to właśnie w tym okresie tak ważne jest, by w diecie dziecka było ich sporo. Tłuszcze są też potrzebne do przyswojenia witamin: A, D, E i K. Mają wpływ na stan skóry, ostrość wzroku, krzepliwość krwi, zapewniają prawidłową budowę hormonów.

Przekonało cię to? Musisz jednak pamiętać, że tłuszcz tłuszczowi nierówny. Niektóre przyczyniają się do otyłości i chorób cywilizacyjnych. Inne przed nimi chronią. Zobacz które.

Dla dziecka lepsze są tłuszcze roślinne czy zwierzęce?
I jedne, i drugie są potrzebne, jednak ważne jest to, by były w odpowiednich proporcjach. Niestety zwykle zjadamy (i dzieci też) zbyt dużo tłuszczów pochodzenia zwierzęcego (są m.in. w mięsie, rybach, nabiale, jajkach), a zbyt mało roślinnych. Tymczasem tłuszcze zwierzęce zawierają zbyt dużo nasyconych kwasów tłuszczowych (ich nadmiar powoduje tycie i prowadzi do miażdżycy, a pierwsze blaszki miażdżycowe powstają już w pierwszym roku życia!).

Do niemowlęcej zupki dodawać olej, masło, margarynę? I czy to w ogóle konieczne?
Tak. Dodatek tłuszczu do zupki jest niezbędny, by dziecko mogło przyswoić witaminy i żeby posiłek dostarczał odpowiedniej ilości energii. Wystarczy łyżeczka na 100 ml zupki. Na pewno nie można dodawać margaryny ani masmiksów. Dobre są za to olej rzepakowy, oliwa z oliwek lub masło. Ponieważ dziecko zjada i tak sporo tłuszczów zwierzęcych, a niewiele roślinnych, warto dodawać olej lub oliwę z oliwek, chociaż ta ostatnia ma nieco gorzkawy smak i nie każdy malec go akceptuje. Masła oczywiście nie może dostawać maluch uczulony na białko krowiego mleka.

Co to jest tłuszcz ukryty?
Są produkty, o których wiemy, że znajduje się w nich tłuszcz (masło, olej), i takie, w którym go nie widać, więc wydaje się nam, że możemy je bezpiecznie zjadać. Duże ilości takiego ukrytego tłuszczu znajdują się np. w mięsie, serach (szczególnie żółtych), rybach, słodyczach.

Skąd mam wiedzieć, czy dziecko nie je zbyt tłusto?
Tłuszcze powinny być dla dziecka źródłem około 30 proc. energii. Oczywiście nie ma sensu codziennie liczyć, ile gramów tłuszczu zjada maluch, i przeliczać tego na procenty. Co robić, by maluszek nie jadł zbyt tłusto? Staraj się nie podawać mu parówek, kiełbas i innych tłustych wędlin, frytek, chipsów, kotletów, słodyczy.

Czy maluchom można dawać tłuste mięso?
Lepsze będzie chude, np. z indyka, królika, kurczaka. Mięso czerwone (cielęcina, wołowina, wieprzowina) jest bardziej tłuste, ale raz w tygodniu warto je podać, gdyż zawiera więcej żelaza. Najlepiej jednak gotowane, pieczone, duszone, a nie smażone. Z mięsa usuwaj widoczny tłuszcz, zdejmuj skórę z drobiu.

Przewożenie dziecka w foteliku – wszystko, co musicie wiedzieć (rady eksperta)

margaryna
Fotolia
Dieta
Czy niemowlak może jeść margarynę?
Tłuszcze, ale tylko te dobre, są w diecie maluszka niezbędne. To ważne źródło energii, niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych i witamin. Poza tym obecność tłuszczu w potrawach pomaga m.in. we wchłanianiu witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Czy należy do nich margaryna? Od kiedy dziecko może ją jeść?

p.p1 {margin: 0.0px 0.0px 0.0px 0.0px; font: 14.0px 'Geneva CE'} p.p2 {margin: 0.0px 0.0px 0.0px 0.0px; font: 14.0px 'Geneva CE'; min-height: 19.0px} Dieta pozbawiona tłuszczu wcale nie jest zdrowa. Ważne jest jednak, by były to dobre tłuszcze, a więc zawierające jedno- i wielonienasycone kwasy tłuszczowe (a jak najmniej nasyconych). Najwięcej jest ich w tłuszczach roślinnych . Ale nie wszystkie z nich są dobre. Jakie tłuszcze są dobre dla niemowlaka? Dla dzieci w pierwszym roku życia najlepsze są oliwa z oliwek i oleje roślinne. Maluszki powinny jeść także masło, które jest najszlachetniejszym tłuszczem spośród tłuszczów zwierzęcych, bo zawiera stosunkowo dużo nienasyconych kwasów tłuszczowych . Organizacje zajmujące się w Polsce żywieniem (m.in. Centrum Zdrowia Dziecka) opracowały tzw. Polską Zgodę Tłuszczową. W tym dokumencie zaleca się, by dzieciom do trzeciego roku życia smarować pieczywo masłem - wystarczy cienka warstwa. Masło należy też dodawać do niemowlęcych zupek - na zmianę z olejem rzepakowym i oliwą z oliwek. Niemowlętom nie należy podawać margaryny, nawet tej miękkiej. Zobacz też: Masło, margaryna czy oliwa? - 7 ważnych faktów o tłuszczach dla dziecka Od kiedy dziecko może jeść margarynę? Niewątpliwą zaletą margaryny jest to, że jest tłuszczem roślinnym, a więc zawiera głównie nienasycone kwasy tłuszczowe (70-80 proc.), podczas gdy masło niewiele ponad 40 proc. Jednak mogą ją jeść dopiero kilkulatki , czyli dzieci powyżej 2–3. roku życia, i to tylko pod warunkiem, że jest to margaryna dobrej jakości, czyli tzw. miękka, która daje się łatwo smarować. Trzeba unikać do smarowania twardych margaryn (są przeznaczone do pieczenia, smażenia) i tzw. miksów (mieszanki masła z olejami roślinnymi bądź margaryną i margaryny z tłuszczem mlecznym), bo w procesie utwardzania powstają w nich niekorzystne dla zdrowia izomery...

Dziecko z bułką
Fotolia
Żywienie
11 pytań o tłuszcze w diecie dziecka
Dieta całej rodziny powinna zawierać odpowiednie ilości tłuszczu, zwłaszcza tego dobrego. Bo jest on niezbędny dla zdrowia i prawidłowego rozwoju dziecka. No tak... tylko który tłuszcz jest dobry?

Dieta bez tłuszczu wcale nie jest zdrowa. Zresztą tak naprawdę nie ma takiej, bo tłuszcze znajdują się nawet w pomidorach czy jabłkach (choć w śladowych ilościach). Tłuszcze są ważnym źródłem energii, dostarczają niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych i pomagają we wchłanianiu witamin w nich rozpuszczalnych, czyli A, D, E i K. Kwasy tłuszczowe biorą udział w procesie budowy komórek – dlatego są tak potrzebne dzieciom w okresie szybkiego wzrostu. To składniki budujące rdzeń kręgowy i mózg, które w 60% składają się właśnie z tłuszczu, a każde włókno nerwowe otoczone jest tłuszczową osłonką . Mają wpływ na stan skóry, ostrość wzroku, krzepliwość krwi i zapewniają prawidłową budowę hormonów, a także chronią organizm przed utratą ciepła. Wielonienasycone kwasy tłuszczowe (np. LC-PUFA) pozytywnie wpływają na rozwój intelektualny dziecka . Dzieci do trzeciego roku życia powinny otrzymywać z tłuszczu do 41% energii dziennie, starsze już nieco mniej.  1. Jaki tłuszcz dodawać do zupek dla dzieci? Dodawaj świeże masło, oliwę z oliwek (najlepiej extra virgin, czyli z pierwszego tłoczenia) lub olej rzepakowy bezerukowy . Zawierają najkorzystniejsze kwasy tłuszczowe. Wystarczy łyżeczka któregoś z nich na porcję zupki. Należy dodać tłuszcz , gdy zupka jest już ugotowana (dla najmłodszych także zmiksowana). Niemowlętom do 7–8. miesiąca życia po dodaniu masła, oliwy lub oleju zupkę należy krótko zagotować. Potem wystarczy tylko ostudzić ją do odpowiedniej temperatury i podać. Zobacz też: Masło, margaryna czy oliwa? 7 ważnych faktów o tłuszczach dla dziecka 2. Czym smarować kanapki? Dzieciom do trzeciego roku życia chleb smaruj masłem . Starsze dzieci mogą jeść też margaryny dobrej jakości, czyli tzw. miękkie, które łatwo jest rozsmarować. Nie nakładaj grubej warstwy – wystarczy cienko posmarować...

dziecko je kanapkę
fotolia.com
Żywienie
Masło, olej czy margaryna - co podawać dziecku
Jeszcze niedawno dietetycy zalecali, żeby chleb dla dziecko smarować tylko masłem. Dziś mówi się, że jedne tłuszcze leczą, inne szkodzą. Ekspert radzi, które podawać dzieciom poniżej 3. roku życia.

Dziecko musi jeść tłuszcze, bo z nich czerpie energię. Jednak z drugiej strony to właśnie nadmiar tłustego jedzenia jest powodem tego, że ponad połowa dorosłych choruje na serce. Prawda jest taka, że pracujemy na to już od najmłodszych lat. Chcesz uchronić dziecko przed chorobami układu krążenia w przyszłości? To już teraz naucz go jeść dobre tłuszcze (pomagają sercu!), a te „złe” omijać szerokim łukiem. Tłuszcze obowiązkowo dla dziecka Nie tylko z tego powodu, że tłuszcze są świetnym źródłem energii, ale też dlatego, że bez nich dziecko nie przyswoi niektórych witamin (A, D, E, K). Jednym z częstych błędów żywieniowych popełnianych przez rodziców jest niedodawanie tłuszczu do niemowlęcych zupek. Może to nawet spowodować biegunkę (pediatrzy nazywają ją „biegunką pędraków”). Najważniejsze dla dziecka są NNKT To skrót od: niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe. Jak sama nazwa wskazuje, są niezbędne. Do czego? Na pewno do budowy mózgu, bo stanowią składnik błon komórkowych. Ich niedobory mogą powodować m.in. wysypki, problemy z sercem, nerkami, układem krążenia, odpornością. Około jednej trzeciej tłuszczów, które dziecko je, to powinny być właśnie NNKT. Gdzie ich szukać? W olejach, orzechach, rybach. Nie podawaj dziecku wyłącznie masła Podawaj też margarynę. Tylko 3 proc. tłuszczów w maśle to NNKT. Znacznie za mało! Trzeba dziecku dawać też tłuszcze, w których jest więcej NNKT, czyli oleje, orzechy i ryby. Jeszcze do niedawna dietetycy zalecali, by dzieciom do 3 lat nie podawać margaryn, tylko masło (tak ustalili specjaliści w tzw. Polskim Konsensusie Tłuszczowym). Okazało się jednak, że maluchy mają duże niedobory NNKT. Dlatego obecnie zalecenia się zmieniły: od 2. roku życia można malcowi smarować kanapki masłem, albo margaryną. Ale musi to być margaryna miękka!  Najlepsza jest taka, na opakowaniu...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Kobieta czyta książkę
Zakupy
Tej książce ufają miliony rodziców! Czy masz ją na półce?
Partner
łojotokowe zapalenie skóry
Pielęgnacja
Test zakończony sukcesem! 99% osób poleca te kosmetyki
Partner
Polecamy
Porady
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
ukraińskie imiona
Imiona
Ukraińskie imiona: męskie i żeńskie + tłumaczenie imion ukraińskich
Joanna Biegaj
cytaty na urodziny
Cytaty i przysłowia
Mądre i piękne cytaty na urodziny –​ 22 sentencje urodzinowe
Joanna Biegaj
Ile dać na Chrzest?
Święta i uroczystości
Ile wypada dać na chrzciny w 2022 roku? – kwoty dla rodziny, chrzestnych i gości
Luiza Słuszniak
gdzie nad morze z dzieckiem
new badge ranking small
Niemowlę
Gdzie nad morze z dzieckiem? TOP 10 sprawdzonych miejsc dla rodzin z maluchami
Hanna Szczesiak
ospa u dziecka a wychodzenie na dwór
Zdrowie
Ospa u dziecka a wychodzenie na dwór: jak długo będziecie w domu? Czy podczas ospy można wychodzić?
Milena Oszczepalińska
5 dni opieki na dziecko
Prawo i finanse
5 dni opieki (urlop na dziecko) – wszystko, co trzeba wiedzieć o nowym urlopie
Joanna Biegaj
pesel po 2000
Prawo i finanse
PESEL po 2000 - zasady jego ustalania
Agnieszka Majchrzak
hiszpańskie imiona
Imiona
Najczęściej nadawane hiszpańskie imiona - ich znaczenie oraz polskie odpowiedniki
Joanna Biegaj
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Urlop ojcowski
Prawo i finanse
Urlop ojcowski 2022: ile dni, ile płatny, wniosek, dokumenty
Magdalena Drab
przedmioty w 4 klasie
Aktualności
Jakie są przedmioty w 4 klasie szkoły podstawowej w roku szkolnym 2022/2023? [LISTA]
Ewa Janczak-Cwil
300 plus
Prawo i finanse
300 plus 2022 – dla kogo, kiedy składać wniosek?
Małgorzata Wódz
na komary dla niemowląt
Zdrowie
Co na komary dla niemowląt: co wolno stosować, czego unikać?
Ewa Janczak-Cwil
urwany kleszcz
Zdrowie
Urwany kleszcz: czy usuwać główkę kleszcza, gdy dojdzie do jej oderwania?
Ewa Janczak-Cwil
Bon turystyczn atrakcje dla dzieci
Czas wolny
Bon turystyczny – atrakcje dla dzieci, za które można płacić bonem
Ewa Janczak-Cwil
300 plus dla zerówki 2021
Aktualności
300 plus dla zerówki w 2022 roku – czy Dobry Start obejmuje sześciolatki?
Joanna Biegaj
rekrutacja do liceum
Wychowanie
Jak wygląda rekrutacja do liceum 2022/2023? Jak dostać się do dobrego liceum?
Joanna Biegaj