Schemat żywienia niemowląt
fot. StockAdobe

Aktualny schemat żywienia niemowląt

Aktualny schemat żywienia niemowląt daje rodzicom dużą dowolność we wprowadzaniu nowych dań do diety niemowlęcia. Ale jednocześnie eksperci przypominają, że pewne produkty w diecie niemowląt nie mogą się znaleźć.
Katarzyna Pinkosz
Schemat żywienia niemowląt
fot. StockAdobe
Najważniejszą zasadą, którą podkreśla aktualny schemat żywienia niemowląt, jest to, że to dziecko decyduje ile je, a rodzic - co dziecko je. Co ta zasada oznacza? Że rodzice muszą mieć wiedzę, co można podać dziecku w określonym miesiącu życia, a czego mu podawać nie wolno. A dziecko decyduje, ile posiłku ma ochotę zjeść: i nie można go zmuszać do jedzenia. co jeszcze trzeba wiedzieć o schemacie żywienia niemowląt?

Co to jest schemat żywienia niemowląt?

Schemat żywienia niemowląt to plan, według którego powinno się rozszerzać dietę dzieciom w pierwszym roku życia. Ustalany jest przez specjalistów na podstawie nieustannych badań na temat tego, jak odżywianie niemowląt wpływa na ich rozwój. Schemat żywienia niemowląt wskazuje, co, jak i kiedy podawać niemowlętom, by zdrowo rosły. Co jakiś czas jest aktualizowany i dostosowywany do aktualnych wyników badań. 

Kaszki dla niemowląt - opinie rodziców
Redakcja poleca: Bez nich to by się nie udało! Osoby najbliższe są ogromnym wsparciem w karmieniu piersią
Dla jednych mam – przyjaciółka, dla innych – własna mama. Jeszcze inna grupa wskazała partnera lub męża jako tą osobę, bez której wsparcia nie poradziłaby sobie z karmieniem maleństwa. Poprosiłyśmy mamy o podzielenie się z nami swoimi doświadczeniami w tym temacie. Najciekawsze odpowiedzi nagrodziłyśmy zestawami od Philips Avent!

Nowe zalecenia specjalistów są prostsze

Aktualny schemat żywienia niemowląt został wprowadzony w 2014 r. i wzbudził wtedy wiele kontrowersji. Nowy schemat żywienia niemowląt według wielu rodziców był łatwiejszy do wprowadzenia niż poprzedni, gdyż dawał im więcej dowolności co do kolejności wprowadzenia poszczególnych nowości. Część rodziców czuła się jednak zagubiona, gdyż nie wiedziała, które po kolei produkty wprowadzać do diety dziecka. Ważne jest też to, że dietę dziecka zarówno karmionego piersią, jak i mlekiem modyfikowanym rozszerza się tak samo - powinno to nastąpić po 4. miesiącu życia, ale nie później niż po ukończeniu przez malucha 6. miesiąca (czyli między 16. a 27. tygodniem życia niemowlęcia).
Dowiedz się, dlaczego trzeba rozszerzać dietę niemowlaka
 
Nestlé Kaszka 5 zbóż z lipą idealne dla maluchów po 6. miesiącu życia. Zawarte w niej zboża to źródło węglowodanów, które dostarczają maluchowi energii.
Sprawdź

1. Karmienie piersią to podstawa

Najlepiej wyłącznie karmić piersią przez pierwsze 6 miesięcy życia dziecka. W tym czasie dziecku nie są potrzebne żadne dodatkowe produkty: kaszki, owoce, warzywa, zupki czy mięso. Mleko mamy doskonale zaspokaja potrzeby dziecka.
Do niedawna polecano, by do diety dziecka karmionego piersią w 5. lub 6. miesiącu życia wprowadzać powoli posiłki zawierające gluten (po jednej łyżeczce - miało to działać jak szczepionka, która chroni dziecko przed rozwinięciem się celiakii – wrodzonej nietolerancji glutenu). Obecnie te zalecenia zmieniły się, dlatego do końca 6. miesiąca możesz karmić dziecko wyłącznie piersią. To najlepszy sposób żywienia niemowlęcia. Jeśli po 4. miesiącu życia wprowadzasz do diety dziecka jakieś nowości, pamiętaj, że nie są to jeszcze pełnowymiarowe posiłki - takie działanie ma na celu jedynie oswajanie dziecka z nowymi smakami i konsystencjami. Ma zupełnie drugorzędne znaczenie, jeśli chodzi o dostarczanie dziecku składników odżywczych. W drugim półroczu życia nadal karmienie piersią jest podstawą. 

2. Jeśli nie karmisz piersią, podawaj mleko modyfikowane...

...lub zaleconą przez pediatrę mieszankę leczniczą dla niemowlęcia. Gdy dziecko skończy 4 miesiące, możesz zacząć wprowadzać do jego diety nowe produkty. Masz na to czas do skończenia przez malucha 6. miesiąca życia. Zawsze najlepiej skonsultować decyzję o rozszerzaniu diety z lekarzem opiekującym się dzieckiem.
 
  

3. Nowe produkty podawaj łyżeczką

Gdy rozszerzasz dziecku dietę, nowe produkty podawaj łyżeczką, nie butelką, nawet jeśli początkowo jedzenie jest niemal płynne. To ważne, żeby niemowlę jedząc dania o nowych konsystencjach przyzwyczajało się do innego sposobu karmienia.

Ważna zasada!
„Choć rodzic decyduje, co dziecko je, to dziecko decyduje – ile zje”.
Co to oznacza? Że rodzic decyduje, CO dziecko je, KIEDY i JAK jedzenie będzie podane. Niemowlę decyduje zaś, CZY posiłek zje i ILE zje. Czyli: ilość i wielkość posiłków na dobę trzeba dostosować do potrzeb dziecka, a nie trzymać się sztywno schematu żywienia. Każde dziecko ma inny apetyt.

4. Najpierw warzywa, potem owoce

Co podać dziecku jako pierwsze nowe danie: zupkę, kaszkę, jabłko? Każde rozwiązanie jest dobre, najlepiej jednak, jeśli na początek podasz dziecku zupkę-papkę warzywną, a nie słodkie jabłko. To ważne, ponieważ dziecko preferuje słodki smak – jeśli jako pierwsze dostanie owoce, trudniej mu będzie zaakceptować warzywa. Jeśli dziecko niechętnie je warzywa, ponawiaj próby ich wprowadzenia.
  • Na początek ugotuj mu zupkę-papkę z 1-2 warzyw (np. ziemniaka i marchewki). Potem stopniowo, w kolejnych dniach, jeśli dziecko nie ma żadnych problemów zdrowotnych (kolki, bóle brzucha, zaparcia, biegunki, wysypka), wprowadzaj do jego menu kolejne warzywa.
  • Po ok. 2 tygodniach dodaj do zupki osobno ugotowane chude mięso (np. indyk, kurczak, królik, cielęcina).
  • Po ok. 2 tygodniach od podania zupki warzywnej możesz do menu dziecka dodać posiłek owocowy, np. tarte jabłko z kaszką. Stopniowo możesz wprowadzać kolejne owoce.

5. Samo żółtko lub całe jajko

Stopniowo możesz zacząć podawać dziecku jajko: to ważne źródło żelaza i innych składników mineralnych. Możesz dodać od razu dziecku całe jajko (i podawać je 3-4 razy w tygodniu). Nie będzie jednak błędem, jeśli do zupki dodasz tylko żółtko (to ono jest bardziej wartościowe niż białko). Jajko można podawać do zupek jarzynowych, można na nim zrobić dziecku kisiel mleczny. Można też podać dziecku jajecznicę na parze.
Uwaga! Jeśli dziecko jest alergikiem, lepiej nie wprowadzać do jego menu dwóch nowych składników jednocześnie -dlatego lepiej podać najpierw żółtko, a dopiero potem - całe jajko.

Prof. Piotr Socha, pediatra gastroenterolog z Centrum Zdrowia Dziecka, wyjaśnia najważniejsze zasady, którymi trzeba kierować się, komponując codziennie dietę niemowlęcia.

6. Ryby: 1-2 razy w tygodniu zamiast mięsa

Gdy dziecko zaczyna jeść zupki z mięsem, 1 raz w tygodniu zamiast mięsa dodaj do zupy kawałeczek ryby. Zalecane są tłuste ryby morskie: śledź, łosoś, szprot, halibut, dorsz. To ważne, gdyż w takich rybach są cenne kwasy tłuszczowe z grupy omega-3, ważne m.in. dla rozwoju widzenia i prawidłowej pracy mózgu. Jeśli dziecko będzie dobrze tolerować ryby, podawaj je 2 razy w tygodniu.
Nie podawaj niemowlęciu ryb drapieżnych, takich jak:
  • miecznik
  • rekin
  • makrela królewska
  • tuńczyk
  • płytecznik
Mogą zawierać szkodliwe zanieczyszczenia.

7. Nie opóźniaj wprowadzania alergenów!

Jeśli nie zaleci tego lekarz, nie opóźniaj wprowadzania do diety dziecka produktów, które mogą potencjalnie uczulać. Niewielkie ilości produktów mlecznych (przeznaczonych dla niemowląt lub naturalnych, np. jogurtu, twarożku) możesz zacząć podawać już w 7. miesiącu życia (jednak nie jako samodzielny posiłek). Podawaj produkty naturalne, niesłodzone. Do diety dziecka już w 1. roku życia można też zacząć wprowadzać owoce potencjalnie alergizujące, np. truskawki. Jednak jeśli dziecko będzie miało objawy alergii, trzeba te produkty z jego diety wycofać. Nie ma jednak sensu profilaktycznie nie wprowadzać tych produktów do diety.
Uwaga! Jeśli dziecko ma stwierdzoną przez lekarza alergię na białka mleka, nie podawaj mu w 1. roku życia wołowiny i cielęciny (zawierają podobne białka). Jeśli jest uczulony na jajka, nie podawaj mu mięsa kurczaka.
Sprawdź gotowy jadłospis dla 6-miesięcznego dziecka (wraz z przepisami!).

8. Woda zamiast herbatek i soków

Od początku ucz dziecko zaspokajania pragnienia wodą (zwykłą, nie słodką). Dla niemowląt może być to tylko woda niskozmineralizowana, o zawartości minerałów < 500 mg/l. Nie podawaj gotowych, słodkich herbatek. Soki (soki 100 proc., najlepiej przecierowe, bez dodatku cukru) możesz podawać w niewielkiej ilości (do 150 ml dziennie), pamiętaj jednak, że bardziej wartościowe są od nich owoce i to właśnie je warto przede wszystkim podawać. Uważaj też na tak często wybierane przez rodziców herbatki z kopruMogą być niebezpieczne dla niemowląt!

9. Nie dosładzaj produktów

Dziecko ma inny smak niż ty, przyzwyczajaj je od początku do naturalnego smaku owoców, warzyw, kasz, zup. Nie dosładzaj jego posiłków, bo jeśli przyzwyczaisz je do jedzenia produktów słodkich, nie zechce jeść nieposłodzonych. Nadmiar cukru grozi też otyłością, cukrzycą i innymi chorobami cywilizacyjnymi.

10. Nie dodawaj soli do posiłków

Dziecko ma jeszcze niewyrobiony smak - posiłki, które tobie wydają się mdłe, jemu mogą smakować. Jeśli natomiast zaczniesz podawać mu produkty słone, nie zechce jeść nieposolonych. Nie można przesadzać z solą w diecie dziecka, ponieważ przyprawa ta mocno obciąża nerki, a w przyszłości grozi nadciśnieniem.

11. Podawaj tylko dobre gatunki mięsa

Ze względu na zawartość żelaza, cynku i innych ważnych składników, zaleca się podawanie mięsa od początku rozszerzania diety niemowlęcia. Polecane gatunki mięsa to: drób (indyk, gęś, kaczka, kurczak), wołowina, jagnięcina, królik. Początkowo podawaj 10 g ugotowanego mięsa jako dodatek do zupki. Ilość gotowanego mięsa zwiększaj do 20 g pod koniec 1. roku życia.
Niemowlęta i małe dzieci nie powinny jeść parówek ani innego rodzaju produktów wysoko przetworzonych. Fast foody sprzyjają astmie i alergii. Najlepiej podawać dziecku produkty proste, nieprzetworzone, przygotowane w domu. Zamiast parówek ugotuj lub upiecz dla niego kawałek mięsa albo przygotuj np. domowy pasztet.

12. Mleko krowie pod koniec 1. roku życia

Zwykłego mleka krowiego nie należy podawać dziecku w 1. roku życia. W małych ilościach możesz jednak użyć go pod koniec 12. miesiąca życia niemowlęcia do przygotowywania posiłków, np. budyniu. W większych ilościach dziecko będzie mogło jej jeść lub pić dopiero w 2. roku życia.

Schemat żywienia niemowląt karmionych piersią:

schemat żywienia niemowląt karmionych piersią

Schemat żywienia niemowląt karmionych sztucznie:

schemat żywienia niemowląt karmionych sztucznie
  [content:8_1320,0_22993,2_1296,1_3466:GALGallery]
Doładuj
Przeładuj

Popularne tematy

To Cię zainteresuje

Narzędzia dla mam

Więcej

Pielęgnacja niemowlaka

Zakupy dla niemowlaka