noworodek, sen
fot. M&M

Zabawy na napięte mięśnie: bezpieczna rehabilitacja dziecka w domu

Jak rozluźnić zbyt napięte mięśnie u niemowlęcia? Wykorzystaj proste zabawy, które polubicie oboje.
Sylwia Niemczyk
noworodek, sen
fot. M&M
Zaciśnięte piąstki i sztywność barków u niemowlęcia poniżej 3. miesiąca życia nie świadczy jeszcze o wzmożonym napięciu mięśniowym (objawy). To objaw adaptacji dziecka do nowych warunków i jego fizjologicznej niedojrzałości. Te niepokojące objawy wkrótce znikną. Stanie się to szybciej dzięki prostym sztuczkom polecanym przez Pawła Zawitkowskiego:

1. Masaż rozluźnia napięte mięśnie niemowlęcia

Połóż dziecko na złączonych udach (wzdłuż, a nie w poprzek nóg) buzią do ciebie. Unieś kolana, by główka była wyżej niż reszta ciała. Nóżki chwyć w okolicy ud i oprzyj o swą klatkę piersiową. Z wyczuciem przesuwaj je w lewo i w prawo, w górę i w dół, aby przyzwyczaić dziecko do  ruchu. Połóż otwarte dłonie na jego spiętych barkach. Delikatnie, ale pewnie obniżaj je i ugniataj, tak jak ciasto.
Fizjoterapeuta radzi: Noworodek, który czuje spokojny, pewny, rytmiczny ruch, dotyk całej dłoni mamy i słyszy jej uspokajający głos, łatwiej się rozluźnia, ponieważ często mają wzmożone napięcie mięśniowe u niemowląt.

Napięcie mięśniowe - dowiedz się więcej
Redakcja poleca: Napięcie mięśniowe u dziecka – mówi Paweł Zawitkowski [WIDEO]
Obniżone i wzmożone napięcie mięśniowe u niemowląt – jak je zdiagnozować, co robić?– radzi Paweł Zawitkowski, fizjoterapeuta.

2. Turlanie i przetaczanie „napiętego” niemowlęcia

Gdy dziecko przyzwyczai się już do zabawy w „ugniatanie ciasta”, przyjdzie kolej na nową zabawę. Ułóż je teraz na brzuszku w poprzek swoich ud. Połóż rękę na pupce dziecka i bardzo spokojnie przetaczaj go na boki (pamiętaj: zawsze turlaj go w swoim kierunku!). Po każdym ruchu poczekaj na reakcję dziecka.
Fizjoterapeuta radzi: W czasie tej zabawy możesz dodatkowo unosić na przemian swoje kolana. Dzięki temu twojemu dziecku łatwiej będzie akceptować zmiany pozycji ciała.

3. Obracaj noworodka na boki

W czasie zmiany pieluszki, ubierania, rozbierania i każdej innej czynności pielęgnacyjnej zamiast unosić dziecko, obracaj je na boki. Rób to powoli, tak by noworodek „nadążył” za twoimi ruchami. Przy okazji obrotu na plecki pozwól mu na chwilę odpoczynku. Może ma teraz ochotę swobodnie pomachać rączkami i nóżkami?
Fizjoterapeuta radzi: Aby sprawnie obracać dziecko na boki, a potem na brzuch, wystarczy, jeżeli jedną rękę ułożysz między jego nóżkami, a drugą pod pupą. Wtedy trzymasz jego miednicę tak jak piłkę. Wystarczy obrót rąk i niemowlę samo zmienia pozycję.
Sprawdź, jakie objawy świadczą o nieprawidłowym napięciu mięśni u dziecka

4. Samo dotykanie dziecka też pomaga!

Dotykając dziecko delikatnie, całą dłonią, szybko uspokoisz go i nawiążesz z nim znakomity kontakt. Gdy już przyzwyczai się do różnych faktur, z którymi styka się codziennie, np. twoich dłoni, włosów, brody taty, możesz spróbować wprowadzać rozmaite materiały. Przygotuj futerko, jedwabny szal czy kupioną w sklepie zoologicznym gumową piłeczkę z wypustkami. To bardzo urozmaici wasze zabawy. Przedmioty te możesz dawać dziecku do rączek, głaskać nimi po jego nóżkach i brzuszku, przytulać mu do policzków.
Fizjoterapeuta radzi: Zawsze kiedy wprowadzasz kolejne materiały, zwracaj uwagę, aby były one ciepłe i nie drażniły skóry dziecka.  Przed zmianą pieluszki lekko ogrzej w dłoniach wilgotne chusteczki, aby maluch nie miał kontaktu z mokrym i zimnym materiałem.
Sprawdź, dlaczego niemowlę potrzebuje dotyku.

5. Noszenie niemowlęcia na fasolkę „wygasza” napięcie mięśni

Jak nosić na fasolkę? To proste: tak, by pupa dziecka leżała w zagłębieniu twojego łokcia, a całe ciało opierało się z jednej strony o twój brzuch, a z drugiej o przedramię. Drugą dłonią koniecznie podtrzymuj pupę i nóżki.
Fizjoterapeuta radzi:  Niemowlę w tej pozycji może być bokiem, tyłem lub przodem do ciebie. Możesz go tak układać  w trakcie karmienia. Postaraj się wtedy rozluźnić – to „wygasi” niepokój i sztywność małego ciałka.

6. Lekarze radzą: bujajcie się razem na megapiłce

Weź dziecko na ręce, usiądź na piłce. Balansuj biodrami na boki, do przodu i do tyłu. Delikatne bujanie przyzwyczai twoje dziecko do zmian ułożenia ciała i ćwiczy zmysł równowagi. W tej pozycji możesz również karmić piersią. Delikatne kołysanie pomoże też złagodzić twoje pociążowe bóle kręgosłupa.
Fizjoterapeuta radzi: Zanim usiądziesz na piłce z dzieckiem w ramionach, pobujaj się na niej sama. Przez kilka dni siadaj i ćwicz utrzymywanie równowagi. Potem, już w czasie zabawy, obserwuj dziecko. Jeśli cokolwiek cię zaniepokoi, przerwij ją.

Obserwuj i reaguj!

Idź z dzieckiem do lekarza, jeśli:
  • Niemowlę powyżej 3. miesiąca życia ciągle zaciska piątki, nie otwiera ich nawet podczas zabawy i kąpieli (pamiętaj, że zaciskanie piąstek u noworodka i niemowląt do 2–3 miesiąca to normalne zjawisko). Zdrowe dziecko będzie je czasem zaciskało, ale częściej rozluźniało.
  • Noworodek jest niespokojny, źle je i śpi, do tego wykonywanie najprostszych czynności pielęgnacyjnych jest utrudnione, ponieważ dziecko nawet przez chwilę się nie rozluźnia.
  • Dziecko przesadnie reaguje na każdy bodziec, trudno je uspokoić i przytulić.
  • Niemowlę, leżąc na plecach lub na boku, cały czas odgina główkę do tyłu, rączki i nóżki wciska w podłoże (robi mostek). Ułożone na plecach, stale przegina się, przy czym utrzymuje taką asymetrię niezależnie od pozycji i pory dnia.
  • Ma stale skrzyżowane, wyprężone lub zgięte nogi, jego ruchy wydają się chaotyczne i przypadkowe.
    Uwaga! Wzmożone napięcie mięśniowe może zdiagnozować jedynie lekarz. Konieczna jest wtedy rehabilitacja pod kierunkiem specjalisty.
 
Artykuł opublikowany w ramach akcji #MamaBezPorównania. Bo niezrównana mama wie, jak dbać o zdrowie dziecka - nawet w trudnych czasach!
 
#mamabezporównania mamotoja.pl

Konsultacja: Paweł Zawitkowski, fizjoterapeuta, pracuje w Klinice Neonatologii i Intensywnej Terapii Noworodka IMiD, autor książki „Co nieco o rozwoju dziecka”.
Oceń artykuł

Ocena 5 na 17 głosy

Zobacz także

Popularne tematy