zatwardzenie u dziecka
Fotolia
Zdrowie

Co na zaparcia u dziecka: domowe sposoby, leki, przyczyny zatwardzenia

Zaparcia u dziecka mogą być wynikiem wrodzonych wad jelit, ale też nieprawidłowej diety opartej na produktach ubogich w błonnik.
prof. Maria Korzon
Konsultacja merytoryczna

Zatwardzenia u dzieci to częsty problem. Wiele dzieci reaguje w ten sposób na zmianę trybu życia, stres i nieodpowiednią dietę. Na zaparcia cierpią zarówno niemowlęta, jak i kilku- i kilkunastolatki. Dziecko ma wówczas trudności z oddawaniem twardego stolca, co w efekcie najczęściej prowadzi do zmniejszenia częstotliwości wypróżnień (zazwyczaj poniżej trzech na tydzień).

Jednak, jak podkreśla wielu lekarzy, istotne jest tu nie tyle kryterium czasowe, co nieprawidłowa konsystencja kupy i związane z tym dolegliwości. Przeczytaj, co powinnaś wiedzieć o zaparciach u dzieci i jak pomóc dziecku, które cierpi na zaparcia.

Spis treści:

  1. Co podać dziecku na przeczyszczenie?
  2. Zatwardzenie u dziecka - domowe sposoby
  3. Zaparcia u dzieci: konsystencja kupy
  4. Przyczyny zaparć u dzieci
  5. Czy przy zaparciach może wystąpić gorączka?
  6. Co podać dziecku przy zaparciach?

    W przypadkach zaparć nawykowych przede wszystkim trzeba umożliwić dziecku codzienne wypróżnianie się w spokoju i dobrych warunkach higienicznych. Warto spróbować wyrobić nawyk codziennego robienia kupy o tej samej porze - duży wpływ na to ma regularność posiłków bogatych w błonnik. Ma to bardzo duże znaczenie dla utrzymania drożności jelit. Należy też zapewnić dziecku intymność, a rozmowy na ten temat przeprowadzać z nim taktownie. Te proste zasady są skuteczniejsze niż terapia lekami.

    We wszystkich przypadkach zaparć należy udrożnić jelita i doprowadzić do regularnych wypróżnień. Z reguły na początku niezbędne są lewatywy. Nie wolno ich jednak nadużywać, gdyż odbytnica przyzwyczaja się do takiego drażnienia. Do leków stosowanych powszechnie w leczeniu zaparć należą np.: laktuloza i parafina. Są one przydatne jedynie na początku terapii jako wspomaganie metod naturalnych i zawsze powinny być podawane pod kontrolą lekarza.
     

    Zatwardzenie u dziecka - domowe sposoby

    Zmniejszenie ryzyka powstania zatwardzenia u dziecka nie jest trudne. Poniżej znajdziesz kilka praktycznych rad, co zrobić, aby ułatwić malcowi wypróżnianie.
  7. Dbaj o to, aby w diecie dziecka znajdowały się produkty bogate w błonnik: kasze, płatki owsiane, otręby, ciemne pieczywo, warzywa i owoce, a zwłaszcza śliwki, rodzynki, czereśnie, morele.
  8. Jeśli dziecko nie ma problemów z trawieniem laktozy, warto też regularnie wprowadzać do jego diety produkty nabiałowe. 
  9. Nie podawaj dziecku napojów gazowanych, a zwiększ ilość wody mineralnej, soku ze śliwek, moreli, ananasów.
  10. Wprowadź stały porządek dnia, taktownie przypominaj dziecku o tym, żeby oddało stolec i nigdy nie karz go za to, że zabrudziło bieliznę.

Zaparcia u dzieci: konsystencja kupy

Niektóre dzieci oddają stolec tylko raz w tygodniu, ale bez żadnych trudności, a jego konsystencja jest prawidłowa. W tej sytuacji nie możemy mówić o zaparciu. Jednakże oddawanie stolca nawet co 2-3 dzień, ale za to twardego, kaleczącego odbytnicę i wydalanego z wysiłkiem, powoduje, iż stan taki kwalifikujemy jako zaparcie.

Zdarza się, że wizyta u lekarza spowodowana jest nie dolegliwościami (bo ich nie ma), lecz tylko zbyt rzadkimi, zdaniem rodziców, wypróżnieniami. Przywiązywanie zbyt dużej wagi do problemu, wypytywanie dziecka o regularność wypróżnień może doprowadzić do tego, że będzie się ono bało pójść do toalety. Interwencja lekarska jest konieczna wtedy, gdy dziecko z powodu zaparć cierpi na jadłowstręt, chudnie, ma kłopoty ze snem i zachowuje się inaczej niż zwykle.

Przyczyny zaparć u dzieci

Młodsze dzieci

W ich przypadku bardziej prawdopodobna jest wrodzona przyczyna utrudnienia oddawania stolca. Wady wrodzone jelit lub wrodzone choroby powodujące zaparcia obserwuje się zwłaszcza tuż po porodzie. Dlatego w czasie przebywania na oddziale położniczym mamy zawsze pytane są o to, czy dziecko oddało smółkę, czyli pierwszy w życiu stolec. Jeśli nie, lekarze muszą szybko interweniować, bo może to być spowodowane poważnymi schorzeniami.

Starsze dzieci

W ich przypadku przyczyny zatwardzenia są mniej poważne. Gorączka, niedobór wody w organizmie dziecka powodują, że stolec staje się twardy. Jeśli zalega przez kilka dni, jego oddaniu towarzyszy ból. Od tej pory dziecko może świadomie wstrzymywać oddanie stolca, gdyż będzie to kojarzyło z nieprzyjemnym doznaniem. U dzieci w wieku od 2 do 5 lat częstym powodem zaparć jest codzienny pośpiech i zmiana trybu życia przedszkolaków lub karanie malca za brudzenie bielizny. Gromadzące się masy kałowe tworzą zaporę uniemożliwiającą opróżnienie jelita i rozciągającą odbytnicę. Wówczas dziecko nie odczuwa potrzeby oddania stolca. Są to tzw. zaparcia nawykowe, których przyczyn należy szukać w czynnikach psychologicznych.

Błędy dietetyczne

To jest kolejna istotna przyczyna zaparć. Cierpią na nie niemowlęta karmione mlekiem krowim niemodyfikowanym. Wówczas trzeba je zastąpić mieszanką mleczną. U dzieci starszych powodem jest spożywanie pokarmów ubogich w błonnik. Należy więc dbać o odpowiednią dietę: o to, by jadły dużo owoców, warzyw i ciemnego pieczywa. Pamiętajmy również, że dziecku powinniśmy zapewnić odpowiednią do jego wieku i masy ciała ilość płynów, najlepiej wody i ziołowych herbatek.

Czy przy zaparciach może wystąpić gorączka?

Wysoka gorączka przy zaparciach u dzieci może wystąpić, kiedy problemy z oddawaniem stolca przechodzą w zaparcia przewlekłe. Do objawów mogą wtedy dołączyć także wymioty, krew w stolcu, utrata masy ciała, obrzęki okolicy brzucha lub bolesne uszkodzenia skóry w okolicy odbytu. Tego typu symptomy wymagają natychmiastowej konsultacji z lekarzem.


Zobacz też:

Zaparcia u dzieci - film

noworodek, pieluszka, przewijanie
Piotr Ratajski
Zdrowie
Zaparcia u dzieci - film
Skąd się biorą zaparcia u dzieci? Jak karmić dziecko, które cierpi na zaparcie i kiedy podać leki?

Film powstał we współpracy z Centrum Medycznym   

zaparcia u dziecka
fotolia
Zdrowie
Gdy dziecko ma zaparcia
To dość częsty problem maluchów. Zdarza się zarówno bezpośrednio po urodzeniu, jak i później. Poznaj jego przyczyny.

O zaparciach mówi się, jeżeli dziecko ma trudności ze zrobieniem kupki, która jest zbita i twarda. Maluch wypróżnia się zbyt rzadko i przychodzi mu to z dużym wysiłkiem, często dochodzi też do uszkodzeń śluzówki. Zaparcia u dziecka - różne przyczyny Od całkiem błahych, gdy dziecko np. zbyt mało pije, po dużo poważniejsze. Sytuację mogą pogarszać rodzice przywiązujący zbyt dużą wagę do częstości wizyt w toalecie. Wrodzone zaparcia u dziecka. Im młodsze dziecko, tym to bardziej prawdopodobne. Wady wrodzone jelit lub choroby ujawniają się zwykle tuż po narodzinach. Właśnie dlatego w szpitalu mamy pytane są, czy dziecko oddało smółkę. Jeśli długo tego nie robi, może to sugerować zarośnięcie odbytnicy, zaburzenia unerwienia jelita ( chorobę Hirschsprunga ) lub inne. Nawykowe zaparcia u dziecka. Ich przyczyna leży głównie w psychice dziecka. W wieku 2–5 lat częstym powodem zaparć jest wstrzymywanie kupki, np. przez codzienny pośpiech, zaaferowanie zabawą, brudną toaletę w przedszkolu lub też karanie dziecka za zabrudzenie bielizny. Problemem mogą być też dolegliwości, np. pęknięcia lub stan zapalny śluzówki. Dietetyczne  zaparcia u dziecka. U niemowląt do zaparć dochodzi najczęściej, gdy są karmione zwykłym krowim mlekiem. U starszych dzieci – kiedy ich dieta pozbawiona jest błonnika (warzyw, owoców i ciemnego pieczywa) lub odpowiedniej ilości picia. Kiedy zaparcia wymagają konsultacji lekarskiej? Najważniejsza nie jest częstotliwość wizyt w toalecie, ale inne problemy. Powodem wizyty u lekarza na pewno powinno być: brudzenie bielizny z powodu zbyt długiego nierobienia kupki, jadłowstręt, utrata masy ciała oraz zaburzenia snu i zachowania. Jak leczyć zaparcia? Wady wrodzone, których konsekwencją są zaparcia, leczy się chirurgicznie. Terapia zaparć nawykowych polega zaś głównie na umożliwieniu dziecku codziennego...

zaparcia u niemowląt
Adobe Stock
Zdrowie
Zaparcia u niemowląt: przyczyny, objawy. Jak leczyć zaparcia u niemowlęcia i noworodka?
Zaparcia u niemowląt często są spowodowane zmieniającą się dietą lub zaburzoną mikroflorą jelitową na skutek leczenia antybiotykiem. Podpowiadamy, co robić, gdy niemowlak nie może zrobić kupki.

Zaparcia u niemowląt to przykra dolegliwość. Ból brzuszka, płaczliwość, odmawianie jedzenia to tylko niektóre objawy towarzyszące problemom z wypróżnianiem się. Sprawdź, jak rozpoznać zatwardzenie, jak powinna wyglądać dieta przy zaparciach i jak jeszcze można pomóc dziecku. Spis treści:  Przyczyny zaparć u niemowląt Zaparcia u niemowlaka i noworodka: normy Zaparcia u niemowlaka: objawy Co na zaparcia u niemowląt? Jak leczyć zaparcia u noworodka i niemowlaka? Przyczyny zaparć u niemowląt Niekiedy to, że niemowlak rzadziej robi kupkę, nie oznacza, że cierpi on na zaparcia. Może to wynikać z fizjologicznej niepełnej koordynacji pomiędzy zwiększonym ciśnieniem w brzuchu a rozluźnieniem zwieraczy odbytu. Maluszek nawet do kilkunastu minut przed wypróżnieniem napina się i pręży, ale potem oddaje stolec o prawidłowym wyglądzie. Zwykle przyczyny zaparć u niemowląt to: zatwardzenie będące skutkiem ubocznym leczenia antybiotykiem – niemowlęta mogą mieć zaburzoną mikroflorę jelitową; zaparcia przy rozszerzaniu diety dziecka  o nowe pokarmy – mogą one spowodować chwilowe problemy z wypróżnianiem. Dzieje się tak, gdy maluch za szybko otrzyma stałe pokarmy albo je pierwszy raz te, które mają właściwości zapierające. Jakie produkty powodują zaparcia u niemowląt? Są to między innymi: banany, borówki, ryż, marchewka, tarte jabłko. U starszych dzieci najczęściej występuje zaparcie czynnościowe związane z tzw. mechanizmem błędnego koła. Polega on na tym, że maluch w przeszłości podczas robienia kupy odczuł ból albo z jakiegoś powodu (np. podróży) nie załatwił się przez 1-2 dni (a po tym czasie wypróżnienie stało się trudniejsze). Dziecko zaczyna się bronić przed załatwieniem, bo boi się, że sprawi mu ono trudność, a nawet ból. Zaparcia u niemowlaka i...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
mata na piknik
Pielęgnacja
Jedziecie na piknik? Oto 6 wskazówek, dzięki którym się uda
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Podróże z Marko BeSafe
Rozwój
Oto sposób na przewożenie dziecka 5 razy bezpieczniej niż dotąd!
Partner
Polecamy
Porady
jak ubierać noworodka latem
Noworodek
Jak ubierać noworodka latem, żeby go nie przegrzać?
Małgorzata Wódz
Nowe urlopy dla rodziców
Prawo i finanse
Nowe urlopy dla rodziców w 2022 roku: od kiedy więcej dni wolnych?
Małgorzata Sztylińska-Kaczyńska
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Rabarbar w ciąży
Dieta w ciąży
Czy w ciąży można jeść rabarbar? Tak, ale trzeba pamiętać o jednej rzeczy
Luiza Słuszniak
imiona unisex
Imiona
Imiona unisex – jak nazwać dziecko bez wskazywania na płeć? 168 propozycji!
Ewa Janczak-Cwil
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży
Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem
Ewa Janczak-Cwil
bon turystyczny do kiedy
Aktualności
Bon turystyczny 2022 – ważność bonu. Do kiedy można wykorzystać?
Małgorzata Wódz
zapłodnienie
Starania o dziecko
Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia
Magdalena Drab
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu
Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?
Joanna Biegaj
wyprawka noworodka
Niemowlę
Wyprawka dla noworodka na lato: ubranka i rzeczy do szpitala [LISTA ZAKUPÓW]
Małgorzata Wódz
uczulenie na jad pszczeli / uczulenie na jad osy
Zdrowie
Uczulenie na jad pszczeli i jad osy: objawy, co robić i jak przebiega leczenie
Katarzyna Pinkosz
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania
Dieta w ciąży
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania 
Luiza Słuszniak
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
domowe sposoby na komary
Aktualności
Domowe sposoby na komary: co robić, żeby komary nie gryzły?
Joanna Biegaj
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży
Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?
Ewa Cwil
plan porodu
Lekcja 2
Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku
Małgorzata Wódz
pozytywny test ciążowy
Ciąża
Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?
Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży
Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?
Małgorzata Wódz