wztrząs anafilaktyczny
Adobe Stock
Zdrowie

Wstrząs anafilaktyczny jest bardzo niebezpieczny. Na co uważać i jak pomóc dziecku?

Wstrząs anafilaktyczny to gwałtowna i ciężka reakcja organizmu na alergen pokarmowy, lek, użądlenie pszczoły lub osy. Dochodzi do kłopotów z oddychaniem, obrzęku ciała i utraty przytomności. Trzeba bardzo szybko działać, gdyż bezpośrednio zagraża życiu dziecka. Ale są też sposoby, aby mu zapobiegać.

Wstrząs anafilaktyczny najbardziej zagraża dzieciom mającym alergie pokarmowe. Jeżeli jesteśmy rodzicami alergicznego dziecka, koniecznie musimy wiedzieć, jak objawia się wstrząs anafilaktyczny oraz jak szybko i skutecznie pomóc dziecku. Jeżeli tylko zauważymy pierwsze objawy wstrząsu anafilaktycznego, nie zwlekajmy z pomocą, bo tu chodzi o życie dziecka.

Wstrząs anafilaktyczny:

Co to jest wstrząs anafilaktyczny?

Wstrząs anafilaktyczny (anafilaksja, z łac. anaphylaxia, commotus anaphylaciticus) jest najostrzejszą i najgroźniejszą reakcją alergiczną organizmu. Może mieć przebieg łagodny, ale jeżeli wystąpią wszystkie objawy, zagraża życiu. Dzieci reagują najczęściej wstrząsem anafilaktycznym na pokarmy, a dorośli na leki i użądlenia owadów.

W ostrym przebiegu wstrząsu anafilaktycznego może dojść do utraty przytomności, a nawet zgonu. Jest to spowodowane obrzękiem tkanek gardła, co powoduje zamknięcie krtani i niemożność oddychania.

Objawy wstrząsu anafilaktycznego

Wstrząs anafilaktyczny objawia się następująco:

  • bladość skóry,
  • zimna i lepka skóra,
  • wymioty,
  • nudności,
  • zawroty głowy,
  • kłopoty z oddychaniem,
  • intensywne kichanie,
  • kaszel,
  • obrzęk spojówek, warg, języka,
  • pokrzywka na skórze,
  • szybkie, słabo wyczuwalne tętno,
  • utrata przytomności,
  • drgawki.

Przyczyny wstrząsu anafilaktycznego

Przyczynami wstrząsu anafilaktycznego mogą być:

Postępowanie w przypadku wstrząsu anafilaktycznego

Leczenie wstrząsu wymaga przede wszystkim jak najszybszego podania domięśniowo adrenaliny (w przednio-boczną część uda). Dlatego rodzice powinni przejść szkolenie, jak robić taki zastrzyk.

Adrenalina wydziela się w naszym organizmie w sytuacji zagrożenia lub stresu i silnie mobilizuje go do działania. Dzięki jej podaniu można w kilka minut odwrócić skutki wstrząsu anafilaktycznego - następuje wzrost ciśnienia tętniczego, zmniejszenie obrzęku tkanek i wydzielania substancji zapalnych.

W przypadku wstrząsu anafilaktycznego liczy się każda minuta, dlatego nie można czekać na rozwój wypadków i po podaniu adrenaliny trzeba natychmiast wezwać pogotowie ratunkowe (pod numerem 112 lub 999). W przypadku wystąpienia pełnoobjawowego wstrząsu anafilaktycznego konieczna będzie intubacja dziecka i leczenie w szpitalu na oddziale intensywnej terapii.

Czekając na lekarza, należy postępować w ten sposób:

  • jeżeli wstrząs wywołało użądlenie owada, trzeba jak najszybciej usunąć jego żądło lub założyć opaskę uciskową powyżej miejsca ukąszenia,
  • podać lek przeciwhistaminowy, jeżeli dziecko go zażywa,
  • położyć dziecko, a pod jego kolana podłożyć np. poduszkę lub zwinięty koc, żeby miało nogi wyżej niż głowę,
  • w razie wymiotów ułożyć dziecko w pozycji bezpiecznej (na boku).
W czasie trwania wstrząsu anafilaktycznego nie wolno zostawiać dziecka nawet na chwilę, gdyż może w tym czasie stracić przytomność! Jeżeli tak się zdarzy, trzeba natychmiast przystąpić do reanimacji dziecka.

Resuscytacja dziecka – jak powinno wyglądać RKO u dziecka?

Zapobieganie wstrząsowi anafilaktycznemu

Najważniejsze jest ustalenie przyczyny, która spowodowała wstrząs. Wymaga to udania się do lekarza alergologa i wykonania badań.

W celu zdiagnozowania należy zrobić:

  • testy skórne z alergenami,
  • testy prowokacyjne – podawanie dziecku niewielkiej ilości alergizującego pokarmu i obserwowanie, jakie wywoła objawy.


Po ustaleniu powodu wstrząsu anafilaktycznego koniecznością staje się unikanie czynników, które doprowadziły do jego wywołania.

Jeżeli mamy dziecko alergiczne, u którego już kiedyś wystąpił wstrząs anafilaktyczny, od tej pory trzeba zawsze mieć przy sobie zestaw przeciwwstrząsowy zawierający ampułkostrzykawkę z adrenaliną. Kupuje się ją w aptece na receptę przepisaną przez lekarza (dawka 0,15 mg dla dzieci powyżej 10 kg i 0,3 mg dla dzieci o masie ciała powyżej 25 kg).

Jeżeli dziecko miało w przeszłości wstrząs anafilaktyczny, przed każdym podaniem jakiegoś leku lub szczepionki trzeba o tym poinformować lekarza lub pielęgniarkę. Dzięki temu w przypadku pojawienia się niepożądanych objawów będzie wiadomo, jak należy postępować.

Zobacz także:

maluch, ogródek, lato
Edukacja
Truciciele z ogródka - lista roślin trujących
Dla dziecka każdy ogród jest pełen tajemnic. Zgłębiaj je razem z nim. To świetna zabawa, a przy okazji skuteczny sposób, by powstrzymać dziecko przed spróbowaniem trującej rośliny czy „oswajaniem” jadowitego zwierzątka.

        Smak i dotyk to zmysły, które pomagają dziecku poznawać świat . Zdarza się jednak, że chcącego zaspokoić ciekawość malucha, spotyka przykre doświadczenie.           Pół biedy, jeśli będzie to poparzenie pokrzywą – spowodowany nim ból i obrzęk powinny szybko ustąpić. Mały odkrywca zaś zapamięta raz na zawsze, że tak wyglądającej rośliny po prostu nie opłaca się dotykać. Na tym właśnie polega nauka. Co jednak, jeśli testom „zjedz” albo „dotknij” zostaną poddane trujące rośliny i jadowite stworzenia? Taka lekcja może być groźna dla zdrowia, a nawet życia. Dlatego na wszelki wypadek warto nauczyć się właściwego reagowania.   Trujące rośliny - zasada pierwsza: Nie panikuj! Jeśli widzisz, że dziecko bierze do ust podejrzaną jagódkę, nie krzycz, lecz stanowczo powiedz STOP albo WYPLUJ TO. Jeżeli zareagujesz gwałtowniej, dziecko może zakrztusić się owocem lub odruchowo go połknąć.   Gdy trująca przekąska zostanie wypluta, daj dziecku czystą wodę do przepłukania ust – to pomoże pozbyć się toksycznego soku . Uwaga! Dziecko nie może tej wody połknąć. Jeśli dziecko jednak zjadło „jagódki”, wywołaj u niego wymioty . W tym celu podaj mu do wypicia ok. pół szklanki letniej wody, a potem włóż mu do buzi palec i łaskocz tylną część podniebienia. To powinno wywołać odruch wymiotny. Gdy dziecko zwróci zawartość żołądka, powtórz całą procedurę. Potem na wszelki wypadek pojedź do lekarza . Ważne! Zabierz ze sobą próbkę wymiocin lub niezjedzone fragmenty roślin.   Trujące rośliny - zasada druga: nie stosuj domowych sposobów Nie widziałaś, by dziecko zjadło coś niedozwolonego . Za to dziwnie się zachowuje: jest senne albo nadmiernie pobudzone, ma zaburzenia równowagi lub...

Uczulenie na jad owadów
AdobeStock
Zdrowie
Uczulenie na jad owadów: jak rozpoznać i jak pomóc dziecku?
Alergia na jad owadów nie zdarza się bardzo często, ale użądlenie przez pszczołę lub osę dla osoby uczulonej na jad może być groźne. Czasami dochodzi nawet do zagrażającego życiu wstrząsu anafilaktycznego.

Rodzice małych alergików (uczulonych na mleko, pyłki lub sierść zwierząt) boją się często, że ich dzieci mogą źle zareagować także na użądlenie osy lub pszczoły. Nie trzeba jednak bać się na zapas. – Fakt, że dziecko jest alergikiem, nie oznacza, że ma uczulenie także na jad pszczół czy os. Oczywiście może je mieć, jednak ryzyko, że ten problem go dotyczy, jest dokładnie takie samo jak u wszystkich – tłumaczy dr Ewa Willak-Janc, alergolog z Kliniki Pediatrii i Alergologii Akademii Medycznej we Wrocławiu. Alergia na jad owadów jednak się zdarza. Jak wówczas pomóc dziecku i jak rozpoznać, że objawy po użądleniu są reakcją alergiczną, wymagającą konsultacji lekarskiej? Spis treści: Jak często zdarza się uczulenie na jad owadów? Kiedy pojawia się alergia na jad owadów? Reakcja zdrowego dziecka na ukąszenie owada Pierwsza pomoc przy użądleniu przez owada Kiedy po użądleniu jechać z dzieckiem do lekarza? Objawy uczulenia na jad owadów Co robić, gdy alergika użądli pszczoła? Czy z alergikiem trzeba jechać do szpitala po użądleniu? Leki dla dziecka uczulonego na jad owadów Jak uniknąć użądlenia? Jak często zdarza się uczulenie na jad owadów? Łagodna albo umiarkowana alergia na jad owadów błonkoskrzydłych, czyli pszczół, os (w tym największych z nich – szerszeni) oraz bardzo rzadko atakujących trzmieli, to problem kilku-, kilkunastu procent ludzi. Niewielka część z nich (na szczęście rzadko dotyczy to dzieci) może zareagować na jad wyjątkowo gwałtownie – zagrażającym życiu wstrząsem anafilaktycznym . Kiedy pojawia się alergia na jad owadów? Reakcja alergiczna na jad pszczoły czy innych owadów może nastąpić dopiero wówczas, gdy organizm już wie, z jaką substancją ma do czynienia. Właśnie z tego powodu problem częściej dotyczy osób,...

Zbigniew Bartuzi, alergolog
mat. prasowe
Zdrowie
Alergia pokarmowa jest groźniejsza, niż się wydaje – mówi prof. Zbigniew Bartuzi
Alergia pokarmowa może objawiać się nie tylko wysypką czy biegunką, ale czasem może nawet zagrażać życiu! W ciągu ostatnich 10 lat liczba ciężkich reakcji alergicznych wzrosła 7-krotnie – mówi szef Polskiego Towarzystwa Alergicznego, prof. Zbigniew Bartuzi. Czytaj wywiad z ekspertem!

Alergia pokarmowa to dolegliwość, która może ujawnić się już w pierwszych miesiącach życia dziecka. Co ją powoduje? Jak można zmniejszyć ryzyko uczulenia na pokarmy? Kiedy może zajść wstrząs anafilaktyczny? Odpowiada prof. dr hab. med. Zbigniew Bartuzi. Prof. dr hab. med. Zbigniew Bartuzi jest alergologiem i gastroenterologiem.  Prezydent Polskiego Towarzystwa Alergicznego.  Kierownik Katedry i Kliniki Alergologii, Immunologii Klinicznej i Chorób Wewnętrznych Collegium Medicum Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, a także pełnomocnik Rektora ds. Klinicznych i Kształcenia Medycznego. – Panie Profesorze, jak poważnym problemem jest alergia pokarmowa? Już od dłuższego czasu zauważamy wzrost liczby osób cierpiących na różnego rodzaju alergie. Liczba osób z objawami alergii pokarmowej w Europie wg danych Europejskiej Akademii Alergologii Immunologii Klinicznej w ciągu ostatnich 10 lat zwiększyła się 2-krotnie a liczba chorych trafiających do Oddziałów Ratownictwa z powodu ciężkich reakcji pokarmowych spowodowanych nadwrażliwością alergiczną wzrosła w tym okresie aż 7-krotnie. - Czym się różni alergia od nietolerancji pokarmowej? W przypadku nietolerancji pokarmowych  objawy są niezależne od układu immunologicznego – mają zaś związek z reakcjami o charakterze metabolicznym, farmakologicznym czy wynikają z niedoborów enzymatycznych organizmu. Takim typowym przykładem jest niedobór laktazy, którym dotkniętych jest w populacji polskiej kilkadziesiąt procent ludzi. Objawy mogą przypominać alergie na białka mleka i manifestować się nietolerancją nawet niewielkiej jego zawartości. Katar, łzawienie oczu, wysypka, bóle brzucha, biegunka to typowe objawy reakcji alergicznej, w jej lekkiej postaci. Jednak przy jej ciężkim przebiegu może dojść do wstrząsu anafilaktycznego , który może zagrażać życiu. Alergia pokarmowa...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach

Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19

Partner
Miasteczko Zmysłów 2
Małe dziecko

Odwiedź Miasteczko Zmysłów i poznaj jego atrakcje!

Partner
KINDER Niespodzianka WSCW
Rozwój dziecka

Poznaj świat emocji dziecka! Ruszyła akcja Widzę, Słyszę, Czuję, Wiem

Partner
Polecamy
Porady
ile dać na komunię
Święta i uroczystości

Ile dać na komunię w 2022: ile do koperty od gościa, dziadków, chrzestnej i chrzestnego

Maria Nielsen
Podróż kleszczowy
Poród naturalny

Poród kleszczowy: wskazania, powikłania, skutki dla matki i dziecka

Ewa Janczak-Cwil
co kupić na chrzest
Święta i uroczystości

Co kupić na chrzest? Prezenty praktyczne i pamiątkowe [GALERIA]

Joanna Biegaj
zapłodnienie
Starania o dziecko

Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia

Magdalena Drab
400 plus na żłobek
Aktualności

400 plus dla dziecka na żłobek: zasady, warunki, wniosek

Ewa Janczak-Cwil
Pierwsza komunia święta
Święta i uroczystości

Prezent na komunię: pomysły na prezenty modne i tradycyjne (lista)

Magdalena Drab
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży

Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem

Ewa Janczak-Cwil
Pieniądze na dziecko
Prawo i finanse

Świadczenia na dziecko: co przysługuje po urodzeniu dziecka 2022? [ZASIŁKI, ULGI]

Małgorzata Wódz
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu

Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?

Joanna Biegaj
plan porodu
Lekcja 2

Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku

Małgorzata Wódz
wyprawka dla noworodka wiosna
Noworodek

Wyprawka dla noworodka: wiosną to obowiązkowa lista! (ubranka i rzeczy do wózka)

Małgorzata Wódz
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży

Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?

Ewa Cwil
pozytywny test ciążowy
Ciąża

Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?

Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży

Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?

Małgorzata Wódz
jak ubrać dziecko na spacer
Pielęgnacja

Jak ubrać niemowlę i starsze dziecko na spacer, by nie było mu za zimno ani za gorąco?

Małgorzata Wódz
Pozycje wertyklane do porodu
Poród naturalny

Pozycje wertykalne do porodu: dlaczego warto rodzić w pozycji wertykalnej?

Dominika Bielas
wody płodowe
Przygotowania do porodu

Jak wyglądają wody płodowe? Jak je rozpoznać?

Beata Turska
9 miesięcy w 4 minuty: tak powstaje życie
Przebieg ciąży

Rozwój płodu tydzień po tygodniu – ten film wzruszy każdego!

Joanna Biegaj