Jak chronić dziecko przed nagłą śmiercią łóżeczkową?

SIDS, czyli zespół nagłej śmierci łóżeczkowej, dotyka niemowląt, które są pozornie zdrowe. Jednak pewnego dnia nie budzą się już ze snu. Które dzieci są szczególnie zagrożone i co można zrobić, żeby zmniejszyć ryzyko SIDS?

Zobacz inne z serii: Bezpieczeństwo w domu (16)

SIDS – zespół nagłej śmierci łóżeczkowej (z ang. Sudden Infant Death Syndrome) to niespodziewana śmierć we śnie niemowlęcia, które wydaje się zdrowe. Dziecko umiera podczas snu, bo przestaje oddychać. Przyczyny SIDS nie są do końca znane, chociaż naukowcy skłaniają się ku tezie, że nagła śmierć łóżeczkowa może być spowodowana m.in. nierozwiniętym układem nerwowym dziecka, niską masą urodzeniową i infekcją dróg oddechowych.

Nic dziwnego, że śmierć łóżeczkowa wzbudza w rodzicach ogromny niepokój. Które dzieci znajdują się w grupie ryzyka SIDS i co można zrobić, żeby zminimalizować ryzyko śmierci podczas snu?

Nagła śmierć łóżeczkowa: czynniki ryzyka

Zespół nagłej śmierci łóżeczkowej dotyczy częściej:
  • chłopców;
  • dzieci przed 6 miesiącem życia (90 proc. przypadków)
  • dzieci, których matki paliły w ciąży (trzykrotnie większe ryzyko SIDS!).

Jak uchronić dziecko przed nagłą śmiercią łóżeczkową?

Mimo że nie ma 100 proc. sposobu na uniknięcie SIDS, te zalecenia dotyczące bezpiecznego snu niemowląt, wprowadzone w USA, pozwoliły o obniżenie liczby przypadków nagłej śmierci łóżeczkowej o 60 proc. - ze 154,5 przypadków/100 tys. żywych urodzeń do 39,4 zgonów. Tak obniżysz ryzyko zespołu nagłej śmierci łóżeczkowej:
  • nie kładź dziecka spać na brzuchu – niemowlę powinno spać na plecach. Nie kładź go też na boku – może przewrócić się na brzuch. Nalegaj, by inni wiedzieli o tym, że dziecko powinno spać na plecach. Możesz kłaść dziecko na brzuszku w dzień, kiedy czuwasz obok; 
  • wyjmij z łóżeczka pluszaki i ochraniacze – w łóżeczku dziecka nie powinno być żadnych zabawek. Przytulanki grożą uduszeniem;
  • nie pal przy dziecku – dym papierosowy zwiększa ryzyko nagłej śmierci łóżeczkowej – zarówno w ciąży, jak i po porodzie;
  • śpij blisko – w tym samym pokoju, ale najlepiej nie w tym samym łóżku. Nigdy nie kładź się z dzieckiem, ani nie pozwalaj na to partnerowi, kiedy kiedy któreś z was jest bardzo zmęczone, pod wpływem leków lub alkoholu. Wiele przypadków SIDS ma miejsce, kiedy śpiący mocno rodzic zasłania twarz dziecka, uniemożliwiając mu tym samym oddychanie; 
  • karm piersią jak najdłużej naturalne karmienie pozwala zmniejszyć ryzyko śmierci niemowlęcia podczas snu o 50 proc;
  • możesz dać dziecku smoczek, ale zaczekaj do czasu, kiedy będzie już sprawnie ssać pierś, żeby nie zaburzyć techniki ssania;
  • pamiętaj o szczepieniach! Z danych AAP (Amerykańskiej Akademii Pediatrii) przypadki SIDS są o połowę rzadsze wśród zaszczepionych dzieci.
  • unikaj miękkich materacy – w łóżeczku powinien być twardy materac, nie przykrywaj dziecka miękkimi kołdrami i kocami. Tkaniny mogą utrudnić oddychanie, uważaj więc, żeby w łóżeczku nie było niczego, co może zakryć głowę niemowlęcia;
  • nie wierz obietnicom bez pokrycia – nie ma dowodów na to, że elektroniczne gadżety rzeczywiście chronią przed SIDS;
  • nie przegrzewaj – utrzymuj odpowiednią temperaturę w sypialni dziecka, nie ubieraj grubo do snu, rozważ zakup śpiworka do spania.

Kogo dotyka najczęściej SIDS?

SIDS najczęściej występuje u dzieci między 2. a 6. miesiącem życia (zdarza się wtedy 80-90  proc. przypadków SIDS), później jest coraz rzadsze, a po pierwszym roku życia ryzyko praktycznie zanika. Zwykle zdarza się w nocy i wczesnym rankiem, sporadycznie we śnie w ciągu dnia. Jest częstsza u chłopców niż u dziewczynek. Bardziej narażone są dzieci, których poród miał niewłaściwy przebieg, wcześniaki, noworodki o niskiej masie urodzeniowej, z małą ilością punktów Apgar i z zaburzeniami oddychania po urodzeniu, a także dzieci pochodzące z ciąży mnogiej.

Co zwiększa ryzyko SIDS?

Bardziej narażone są dzieci młodych mam (poniżej 20. roku życia ), tych, które w ciąży piły alkohol, paliły papierosy lub brały narkotyki. Również niewłaściwa opieka przedporodowa (lub jej brak) i krótkie okresy przerw między kolejnymi ciążami zwiększają ryzyko SIDS.

Jakie znaczenie ma sposób układania dziecka do snu?

Bardzo duże. Układanie niemowlęcia do spania w pozycji na brzuszku znacznie zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia śmierci łóżeczkowej. Dlatego już od kilku lat zaleca się pozycję na plecach, ewentualnie na boku. Należy też unikać przegrzewania dziecka. Zbyt wysoka temperatura w sypialni lub nadmierne okrywanie, zbyt ciepłe ubieranie dziecka może zwiększać ryzyko SIDS.

Czy wiadomo, jakie są przyczyny SIDS?

Nie, choć istnieją różne hipotezy naukowców co do przyczyn SIDS, nikt na pewno nie wie, co powoduje jego wystąpienie.

Czy można zapobiec SIDS?

W 100 procentach nie, ale warto pamiętać, że SIDS zdarza się wyjątkowo rzadko.
Oto zalecenia, które pomogą graniczyć ryzyko SIDS do minimum:
  1. Układaj dziecko do snu na plecach - spanie na brzuchu nawet dwukrotnie zwiększa ryzyko SIDS.
  2. Maluch musi spać na dość twardym materacyku - podłoże nie może być miękkie, maluch nie powinien też mieć poduszki czy puchatego kocyka.
  3. Zadbaj o właściwą temperaturę w sypialni - przegrzewanie dziecka, zbyt mocne okrywanie czy za ciepłe ubieranie dziecka jest niewskazane.
  4. Nie pal papierosów i nie pozwalaj palić przy dziecku - ryzyko wystąpienia śmierci łóżeczkowej wzrasta z każdym palaczem, który jest w otoczeniu dziecka, i z liczbą wypalanych przy nim papierosów.
  5. Karm piersią - ma to korzystny wpływ na zdrowie i rozwój dziecka.
  6. I nie panikuj - przypadki SIDS są tak rzadkie, że jest naprawdę małe ryzyko, że przydarzy się to właśnie twojemu dziecku.
Zobacz też:
Doładuj
Przeładuj

Popularne tematy

To Cię zainteresuje

Narzędzia dla mam

Więcej

Pielęgnacja niemowlaka

Zakupy dla niemowlaka