Czego twoje dziecko nauczy się w przedszkolu?

Podstawa programowa to dokument, który wyznacza główny cel całej edukacji przedszkolnej oraz to jakie zadania muszą być realizowane, by dzieci osiągnęły konkretne umiejętności przed pójściem do szkoły. Warto wiedzieć jak powinno wyglądać wychowanie i nauczanie naszych przedszkolaków. Czy podstawa zawiera wszystko, co ważne?
dzieci w przedszkolu edukacja przedszkolna
fot. Fotolia
Spis treści:

Co nowego

Nowa zmieniona podstawa programowa edukacji przedszkolnej weszła w życie 1 września 2017 roku i obowiązuje cały czas. To, co jest w niej nowością w porównaniu do wcześniejszej wersji to:
  • zapis o przewadze zabawy nad tzw. zajęciami kierowanymi,
  • podążanie za dzieckiem,
  • konieczność obserwacji,
  • indywidualizacja
  • oraz wspieranie rozwoju dziecka.
To ostatnie ma się odbywać nie tylko podczas zorganizowanej zabawy czy zajęć, ale w czasie całego pobytu dziecka w przedszkolu, a więc dotyczy zarówno spożywania posiłków, odpoczynku, uroczystości, wycieczek czy ubierania i rozbierania oraz samodzielnej zabawy.

Nie ma już też ścisłego podziału czasowego na zajęcia matematyczne, ruchowe, plastyczne, językowe, artystyczne itp., bo dziecko codziennie powinno się ruszać, śpiewać, rysować, biegać, bawić się, przebywać na świeżym powietrzu, odpoczywać czy używać swojej wyobraźni.
Redakcja poleca: Trening uważności – ćwiczenie zmysłów
Dzięki treningowi uważności twoje dziecko szybciej będzie się uczyć, łatwiej poradzi sobie ze stresem i stanie się większym optymistą. Jak trenować uważność z dzieckiem? Oto jedno z ćwiczeń, które pomoże dziecku rozwijać i uwrażliwiać wszystkie zmysły.

Alfabet tak, ale nie w tym samym czasie?

We wskazaniach podstawy programowej pojawiają się również dwa ważne obszary rozwoju – emocjonalny i społeczny. Nie ma też ścisłych wskazówek dotyczących zakresu poznawania liter – edukacja ma być przystosowana do potrzeb i możliwości dziecka. Choć wiadomo, np. że dziecko oswaja się w przedszkolu z literami drukowanymi.

Tak więc jedno dziecko będzie już znało wszystkie literki, a inne może ich rozpoznawać mniej. To sprawa indywidualna, nie wszystkie dzieci muszą znać cały alfabet w tym samym czasie. Dziecko ma uzyskać wsparcie w tzw. całościowym rozwoju i ma to mieć przebieg możliwie jak najbardziej naturalny.

Zobacz też: Nauka dzielenia się - co zrobić, gdy dziecko nie chce się dzielić? [WIDEO]

Umiejętności z 4 obszarów rozwojowych

Czy mamy więcej konkretnych wskazówek w podstawie programowej, co do umiejętności, które dzieci powinny nabyć w przedszkolu? W dokumencie są szczegółowe zapisy. Dziecko na koniec wychowania przedszkolnego powinno już nabyć mnóstwo umiejętności. Dotyczą one 4 obszarów rozwojowych:
  • fizycznego,
  • emocjonalnego,
  • społecznego
  • i poznawczego.
Zobacz też: Jak nauczyć dziecko kontrolowania emocji? [WIDEO]

Fizyczny rozwój dziecka

Na koniec wychowania przedszkolnego wg podstawy programowej dziecko powinno już:

  1. Zgłaszać potrzeby fizjologiczne, samodzielnie wykonywać podstawowe czynności higieniczne.
  2. Samodzielnie ubierać się i rozbierać, w tym zapinać guziki, wiązać sznurowadła.
  3. Samodzielnie jeść z użyciem sztućców, nakrywać do stołu i sprzątać po posiłku.
  4. Zgłaszać potrzebę ruchu, odpoczynku itp.
  5. Uczestniczyć w zabawach ruchowych, w tym rytmicznych, muzycznych, naśladowczych, z przyborami lub bez nich; wykonywać różne formy ruchu: bieżne, skoczne, z czworakowaniem, rzutne.
  6. Inicjować zabawy konstrukcyjne, majsterkować, budować, wykorzystując zabawki, materiały użytkowe, w tym materiał naturalny.
  7. Wykonywać czynności, takie jak: sprzątanie, pakowanie, trzymanie przedmiotów jedną ręką i oburącz, małych przedmiotów z wykorzystaniem odpowiednio ukształtowanych chwytów dłoni, używać chwytu pisarskiego podczas rysowania,kreślenia i pierwszych prób pisania.
  8. Wykonywać podstawowe ćwiczenia kształtujące nawyk utrzymania prawidłowej postawy ciała.
  9. Wykazywać sprawność ciała i koordynację w stopniu pozwalającym na rozpoczęcie systematycznej nauki czynności złożonych, takich jak czytanie i pisanie.
    1. Emocjonalny rozwój dziecka

      Dziecko na koniec wychowania przedszkolnego wg podstawy programowej powinno już:

      1. Rozpoznawać i nazywać podstawowe emocje, próbuje radzić sobie z ich przeżywaniem.
      2. Szanować emocje swoje i innych osób.
      3. Przeżywać emocje w sposób umożliwiający mu adaptację w nowym otoczeniu, np. w nowej grupie dzieci, nowej grupie starszych dzieci, a także w nowej grupie dzieci i osób dorosłych.
      4. Przedstawiać swoje emocje i uczucia, używając charakterystycznych dla dziecka form wyrazu.
      5. Rozstawać się z rodzicami bez lęku, mając świadomość, że rozstanie takie bywa dłuższe lub krótsze.
      6. Rozróżniać emocje i uczucia przyjemne i nieprzyjemne, mieć świadomość, że odczuwają i przeżywają je wszyscy ludzie.
      7. Szukać wsparcia w sytuacjach trudnych dla niego emocjonalnie; wdrażać swoje własne strategie, wspierane przez osoby dorosłe lub rówieśników.
      8. Zauważać, że nie wszystkie przeżywane emocje i uczucia mogą być podstawą do podejmowania natychmiastowego działania, panować nad nieprzyjemną emocją, np. podczas czekania na własną kolej w zabawie lub innej sytuacji.
      9. Wczuwać się w emocje i uczucia osób z najbliższego otoczenia (empatia).
      10. Dostrzegać, że zwierzęta posiadają zdolność odczuwania, przejawia w stosunku do nich życzliwość i troskę.
      11. Dostrzegać emocjonalną wartość otoczenia przyrodniczego jako źródła satysfakcji estetycznej.
       

      Społeczny rozwój dziecka

      Dziecko na koniec wychowania przedszkolnego wg podstawy programowej powinno już:

      1. Przejawiać poczucie własnej wartości jako osoby, wyraża szacunek wobec innych osób i przestrzegając tych wartości, nawiązuje relacje rówieśnicze.
      2. Odczuwać i wyjaśniać swoją przynależność do rodziny, narodu, grupy przedszkolnej, grupy chłopców, grupy dziewczynek oraz innych grup, np. grupy teatralnej, grupy sportowej.
      3. Posługiwać się swoim imieniem, nazwiskiem, adresem.
      4. Używać zwrotów grzecznościowych podczas powitania, pożegnania, sytuacji wymagającej przeproszenia i przyjęcia konsekwencji swojego zachowania.
      5. Oceniać swoje zachowanie w kontekście podjętych czynności i zadań oraz przyjętych norm grupowych; przyjmować, respektować i tworzyć zasady zabawy w grupie, współdziałać z dziećmi w zabawie, pracach użytecznych, podczas odpoczynku.
      6. Nazywać i rozpoznawać wartości związane z umiejętnościami i zachowaniami społecznymi, np. szacunek do dzieci i dorosłych, szacunek do ojczyzny, życzliwość okazywana dzieciom i dorosłym – obowiązkowość, przyjaźń, radość.
      7. Respektować prawa i obowiązki swoje oraz innych osób, zwracając uwagę na ich indywidualne potrzeby.
      8. Obdarzać uwagą inne dzieci i osoby dorosłe.
      9. Komunikować się z dziećmi i osobami dorosłymi, wykorzystując komunikaty werbalne i pozawerbalne; wyrażać swoje oczekiwania społeczne wobec innego dziecka, grupy.
       

      Rozwój poznawczy dziecka

      Dziecko na koniec wychowania przedszkolnego wg podstawy programowej powinno już:

      1. Wyrażać swoje rozumienie świata, zjawisk i rzeczy znajdujących się w bliskim otoczeniu za pomocą komunikatów pozawerbalnych: tańca, intencjonalnego ruchu, gestów, impresji plastycznych, technicznych, teatralnych, mimicznych, konstrukcji i modeli z tworzyw i materiału naturalnego.
      2. Wyrażać swoje rozumienie świata, zjawisk i rzeczy znajdujących się w bliskim otoczeniu za pomocą języka mówionego, posługiwać się językiem polskim w mowie zrozumiałej dla dzieci i osób dorosłych, mówić płynnie, wyraźnie, rytmicznie, poprawnie wypowiadać ciche i głośne dźwięki mowy, rozróżniać głoski na początku i końcu w wybranych prostych fonetycznie słowach.
      3. Odróżniać elementy świata fikcji od realnej rzeczywistości; byty rzeczywiste od medialnych, byty realistyczne od fikcyjnych.
      4. Rozpoznawać litery, którymi jest zainteresowane na skutek zabawy i spontanicznych odkryć, odczytywać krótkie wyrazy utworzone z poznanych liter w formie napisów drukowanych dotyczące treści znajdujących zastosowanie w codziennej aktywności.
      5. Odpowiadać na pytania, opowiadać o zdarzeniach z przedszkola, objaśniać kolejność zdarzeń w prostych historyjkach obrazkowych, układać historyjki obrazkowe, recytować wierszyki, układać i rozwiązywać zagadki.
      6. Wykonywać własne eksperymenty językowe, nadawać znaczenie czynnościom, nazywać je, tworzyć żarty językowe i sytuacyjne, uważnie słuchać i nadawać znaczenie swym doświadczeniom.
      7. Eksperymentować rytmem, głosem, dźwiękami i ruchem, rozwijając swoją wyobraźnię muzyczną; słuchać, odtwarzać i tworzyć muzykę, śpiewać piosenki, poruszać się przy muzyce i do muzyki, dostrzegać zmiany charakteru muzyki, np. dynamiki, tempa i wysokości dźwięku oraz wyraża ją ruchem, reagować na sygnały, muzykować z użyciem instrumentów oraz innych źródeł dźwięku; śpiewać piosenki z dziecięcego repertuaru oraz łatwe piosenki ludowe; chętnie uczestniczyć w zbiorowym muzykowaniu; wyrażać emocje i zjawiska pozamuzyczne różnymi środkami aktywności muzycznej; aktywnie słuchać muzyki; wykonywać lub rozpoznawać melodie, piosenki i pieśni, np. ważne dla wszystkich dzieci w przedszkolu, np. hymn przedszkola, charakterystyczne dla uroczystości narodowych (hymn narodowy), potrzebne do organizacji uroczystości np. Dnia Babci i Dziadka, święta przedszkolaka (piosenki okazjonalne) i inne; w skupieniu słuchać muzyki.
      8. Wykonywać własne eksperymenty graficzne farbą, kredką, ołówkiem, mazakiem itp., tworzy proste i złożone znaki, nadając im znaczenie, odkrywa w nich fragmenty wybranych liter, cyfr, kreśli wybrane litery i cyfry na gładkiej kartce papieru, wyjaśnia sposób powstania wykreślonych, narysowanych lub zapisanych kształtów, przetwarza obraz ruchowy na graficzny i odwrotnie, samodzielnie planuje ruch przed zapisaniem, np. znaku graficznego, litery i innych w przestrzeni sieci kwadratowej lub liniatury, określa kierunki i miejsca na kartce papieru.
      9. Czytać obrazy, wyodrębniać i nazywać ich elementy, nazywać symbole i znaki znajdujące się w otoczeniu, wyjaśniać ich znaczenie.
      10. Wymieniać nazwę swojego kraju i jego stolicy, rozpoznawać symbole narodowe (godło, flaga, hymn), nazywać wybrane symbole związane z regionami Polski ukryte w podaniach, przysłowiach, legendach, bajkach, np. o smoku wawelskim, orientować się, że Polska jest jednym z krajów Unii Europejskiej.
      11. Wyrażać ekspresję twórczą podczas czynności konstrukcyjnych i zabawy, zagospodarowywać przestrzeń, nadając znaczenie umieszczonym w niej przedmiotom, określać ich położenie, liczbę, kształt, wielkość, ciężar, porównywać przedmioty w swoim otoczeniu z uwagi na wybraną cechę.
      12. Klasyfikować przedmioty według: wielkości, kształtu, koloru, przeznaczenia, układać przedmioty w grupy, szeregi, rytmy, odtwarzać układy przedmiotów i tworzyć własne, nadając im znaczenie, rozróżniać podstawowe figury geometryczne (koło, kwadrat, trójkąt, prostokąt).
      13. Eksperymentować, szacować, przewidywać, dokonywać pomiaru długości przedmiotów, wykorzystując np. dłoń, stopę, but.
      14. Określać kierunki i ustalać położenie przedmiotów w stosunku do własnej osoby, a także w stosunku do innych przedmiotów, rozróżniać stronę lewą i prawą.
      15. Przeliczać elementy zbiorów w czasie zabawy, prac porządkowych, ćwiczeń i wykonywania innych czynności, posługiwać się liczebnikami głównymi i porządkowymi, rozpoznawać cyfry oznaczające liczby od 0 do 10, eksperymentować z tworzeniem kolejnych liczb, wykonywać dodawanie i odejmowanie w sytuacji użytkowej, liczyć obiekty, odróżniać liczenie błędne od poprawnego.
      16. Posługiwać się w zabawie i w trakcie wykonywania innych czynności pojęciami dotyczącymi następstwa czasu np. wczoraj, dzisiaj, jutro, rano, wieczorem, w tym nazwami pór roku, nazwami dni tygodnia i miesięcy.
      17. Rozpoznawać modele monet i banknotów o niskich nominałach, porządkować je, rozumieć, do czego służą pieniądze w gospodarstwie domowym.
      18. Posługiwać się pojęciami dotyczącymi zjawisk przyrodniczych, np. tęcza, deszcz, burza, opadanie liści z drzew, sezonowa wędrówka ptaków, kwitnienie drzew, zamarzanie wody, dotyczącymi życia zwierząt, roślin, ludzi w środowisku przyrodniczym, korzystania z dóbr przyrody, np. grzybów, owoców, ziół.
      19. Podejmować samodzielną aktywność poznawczą np. oglądanie książek, zagospodarowywanie przestrzeni własnymi pomysłami konstrukcyjnymi, korzystanie z nowoczesnej technologii itd.
      20. Wskazywać zawody wykonywane przez rodziców i osoby z najbliższego otoczenia, wyjaśniać, czym zajmuje się osoba wykonująca dany zawód.
      21. Rozumieć bardzo proste polecenia w języku obcym nowożytnym i reagować na nie; uczestniczyć w zabawach, np. muzycznych, ruchowych, plastycznych, konstrukcyjnych, teatralnych; używać wyrazów i zwrotów mających znaczenie dla danej zabawy lub innych podejmowanych czynności; powtarzać rymowanki i proste wierszyki, śpiewać piosenki w grupie; rozumieć ogólny sens krótkich historyjek opowiadanych lub czytanych, gdy są wspierane np. obrazkami, rekwizytami, ruchem, mimiką, gestami.
      22. Reagować na proste polecenie w języku mniejszości narodowej lub etnicznej, używać wyrazów i zwrotów mających znaczenie w zabawie i innych podejmowanych czynnościach: powtarzać rymowanki i proste wierszyki, śpiewać piosenki; rozumieć ogólny sens krótkich historyjek opowiadanych lub czytanych wspieranych np. obrazkiem, rekwizytem, gestem; znać godło (symbol) swojej wspólnoty narodowej lub etnicznej.
      23. Reagować na proste polecenie w języku regionalnym – kaszubskim, używać wyrazów i zwrotów mających znaczenie w zabawie i innych podejmowanych czynnościach: powtarzać rymowanki i proste wierszyki, śpiewać piosenki; rozumieć ogólny sens krótkich historyjek opowiadanych lub czytanych wspieranych np. obrazkiem, rekwizytem, gestem, zna godło (symbol) swojej wspólnoty regionalnej – kaszubskiej.

      Podstawa programowa wychowania przedszkolnego - cały dokument MEN

      Oryginalny dokument Ministerstwa Edukacji Narodowej dotyczący edukacji przedszkolnej można przejrzeć i przeczytać tutaj:
      PODSTAWA PROGRAMOWA WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO DLA PRZEDSZKOLI, ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W SZKOŁACH PODSTAWOWYCH ORAZ INNYCH FORM WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO
 
Doładuj
Przeładuj

Popularne tematy

To Cię zainteresuje

Narzędzia dla mam

Więcej

Rozwój przez zabawę

Aktywnie, ale bezpiecznie!