Wyniki
Wyniki
Laureaci
Wyniki
Wyniki
Wyniki
ziajka krr
Wyniki
Nivea Klub Rodzica Recenzenta
Wyniki
nivea baby 2w1 krr
Wyniki
Pampers KRR
Wyniki
Wyniki
Wyniki
Wyniki
Szczepionki skojarzone
Fotolia.com
Zdrowie

Szczepionka: monowalentna, poliwalentna, skojarzona – co znaczą te określenia?

Zaszczepić dziecko szczepionką 6w1 czy 5w1, a może lepiej wybrać te monowalentne? Przed podjęciem decyzji warto dowiedzieć się, co kryje się za tymi wszystkimi określeniami.

Działanie szczepień zawsze jest takie same: szczepionka w strzykawce czy zawiesinie doustnej zawiera unieszkodliwione zarazki lub ich toksyny, które po wprowadzeniu do organizmu, prowokują go, aby się bronił (produkował przeciwciała, które potem zostają we krwi przez wiele lat). Szczepionki jednak różnią się składem i działaniem. Zobacz, co to jest szczepionka skojarzona, poliwalentna, żywa, zabita i acelularna.

Co to są szczepionki skojarzone?

Szczepionki wieloskładnikowe mają na celu uodpornić organizm jednocześnie przeciw kilku chorobom zakaźnym. Zawierają kilka drobnoustrojów i/ lub antygeny pochodzące od kilku drobnoustrojów. Dzięki nim za pomocą jednego ukłucia można uchronić dziecko jednocześnie przeciw kilku chorobom.

Niektóre szczepionki skojarzone są stosowane od wielu lat, np. szczepionki trzywalentne (3 w 1):

  • szczepionka DTP – przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi (może zawierać całokomórkowy składnik krztuśca (DTwP) lub bezkomórkowy składnik krztuśca –DTaP/dTap);
  • szczepionka MMR – przeciw odrze, śwince i różyczce (może występować również jako szczepionka czterowalentna, 4 w 1: przeciw odrze, śwince, różyczce i ospie wietrznej).


Są reż szczepionki czterowalentne (4 w 1):

  • DTaP-IPV (4 w 1): przeciw przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis


W ostatnich latach produkowane są szczepionki pięcio- i sześciowalentne:

  • szczepionki 5w1:  DTaP-IPV+Hib: przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, Haemophilus influenzae typu B,
  • szczepionki 6w1: DTaP-IPV+Hib+HBV: przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, Haemophilus influenzae typu b, wirusowemu zapaleniu wątroby typu B.


Tutaj jedno wkłucie chroni przed kilkoma chorobami jednocześnie, dzięki czemu można zmniejszyć ilość konserwantów w szczepionce i oszczędzić dziecku bólu. Do tego skraca się cały cykl nabywania odporności. W dodatku badania wykazały, że takie szczepionki są skuteczniejsze niż tradycyjne, ponieważ ich składniki wzajemnie wzmacniają swoje działanie. Jednak nie można zapominać o tym, że po ich podaniu mogą być silniejsze działania niepożądane, częściej obserwuje się zaczerwienienie czy obrzęk w miejscu wstrzyknięcia, a także gorączkę. Dlatego przed podaniem szczepionki skojarzonej, trzeba mieć pewność że dziecko jest w pełni zdrowe.
 

Szczepionka poliwalentna zawiera kilka albo kilkanaście odmian tego samego wirusa albo bakterii. Jest to konieczne wtedy, gdy w naturze występuje wiele odmian tego samego wirusa np. polio, rota czy grypy. Dzięki takiej technologii jedna szczepionka chroni przed wieloma wariantami zarazka. Przykładem może być szczepionka poliwalentna przeciw pneumokokom, przeciw rotawirusom albo przeciw grypie.

Szczepionki pojedyncze czy skojarzone: które lepsze?

Kalendarz szczepień
Narzędzia dla rodziców mamotoja.pl

Szczepionki monowalentne (szczepionki pojedyncze) uodparniają przeciw jednej chorobie zakaźnej, gdyż zawierają w swym składzie szczepy jednego drobnoustroju lub antygeny uzyskane z jednego rodzaju drobnoustroju. Na pewno w przypadku, kiedy są tylko szczepionki pojedyncze (np. przeciw gruźlicy, grypie), warto korzystać ze szczepionek pojedynczych. W przypadku, gdy jest możliwość wyboru, eksperci zalecają podawanie szczepionek skojarzonych. 
Korzyści ze stosowania szczepionek skojarzonych:

  • mniejsza liczba zastrzyków dla dziecka. W przypadku realizowania obowiązkowego kalendarza szczepionką 5w1 pozwala zaoszczędzić dziecku 7 wstrzyknięć w ciągu 2 lat (o 1-2 zastrzyków mniej podczas każdej wizyty). W przypadku realizowania obowiązkowego kalendarza szczepień szczepionką 6w1 pozwala to pozwala zaoszczędzić dziecku 9 zastrzyków w ciągu 2 lat (o 2-3 mniej podczas każdej wizyty);
  • mniejsza liczba miejscowych niepożądanych odczynów poszczepiennych – mniejsza liczba wkłuć oznacza mniejszą ilość potencjalnych zdarzeń niepożądanych. 

Minusem jest to, że za szczepionki wysoko skojarzone (5w1, 6w1) trzeba zapłacić - szczepienia nimi nie są refundowane w obowiązkowym kalendarzu szczepień.

Część rodziców obawia się szczepionek wysoko skojarzonych. Uważa, że to zbyt wysoka technologia, że być może z tego powodu u dziecka po pewnym czasie pojawią się powikłania. Jest wręcz odwrotnie! Szczepionki wysoko skojarzone, np. 5w1, 6w1 – składają się z wcześniej wysoko oczyszczonych składników, jak białka, toksyny niektórych bakterii, albo niektóre antygeny – w odróżnieniu od wcześniej stosowanych szczepionek, w których skład wchodziły całe zabite bakterie. Ich bezpieczeństwo jest nieporównywalne.

Czy obawiać się żywej szczepionki?

Szczepionka taka zawiera żywe drobnoustroje, które na szczęście są tak przetworzone, żeby nie wywołać choroby, jednak po wprowadzeniu do organizmu namnażają się tak samo, jak „prawdziwe” zarazki. Z tego powodu po takim szczepieniu może pojawić się gorączka, osłabienie, brak apetytu albo gorszy humor. Przykładem takiej żywej szczepionki jest preparat BCG (przeciwko gruźlicy – to przykład szczepionki zawierającej żywe prątki gruźlicy), MMR (odra, świnka różyczka – zawiera żywe wirusy) lub szczepionkę OPV (przeciw polio – ma w składzie żywe wirusy).

Zobacz także
dziecko, szczepienie

Czy znasz prawdę o szczepieniach? Quiz

mity o szczepieniach

Poznaj prawdy i mity o szczepieniach [WIDEO]

szczepienie, dziecko, niemowlę, szczepienie dziecka

8 pytań o szczepienia dzieci - o to pytają wszyscy rodzice



Zdrowe dziecko z łatwością pokona wprowadzone w zastrzyku zarazki, dlatego dla nich żywe szczepionką są zupełnie bezpieczne. W przypadku dzieci, które mają wrodzone niedobory odporności istnieje jednak małe ryzyko, że wystąpią niepożądane reakcje poszczepienne, a nawet, że rozwinie się choroba przeciw której jest szczepienie. Takie dzieci muszą być szczepione szczepionkami inaktywowanymi (czyli mówiąc prościej „zabitymi”).

Czym jest szczepionka inaktywowana („zabita”)?

To szczepionka, która zawiera zabite zarazki lub ich fragmenty, dzięki czemu ryzyko niepożądanych reakcji poszczepiennych jest mniejsze, bo zarazki nie namnażają się w organizmie. Jednak z powodu takiego składu szczepionki trzeba podać więcej dawek, aby osiągnąć pełną odporność. Przykładem może być szczepionka przeciw WZW typu B, która zawiera jeden składnik otoczki wirusa, dzięki któremu po trzech dawkach szczepionki nabywamy odporności praktycznie na całe życie. Inny przykład to szczepionka przeciw polio inaktywowana czyli podawana w zastrzyku, która zawiera całe cząstki wirusów, ale martwych, niezdolnych do życia. Tę szczepionkę podajemy niemowlakom trzykrotnie, w 3/4., 5. i 18. miesiącu życia. Żywą szczepionkę OPV przeciw polio podaje się dopiero sześciolatkom, aby utrwalić odporność na całe życie.

Szczepionka acelularna

To szczepionka przeciw krztuścowi najnowszej generacji: zawiera wyodrębnione fragmenty komórek bakterii, dzięki czemu jest bardziej bezpieczna niż pełnokomórkowa, a efekt pobudzenia odporności jest zbliżony. Szczepionka pełnokomórkowa zawiera całe zabite komórki bakterii krztuśca,  jest skuteczna, jednak może wywoływać częściej niepożądane reakcje w postaci gorączki czy odczynów neurologicznych, szczególnie u dzieci z problemami rozwojowymi. Dlatego szczepionka pełnokomórkowa (DTP ­ błonica, tężec, krztusiec) powinna być zastąpiona u dzieci z grupy ryzyka powikłań neurologicznych szczepionką acelularną. Takie zalecenie wydaje pediatra pierwszego kontaktu czy lekarz rodzinny po konsultacji z neurologiem. Wtedy za taką szczepionką nie trzeba dodatkowo płacić. Jeśli rodzice chcą aby ich dziecko było szczepione szczepionką acelularną, ale dziecko jest zdrowe i nie ma medycznych wskazań, będą musieli zapłacić za preparat.

To ciekawe: czemu niektóre zastrzyki sprawiają ból, inne nie? Wiele zależy od głębokości wkłucia. Szczepienia podskórne i śródskórne są nieco płytsze niż zastrzyk domięśniowy, dlatego najpewniej będą mniej odczuwalne przez dziecko. Niestety, niektóre szczepionki muszą być podane do mięśnia, zwykle w udo dziecka, dlatego należy liczyć się z tym, że maluch będzie płakał podczas szczepienia. Warto pamiętać, że podczas zastrzyku maluch nie powinien ssać piersi ani pić mleka z butelki. Płacząc i ssąc jednocześnie, mógłby się zakrztusić.

Zobacz także

Co sądzisz o nieszczepieniu dzieci ? [SONDA ULICZNA]

Śpiące niemowlę

Jaka jest twoja wiedza o szczepieniach niemowlaka? - test

niemowlę, szczepionka, igła

Szczepienie dzieci - 6 obiegowych opinii, których nie warto słuchać

szczepionki dla wcześniaków

Szczepionki dla wcześniaków – inne czy takie same jak u donoszonych dzieci?

Nasze akcje
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Współpraca reklamowa
Kobieta czyta książkę
Zakupy
Tej książce ufają miliony rodziców! Czy masz ją na półce?
Współpraca reklamowa
łojotokowe zapalenie skóry
Pielęgnacja
Test zakończony sukcesem! 99% osób poleca te kosmetyki
Współpraca reklamowa
Polecamy
Porady
lektury klasa 6
Edukacja
Lektury do 6 klasy szkoły podstawowej – lista lektur szkolnych po zmianach 
Joanna Biegaj
300 plus - kiedy wypłata świadczenia dobry start
Aktualności
300 plus – kiedy wypłata świadczenia „Dobry start”?
Joanna Biegaj
obcięte dofinansowanie dla szkoły w chmurze
Edukacja
Szkoła w Chmurze – cena może wzrosnąć?
Magdalena Drab
5 dni opieki na dziecko
Prawo i finanse
5 dni opieki nad dzieckiem – czy urlop opiekuńczy 2023 jest płatny?
Joanna Biegaj
wniosek u urlop rodzicielski
Prawo i finanse
Wniosek o urlop rodzicielski 2023 – wzór do druku
Magdalena Drab
Cytaty na chrzest
Cytaty i przysłowia
Cytaty na chrzest: piękne sentencje i złote myśli z okazji chrzcin
Milena Oszczepalińska
życzenia urodzinowe dla córki
Święta i uroczystości
Życzenia urodzinowe dla córki: piękne, wzruszające, mądre, od mamy i od taty
Joanna Biegaj
Przysłowia o nauce
Cytaty i przysłowia
Mądre przysłowia o nauce i wiedzy – 40 motywujących sentencji
Joanna Lechowicz
zgoda na samodzielny powrót dziecka ze szkoły
Uczeń
Zgoda na samodzielny powrót dziecka ze szkoły [WZÓR]
Joanna Biegaj
dziecko ciągle choruje
Zdrowie
Dziecko ciągle choruje: nawracające zapalenie oskrzeli i infekcje gardła [CO ROBIĆ?]
Magdalena Drab
ugryzienie szerszenia
Zdrowie
Ugryzienie szerszenia może być groźne (ale nie musi!)
Ewa Janczak-Cwil
wpływ telewizji na rozwój dziecka
Wychowanie
Wpływ telewizji na rozwój dziecka – negatywne i pozytywne skutki oglądania telewizji
Aneta Grinberg
Przedszkolaki powinny się bawić, a nie ciągle uczyć
Edukacja
Przedszkolaki coraz częściej potrafią czytać i pisać, ale mają zaburzenia sensoryczne. Gdzie tkwi błąd?
Milena Oszczepalińska
gęsty katar u dziecka
Zdrowie
Gęsty katar u dziecka – jak szybko się go pozbyć?
Ewa Janczak-Cwil
Pełne szpitale RSV
Aktualności
Lekarz mówi wprost: dziecko z RSV i z dusznością umrze, jeśli nie trafi do szpitala
Ewa Janczak-Cwil
morfologia u dzieci
Zdrowie
Morfologia u dzieci – jak czytać wyniki krwi [NORMY]
Ewa Janczak-Cwil
jak odpieluchować dziecko
Pielęgnacja
Odpieluchowanie dziecka: kiedy i jak to zrobić? Sprawdzone sposoby
Małgorzata Wódz
znieczulenie podpajęczynówkowe
Poród naturalny
Znieczulenie podpajęczynówkowe najczęściej stosowane podczas cesarskiego cięcia [zalety i wady]
Agnieszka Majchrzak